Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/1559 K.2023/828

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, davalı alacaklı tarafından müvekkili hakkın-da Antalya 3. İcra Müd.nün ... esas sayılı dosyası üzerinden girişilen takip üzerine bu dosya borcunu teminen 19/11/2014 tarihinde keşidecisi dava dışı .... Tohum LTD.ŞTİ, muhatabı ....

Lara Şubesi olan 25/05/2015 keşide tarihli 30.000,00.-TL bedelli çeki ciro edip ödeme amacıyla davalıya verdiğini, bu tarihten 1 yıl kadar sonra müvekkilinin hakkındaki takip borcu ödenmemiş gibi davacının tekrar takip işlemlerine giriştiğini, bunun üzerine davacı hakkında icra mahkemesinde ödeme sebebiyle icranın geri bırakılması için dava açtıklarını açılan davada ödemeye dayanak dava konusu çekin bankaya ibraz edilmediğinin anlaşıldığını, davalının bu çeki yedinde bulundurmamasının bedelinin keşideciden haricen tahsil etmiş olduğunu gösterdiğini,

zira davalının bu çeki takastan geri çıkarılmasını da talep ettiğinin anlaşılmasını belirterek bu çek nedeniyle çek bedelinin keşide tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir

Davalı vekili, dava konusu çekin hakkında Antalya 3. İcra Müd.nün .... esas sayılı dosyası üzerinden girişilen takip üzerine davacı tarafından müvekkiline verildiğini, ödeme tarihi yaklaştığında keşidecinin ödeme gücünün olmadığından bahisle zor duruma düşmemesi için müvekkilinden bu çekin bankaya ibraz edilmemesinin istendiğini, bu talebinin müvekkili tarafından kabul edilip çekin bankaya ibraz edilmediğini, karşılıksız işlemine tabi tutulmadığını, davacı tarafından da hakkındaki takip sebebiyle herhangi bir ödemenin yapılmadığını müvekkilinin davacının iddia ettiği gibi bu çek bedelini keşideciden haricen tahsil etmediğini, bunu ispat yükünün davacıda olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı, hakkındaki takip sebebiyle yaptığı çeki ciro etmek suretiyle ödemenin davalı tarafça karşılığının keşideciden alınmasına rağmen sanki bu ödeme yokmuş gibi hakkındaki bu çekin davalı alacaklıya verilmesine sebep olan takipten dolayı tahsil işlemlerine devam edilmesi üzerine davalının sebepsiz olarak zenginleştiği iddiasıyla bu zenginleşmenin iadesini istemektedir.

Davalı ise böyle bir tahsilatın olmadığını bildirmekte fakat ödeme için davacıdan ciro yoluyla aldığı çek aslını mahkemeye sunmamaktadır. Çek aslının mahkemeye sunulmamış olması davalının haricen çek bedelini dava dışı keşideciden tahsil ettiği anlamına gelir. Davalı açıkça bu tahsilatı kabul etmemekte davacı da bu çekten doğan alacağının takip sebebiyle takas mahsubunu istememektedir. Bu durumda tarafların talebiyle bağlı kalınmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; çek aslının mahkemeye sunulmamış olmasının çek bedelinin dava dışı keşideciden tahsil edildiği anlamına gelmediğini, çek bedelinin tahsil edilip edilmediği hususunun mahkemece araştırılmadığını, çek bedelinin tahsil edilmediğinin banka cevabi yazısından da anlaşıldığını, davacının çek bedelinin tahsil edildiğini ispat etmekle yükümlü olduğunu, çek bedelinin ödenmediğini, mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.

Dava, alacak istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 31.maddesi: "Hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Davacının talebinin dava dilekçesi ve dosya içeriğinden tam olarak anlaşılamaması sebebiyle çekle ödeme nedeniyle icra dosyasından dolayı menfi tespit talebinin olup olmadığı hususu davacı vekiline açıklattırılarak ve ibraz süresi içerisinde çek karşılığının olup olmadığının ... A.Ş.'den sorulmak suretiyle oluşacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle karar verilmesi doğru olmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. bendi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararınının kaldırılarak, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılması için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...