Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2020/963 K.2021/1564

Taraflar arasındaki İstirdat davasının yargılaması sonucunda verilen kararın süresi içinde davalı vekilince istinaf edilmiş olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACILARIN İDDİALARININ ÖZETİ

Davacılar vekili, davacılardan ...'in diğer davacı şirketin tek ortağı olduğunu, davacı şirketin davalı ile ticari ilişkisi kapsamında davalıdan malzeme almadan fiyatlarının sabitlenmesi için davalıya 05.02.2017 tarihli, 14.348,00 TL ve 15.01.2017 tarihli, 14.348,00 TL bedelli iki adet çek verdiğini, çek bedellerinin davalı tarafça tahsil edildiğini, ancak davalının yalnız 19.453,00 TL tutarında inşaat malzemesi teslim ettiğini, bu nedenle davacı şirketin davalıya 9.243,00 TL fazla ödemesinin bulunduğunu, aynı ticari ilişki nedeniyle davacı ...'in teminat olarak davalı şirkete 19.654,73 TL bedelli teminat senedi verdiğini,

taraflar arasında eksik malzeme teslimi konusunda anlaşmazlık çıkması üzerine davalının teminat senedini doldurarak icra takibine geçmesi üzerine davacı ...'in senet bedelini ödemek zorunda kaldığını, müvekkilinin davalı şirket ile ticari ilişkisinin bulunmadığını, senet düzenlenmesini gerektiren temel borç ilişkisinin de bulunmadığını, bu konuda münhasıran davalı şirketin ticari defterlerine dayandıklarını ileri sürerek davacı şirketin fazla ödediği 9.243,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı şirkete, 19.654,73 TL'nin ise davalı şirketten tahsili ile davacı ...'e verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, davanın bir yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, taraflar arasındaki ticari ilişkinin davacı şirketin siparişlerinin teslimi şeklinde sürdürüldüğünü, şirkete mal teslim edildiğini, dava konusu çeklerin müvekkiline teslim edilmediğini, bu nedenle müvekkilinin davacıya teslim ettiği mal bedeline ilişkin faturalar nedeniyle toplam 19.450,00 TL alacağına karşılık şirket yetkilisi davacının düzenlediği senede dayalı takip başlatıldığını, alacağın davacı tarafça düzenlenip 30.06.2018 tarihli çek verilmek suretiyle ödendiğini, bononun davacıya iade edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından, dosya kapsamı, tarafların ticari defter ve belgelerinin incelenmesi sonucu düzenlenen bilirkişi rapor ve ek raporuna göre, dava konusu çeklerin davalı tarafından bankaya ibraz edilip tahsil edildiği, davalı şirketin davacı şirketten alacaklı olduğu faturalar nedeniyle bonoyu icra takibine konu ettikleri yönündeki kabul beyanı, bilirkişi ek raporu ile davacı kayıtlarında yer alan faturalar toplamının 25.853,00 TL olduğu, davalı kayıtlarında davacının 6.400,00 TL ödeme kaydının bulunduğu, bu hali ile davacı şirketin 9.243,00 TL fazla ödemesinin bulunduğu,

davacı şirket temsilcisinin düzenlediği bononun ise bedelsiz olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne, 9.243,00 TL'nin davalıdan alınarak davacı şirkete verilmesine, 19.654,73 TL'nin davalıdan alınarak davacı ...'e verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, dava konusu çeklerin müvekkili şirkete teslim edilmediğini, çeklerin davacı şirket ile dava dışı ... Şti. adi ortaklığına verilen mal bedeli olarak verildiğini, adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından ... Şti.'nin ticari defterleri incelendiğinde faturaların kayıtlı olduğunun anlaşılacağını, davanın reddi gerektiğini istinaf başvuru sebepleri olarak ileri sürmüştür.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davacı şirketin keşidecisi olup davalının tahsil ettiği dava konusu çeklerin davalı tarafından teslim edilen mal bedeli için mi davacı ile dava dışı şirketin oluşturduğu adi ortaklığa davalı tarafından teslim edildiği ileri sürülen mal bedeline ilişkin mi düzenlendiği, davacının fazla ödeme iddiası ile istirdat ve davacı şirket temsilcisi diğer davacının düzenlediği bononun bedelsiz olup olmadığı konularındadır.

DELİLLER

1-Beyan dilekçeleri,

2-İcra dosyası,

3-Çek fotokopileri,

4-Tahsilat makbuzları,

5-Banka cevap yazısı,

6-Faturalar,

7-Bilirkişi rapor ve ek raporu,

8-Dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, davacı şirket yönünden davalıya teslim edilen çekler karşılığında eksik malzeme teslim edildiği iddiası ile fazla ödenen tutarın iadesi, davacı gerçek kişi yönünden teminat senedinin bedelsiz olduğu iddiasına dayalı istirdat istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kabulüne, 9.243,00 TL'nin davalıdan alınarak davacı şirkete verilmesine, 19.654,73 TL'nin davalıdan alınarak davacı ...'e verilmesine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamından, davaya konu 15.01.2017 ve 15.02.2017 tarihli, 14.348,00 TL bedelli çeklerin keşidecisinin davacı, lehtarının davalı şirket olduğu, çeklerin süresinde davalı şirket tarafından ibraz edilip tahsil edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı şirket çeklerin davalıya teslim edeceği mal ile ilgili fiyatların sabitlenmesi için avans olarak verildiğini, karşılığında eksik malzeme teslim edildiğini ileri sürerek fazla ödenen tutarın iadesini istemiş ise de, dava konusu çeklerin davacının ileri sürdüğü şekilde malzeme fiyatlarının sabitlenmesi için verildiği iddiasına yönelik yazılı delil bildirilmemiş, davalı tarafından davaya konu çeklerin davacı şirket ile dava dışı ...

Şti. adi ortaklığına teslim edilen mal bedeli için verildiğini ileri sürülmüş ve adi ortaklığa düzenlenen faturalar ibraz edilmiştir.

Bu durumda, davacı tarafından dava konusu çeklerin ileri sürdüğü şekilde avans olarak verildiği hususunun yazılı delil ile ispatlanması gerekirken bu yönde yazılı delil bildirilmediği, yemin deliline de dayanılmadığı bu hali ile davacı şirketin davasının reddi gerektiği halde mahkemece davalının cevap dilekçesi yanlış yorumlanarak davanın kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur.

Davacı ..., diğer davacı şirketin temsilcisi olup dava ve takip konusu bononun temsilcisi olduğu şirket ile davalı arasındaki ticari ilişki nedeniyle teminat olarak düzenlendiği, davacının davalının teslim ettiği mal bedelini davaya konu çeklerle ödemesi nedeniyle bononun bedelsiz olduğunu ileri sürmüştür.

Mahkemece, davacı şirket tarafından teslim edilen mal bedeli için verilip davalının tahsil ettiği çekler nedeniyle bononun bedelsiz kaldığı gerekçesi ile davacı şirket temsilcisinin davasının kabulüne karar verilmiş ise de, davacı şirketin çeklerin tarafların ticari defter ve belgelerinin incelenmesi sonucu tespit edilen davalı alacağına ilişkin olduğunun ispatlanamamış olması karşısında davalı şirket tarafından davacı şirkete teslim ettiği uyuşmazlık konusu olmayan mal bedeli ile ilgili bononun bedelsiz olduğundan söz edilemeyeceği,

tarafların ticari kayıtlarına göre davalının davacıya teslim ettiği mal bedeli 19.450,00 TL için şirket temsilcisinin keşidecisi olduğu bono nedeniyle alacaklı olduğunun kabulü ile davacı ...'in davasının da reddi gerekirken mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-3. maddesi gereğince esastan kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile, davacıların davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...