Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2024/474 K.2025/875

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ...'ın, 05.08.2019 günü Yenişehir/Bursa karayolunda seyir halinde iken içerisinde bulunduğu ... plakalı aracın yapmış olduğu kazada yaralanarak sakatlandığını, olayda yolcu konumunda bulunan davacının herhangi bir kastı ya da kusuru bulunmadığını, davacının, davaya konu kazada yaralanıp sakatlanması nedeniyle elde edeceği maddi gelirlerden mahrum kaldığını, ya da aynı geliri elde edebilmek için sakatlığı oranında daha fazla çalışmak efor sarf etmek zorunda kalacağını,

davacının gerçek maddi zararı dava safahatında alınacak hesap bilirkişisi raporundan sonra belirleneceğinden maddi tazminat konusunda fazlaya dair dava hak ve taleplerini saklı tuttuklarını belirterek, geçici iş göremezlik kaybı zararından dolayı 400,00TL, sürekli iş göremezlik kaybı zararından dolayı 400,00 TL maddi tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakıcı giderlerinden dolayı 200,00 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, hükmolunacak tazminatlara olay tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde; dosyanın medikal ekspere sevk edildiğini, davacıda herhangi bir fonksiyon kaybı bulunmadığını, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu'ndan rapor alınması ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre maluliyetin tespiti gerektiğini, davacının kusura ilişkin iddialarının gerçek dışı olduğunu, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri talebinin SGK tarafından karşılanması gerektiğini, bu kapsamda müvekkilinin bir sorumluluğu olmadığını,

geçici iş göremezlik tazminatı için davacının öncelikle gelir getiren bir işte çalıştığının ispatlanması gerektiğini, gelirin asgari ücret üzerinden hesap edilmesi gerektiğini, tazminatı hesaplamasının genel şartlarda belirtilen usul ve esaslara uygun olarak yapılması gerektiğini, kaza sebebiyle elde edilen gelir ve tazminatların mahsubu gerektiğini, kaza tarihinden itibaren faiz talep edilmesinin Yasa ve İçtihatlara aykırı olduğunu, uygulanacak faizin yasal faiz olması gerektiğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, Balıkesir Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'ndan alınan 10.01.2023 tarihli raporda, ...'ın geçirmiş olduğu trafik kazası nedeniyle meydana gelen arızalarının geçirmiş olduğu trafik kazası ile aralarında illiyet bağı bulunduğu,

tıbbi iyileşme süresinin 60 (altmış) güne kadar uzayabileceği ve bu sürede %100 malul sayılması gerektiği, kaza tarihini takip eden ilk 20 (yirmi) gün başka birinin (kişinin giyinme, tuvalet ihtiyacı vb. işleri bakımından) geçici süreli bakımına muhtaç durumda sayılacağı, 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği" ve ekli cetvellerine göre sürekli işgöremezlik oranının %4 (yüzde dört) olduğu,

03.08.2013 tarih ve 28727 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği” ve ekli cetvellerine göre sürekli işgöremezlik oranının %4 (yüzdedört) olduğu, 20,02.2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” ve ekli cetvellerine göre oluşturduğu sürekli engellilik oranının %1 (yüzdebir) olduğu,

30.03.2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği” ve ekli cetvellerine göre oluşturduğu sürekli özürlülük oranının %1 (yüzde bir) olduğu kanaatinin bildirildiği, kusur ve aktüer bilirkişiden alınan 09.03.2023 tarihli raporda, kusur yönünden davacı ...'ın yolcu olarak bulunduğu, davalı Şirkete sigortalı ... plakalı kamyonetin dava dışı sürücüsü ...'ın, meydana gelen olayda, %100 (yüzdeyüz) oranında tamamen kusurlu olduğu, olaya etken başkaca bir husus bulunmadığı,

hesaplama yönünden, davacının gelir getirici bir işte çalışmıyor olması, pasif dönemde olması nedeniyle geçici iş göremezlik zararı hesaplanamadığı, davacının 16.303,55 TL sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplandığı gerekçesiyle. "Davanın kısmen kabulü ile 16.303,55 TL sürekli iş göremezlik, 1.705,60 TL bakıcı gideri tazminat toplamı 18.009,15 TL tazminatın 09/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Sigorta AŞ. vekili istinaf dilekçesinde; davacının kazaya bağlı maluliyetinin oluşmadığını, ilgili raporda kayıtlı muayene bulgularına göre bilateral omuz eklem hareket açıklıklarının eşit olduğunun bildirildiğini, “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik"e göre, zarar görende fonksiyon kaybı haline neden olmayacağından, Balıkesir Üniversitesi Sağlık Uygulama Ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Polikliniği'nin 10.01.2023 tarih 2023/66 sayılı raporunda tespit edildiği bildirilen %1'lik oranın değerlendirmeye alınmaması gerektiğini, 1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerekip gerekmediğinin değerlendirilmediğini, geçici bakıcı giderinin teminat kapsamında olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İstinaf eden davalı vekilinin istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, maluliyete ilişkin alınacak raporlar 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Somut olayda, kaza tarihinde Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin yürürlükte olduğu anlaşılmakla, maluliyet raporunun hükme esas alınmasında isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı vekili tarafından hesaplamanın 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS Genel Şartları gereğince TRH2010 Yaşam Tablosuna göre muhtemel yaşam süresi belirlenerek, bilinmeyen dönem hesabının ise %1,8 teknik faiz uygulanarak "Devre Başı Ödemeli Belirli Süreli Rant Yöntemi" uygulanarak belirlenmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, 2918 sayılı Yasa'nın 90. maddesindeki 6704 sayılı Yasa ile yapılan değişikliğin Anayasa Mahkemesi tarafından kısmen iptalinden sonra içtihat değişikliğine gidilerek tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre muhtemel yaşam süresinin belirlenmesi, bilinmeyen (işleyecek) dönem hesabının "Progresif Rant Yöntemi" uygulanmak suretiyle hesaplaması gerektiği benimsenmiş olduğundan bu yöne ilişkin istinaf sebebine de itibar edilememiştir.

Müterafik kusur konusunda ise,

Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir (EREN, Fikret. Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2015. S. 582). Zararın doğumu ya da artmasına yol açan fiil, zarar görenin davranışlarından ileri gelmişse müterafik (ortak) kusurdan söz edilir (KILIÇOĞLU, Ahmet, Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2012, s.418). Buna göre, müterafik kusur indirimi için zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında kusurlu olması aranmaktadır.

Somut olayda, davacının yaralanmasının niteliği ve emniyet kemeri takılı olup olmadığı yönünde bir belirleme bulunmadığı anlaşılmakla, müterafik kusur indirimi yapılmamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı Sigorta Şirketi vekili geçici iş göremezlik zararlarından ve bakıcı giderinden müvekkillerinin sorumlu olmadığını, sorumluluğun Sosyal Güvenlik Kurumu'nda olduğunu ileri sürmüş ise de, davacının zararı ve zararın kapsamı 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümleri gereğince belirlenmesi gerekir.

6098 Sayılı TBK'nın 54. maddesinde çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ile kazanç kaybı, bedensel zararlar kapsamında sayılmış olup, geçici iş göremezlik zararlarının bu kapsamda olması, sürücü ve işletenin, zarar görenin geçici iş görmezlik zararlarından sorumlu olması nedeniyle, aracın sigortalı olması halinde 2918 sayılı Yasa'nın 90. maddesi gereğince, sigortanın sorumluluğu da TBK hükümlerine göre belirleneceğinden ve geçici iş göremezlik zararları 2918 sayılı Kanun'un 92. maddesinde sigorta teminatı dışında tutulmadığından,

davacı geçici iş göremezlik tazminatını, bedensel zararlardan sorumlu olan davalıdan talep edebilir. Öte yandan kaza tarihinde ve mahkemece verilen karar tarihinde KTK'nın 90. maddesinde Genel Şartlar'a atıf yapan kanuni düzenleme sonrasında Anayasa Mahkemesince iptal edildiği gibi, geçici iş göremezlik zararı tedavi giderleri değildir.

Ayrıca 2918 sayılı Yasa'nın 98. maddesinde geçici iş göremezlik zararlarının SGK'nın sorumluluğunda olduğuna ilişkin her hangi bir düzenleme de yer almamaktadır.

6111 sayılı Yasa ile getirilen düzenlemede; trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin karşılanacağı belirtilmiş olup, geçici iş göremezlik ödemeleri bu Yasa kapsamı içerisinde bulunmadığından (Yargıtay 10.H.D.'nin 2016/10172 E. 2019/10217 K. 24.12.2019 Tarihli, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2012/5743-2013/4496 sayılı, 01.04.2013 tarihli ilamı vb.) davalı Sigorta Şirketi vekilinin geçici iş göremezlik tazminatının ve geçici bakıcı giderinin teminat kapsamında olmadığına ilişkin istinafı yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.