Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2024/534 K.2024/1647

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde.

29/12/2018 tarihinde müvekkili ...'ın sevk ve idaresindeki araç ile seyir halindeyken, olumsuz hava koşulları sebebiyle, aracın yolun sol tarafına sürüklendiğini, arkasından gelen ...'nun sevk ve idaresindeki aracın, müvekkilinin aracına çarptığını, durumu kontrol altına alma esnasında, aracından inen davacıya arkadan gelen ...'ın sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketi nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın çarptığını ve müvekkilinin iki araç arasında sıkışarak ağır şekilde yaralandığını, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza sonrasında müvekkilinin sol bacağının kesildiğini, ...

Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'ndan tanzim edilen rapora göre %52 oranında özürlü kaldığını, geçici göremezlik durumunun 12 ay ve bakıcı ihtiyacının 3 ay olarak belirlendiğini, müvekkilinin sürekli iş göremezlik zararının karşılanması için Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/223 Esas sayılı dosyasında açılan dava kapsamında alınan bilirkişi raporu ile müvekkilinin sürekli iş göremezlik dışında ayrıca 39.208,38 TL geçici iş göremezlik ve 6.033,46 TL bakıcı zararının bulunduğunun tespit edildiğini, müvekkilinin zararından davalıların sorumlu olduğunu,

müvekkilinin eşi ve çocuğunun manevi zararlara uğradıklarını, arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığını belirterek müvekkili ... için şimdilik 39.208.38 TL geçici iş göremezlik, 6.033,46 TL bakıcı gideri zararının kaza/temerrüt tarihinden işleyecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkil ...'ın maruz kaldığı kaza sebebiyle uğramış olduğu manevi zararına karşılık, dava dışı ...

Sigortanın ödediği 20.000TL manevi tazminatın yetersiz olması nedeniyle bu davacı için bakiye 100.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ...'ın eşi ...’in ağır yaralanması nedeniyle manevi zararına karşılık 70.000,00 TL, ...'ın babasının ağır yaralanması nedeniyle uğramış olduğu manevi zararına karşılık 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talep arttırım dilekçesi ile bakıcı gideri tazminatını 7.638,18 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ...A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/223 Esas sayılı dosyası ile 1.000,00 TL maddi tazminat talepli belirsiz alacak davası açıldığını, davacının dava dilekçesinde bahsettiği üzere bilirkişi raporu alındıktan sonra davasını 203.921,60 TL üzerinden ıslah ettiğini ve kararın kesinleştiğini, davacı tarafından maluliyet tazminatı talepli olarak ikame edilen davada tüm maddi tazminat taleplerine ilişkin olup davacı tarafından dava değeri belirlendikten sonra tek bir tazminat kalemi üzerinden ıslah yapıldığını,

davacının diğer yönden ıslah yapmadığını ve davanın ıslah ettiği değer üzerinden karara çıktığını, davacı talepleri yönünden daha önceden karar verilmiş olduğundan dava açmasının mümkün olmadığını, davanın reddi gerektiğini, davacının geçici iş göremezlik taleplerinin sigorta teminatı dışında kaldığını, davacının avans faizi talebinin ve olay tarihiden faiz talebinin yerinde olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde; yetki ve görev itirazında bulunarak, müvekkilinin ... plakalı aracı ...A.Ş.'den kiraladığını, aracın ... Sigorta Şirketi tarafından ZMMS poliçesi, ... Sigorta A.Ş. tarafından kasko sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkiline husumet yönetilmesinin mümkün olmadığını, aracın ZMMS ve kasko sigortacısına davanın yöneltilmesi gerektiğini, kazanın meydana gelmesinde kusur oranlarının belirlenmesi,

müterafik kusur olup olmadığının araştırılması gerektiğini, Ankara 8 Asliye Ticaret Mahkemesi'ndeki davada ıslah ile talep edilmeyen alacak kalemlerinin yeni bir dava ile talep edilmesinin davanın genişletilmesi ve ıslahın ikinci kez kullanılması anlamına geldiğini, maluliyet raporunun meslekte kazanma gücü kaybı oranı yönetmeliği hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini, manevi zararın bedensel zarardan ayrı olarak dava edilmesinin mümkün olmadığını, manevi bütünlük üzerindeki zararın sağlık hakkı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, eş ve çocuk yönünden manevi tazminat taleplerinin tümünün reddi gerektiğini bildirerek,

davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece Dairemiz 2022/ 1056 Esas 2023/ 891 Karar sayılı kaldırma kararı üzerine yapılan yargılama sonunda.

29/12/2018 tarihinde davacı ...'ın sevk ve idaresindeki aracın, olumsuz hava koşulları sebebiyle yolun sol tarafına sürüklendiği, arkasından gelen dava dışı ...'nun sevk ve idaresindeki aracın, davacının aracına çarptığı, bu olay nedeniyle aracından inen davacıya, arkadan gelen davalı ...'ın sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketi nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın çarpması sonucu davacının iki araç arasında sıkışarak ağır şekilde yaralandığı ve sol bacağını diz altında kaybettiği,

olayla ilgili Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/223 Esas sayılı dosyasında görülen davada alınan kusur raporu ile dava konusu kazanın meydana gelmesinde sürücüler ... ile ...'nun kusursuz, sürücü ...'ın %100 kusurlu olduğu, ...

Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı'nın raporu ile davacının kaza nedeniyle bedensel özür oranının %52 olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, 3 ay süre ile bakıcı ihtiyacı bulunduğunun tespit edildiği, aktüerya bilirkişiden alınan rapora göre, davacının 39.208,28 TL geçici iş göremezlik zararı ve 7.638,18 TL bakıcı gideri zararının tespit edildiği,

davalıların hesaplanan tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, davalı sigorta şirketi yönünden 04/04/2019 temerrüt tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise haksız fiil tarihi olan kaza tarihinden itibaren, aracın hususi araç niteliği nazara alınarak yasal faiz işletilerek tahsiline karar verilmesi gerektiği, manevi tazminat yönünden ise davalı sürücü ...'ın %100 oranında kusuru, yaralanma derecesi, davacının olay nedeniyle yaşadığı elem, ızdırap ve travma, kazadan sonra genişletilmiş kasko poliçesinden kaynaklı ihbar olunan ...

Sigorta A.Ş.'den aldığı manevi tazminat tutarı ve hakkaniyet ilkesi nazara alınarak.

“Davacı ... tarafından açılan maddi tazminat davasının kabulüne, 39.208,38 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 7.638,18 bakıcı gideri tazminatı olmak üzere 46.846,56 TL'nin 29/12/2018 kaza tarihinden itibaren (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere 04.04.2019 temerrüt tarihinden itibaren) işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı ... tarafından açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 75.000,00 TL manevi tazminatın 29/12/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,

fazlaya dair istemin reddine, davacı ... tarafından açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 15.000,00 TL manevi tazminatın 29/12/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, davacı ... tarafından açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 10.000,00 TL manevi tazminatın 29/12/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,” karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; meydana gelen kazada davalı ...’ın asli ve tam kusurlu olduğunu, olayda davacı ...’in ağır yaralandığını, BAM kaldırması üzerine mahkemeden yeniden maluliyet ve maddi tazminat hesap raporu alınmasını talep ettiklerini, yeni rapor alınmadan ilk kararın aynısının verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacı ...’in olay nedeniyle bacağının koptuğunu, ruh sağlığının bozulduğunun, üç kez intihara teşebbüs ettiğini, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının az olduğunu, mahkemenin manevi tazminat taleplerinin tam kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek, istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın tam kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İstinaf talebinde bulunan davacılar vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, kamu düzenine aykırılıklar resen gözetilerek, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle geçici işgöremezlik ve bakıcı gideri ile manevi tazminat istemine ilişkindir.

Yerel mahkeme tarafından davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/223 Esas - 2020/185 Karar sayılı dosyasında; davacı ... tarafından davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. hakkında sürekli iş gücü ve bakıcı zararı olarak belirsiz alacak olarak 1.000,00 TL maddi tazminat ile 100,00 TL zorunlu giderin tahsilinin talep edildiği, bu dosyada yapılan yargılama sırasında ... Üni. Tıp Fakültesi tarafından “Özürlülük Ölçütü.

Yönetmeliği” ne göre düzenlenen maluliyet raporunda davacıdaki femur ampitasyonu ve kalça eklem hareketleri kısıtlılığı nedeniyle davacının %52 malul kaldığı, 12 ay iyileşme süresi olduğu ve 3 ay bakıcıya ihtiyacı olduğu yönünde rapor düzenlendiği, meydana gelen olayda sürücü ...’ın asli ve tam kusurlu olduğunun kabul edildiği, ...’ın kullandığı aracın sigortacının ... Sigorta AŞ. (yeni ünvanı... AŞ) olduğu, bu doğrultuda, “... Sigorta AŞ. yönünden davanın reddine, ...

Sigorta AŞ. yönünden davanın kabulü ile 203.921,60 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 385,00 TL masrafın (bilirkişi raporuna göre taksi ücreti) 04/04/2019 tarihinden itibaren poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak üzere ... Sigorta AŞ’den faizi ve tahsiline” dair verilen karar istinaf edilmeden kesinleşmiştir.

Bu dosyada alınan aktüer raporda davacının 3 ay süre ile bakıcı ihtiyacı nedeniyle 6.033,46 TL zarar hesaplanmışsa da davacının bu miktara davayı ıslah etmediği, dava dilekçesi içeriğinden bakıcı giderinin de talep edildiği, ancak bakıcı gideri dahil talep edilen 1.000TL’nin talep artırım dilekçesinde sanki tamamı sürekli iş göremezlik talebiymiş gibi belirtilerek sürekli iş göremezlik talebinin 1.000TL’den 203.921,60 TL’ye ıslah edildiği, mahkemece de fazlaya ilişkin talebin reddedilmediği, eldeki davanın ise aynı aya dayalı geçici işgöremezlik tazminatı ile bakıcı gideri tazminatı ve manevi tazminata yönelik olduğu görülmüştür.

İlk derece mahkemesince 07/06/2023 tarihli kararda, yukarıda bahsedilen dosyadaki kusur ve maluliyet raporları esas alınarak eldeki bu dosyada maddi ve manevi tazminata karar verilmesi üzerine tüm tarafların istinafı sonucunda Dairemizin 2022/1056 E. - 2023/981 K. sayılı kararı ile özetle.

“Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında davalı ...’ın taraf olmaması nedeniyle, hükme esas alınan başka dosya kusur raporunun davalı ...’a tebliği ile beyan ve itiraz imkanı tanınarak sonucuna göre yeniden karar verilmek üzere” HMK’nın 353/1-a-4 maddesi gereğince kesin olarak kaldırılması üzerine mahkemece kaldırma kararı gereğince söz konusu raporların tebliği sağlanarak ve sonuçta davalı ...’ın tam kusurlu olduğu kabul edilerek önceki kararla aynı yönde hüküm kurulduğu, bu kez kararın sadece davacılar vekili tarafından istinaf edildiği görülmüştür.

Davacılar vekilinin ilk kararı sadece manevi tazminat miktarı yönünden istinaf etmesi nazara alındığında, ilk kararda verilen maddi tazminat miktarı ve maluliyet oranı yönünden davalılar lehine usuli kazanılmış hak oluştuğundan artık kaldırma sonrası verilen son kararı maddi tazminat miktarı ile maluliyet raporu yönünden istinaf edemeyeceği, kaldı ki hükme esas alınan maluliyet raporunun kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Manevi tazminat miktarına yönelik istinaf yönünden;

Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmü uyarınca, hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken aynı Kanun'un 51. maddesi uyarınca durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önünde tutmalıdır. Kanun'un takdir yetkisi tanıdığı veya durumun gereklerini ya da haklı sebepleri göz önünde tutmayı emrettiği konularda hakimin hukuka ve hakkaniyete göre karar vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesi hükmüdür.

Bu kapsamda manevi tazminatın miktarı belirlenirken tarafların kusur oranı, sıfatı, statüsü, sosyal ve ekonomik durumları ile eylemin işleniş biçimi ve yöntemi dikkate alınmalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenler karar gerekçesinde objektif olarak gösterilmelidir.

Manevi tazminat adı altında hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek nitelikte olmalı fakat bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmediği unutulmamalıdır. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Somut olayda, TBK’nın 56. maddesi gereğince dosya kapsamı, olay tarihi, davacının yaralanma derecesi, davalının tam kusurlu olması ve dava dışı ... Sigorta (davalı ...’ın aracının kasko-İMMS sigortacısı) tarafından davacı yaralanana davadan önce ve limit kapsamında ödenen 20.000TL manevi tazminat da nazara alınarak, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ve hakkaniyet ilkesi kapsamında manevi tazminata karar verildiği anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle usul ve yasaya uygun ilk derece mahkemesi kararına karşı davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.