Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/2805 K.2023/1097

İlk Derece Mahkemesinin dava dosyası istinaf yasa yolu incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmiş olmakla, istinaf incelemesi HMK'nın 356. vd. maddelerince duruşmalı olarak yapılan açık yargılama sonucunda dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davacının davalı ... Ltd. Şti ile 30/03/2010 tarihli taşımacılık sözleşmesini akdettiklerini, sözleşmenin yedinci maddesine göre, her hangi bir kaza durumunda meydana gelecek zararın karşılanmasından araçların istihdamı ve sigortalanmasından, taşımacı olan ... Ltd.

Şti'nin sorumlu olduğunu, 25/05/2010 tarihinde bu davalının taşıyıcısı olduğu ... plakalı araçta ölümlü ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, kazada ölen ... mirasçılarının açtıkları maddi ve manevi tazminat davasında davacının davalı ... Ltd. Şti ile birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu tutulduğunu, davalının kazadan sonra kendisine yöneltilecek tazminat taleplerinden kaçmak amacıyla tüm mal varlığını paravan şirket olan diğer davalı ... Ltd.

Şti'ne devrettiğini, bu iki şirketin ortaklarının birinci dereceden akraba olduklarını, devrin muvazaalı olduğunu, yine ... Ltd. Şti'nin tüm mal varlığını üçüncü derece akrabalık bağlantısı bulunan ... ve ...'ın ortak oldukları ... Ltd. Şti ne devrettiğini, TBK'nın 202/2 maddesi uyarınca davalı şirketi devralan ve aralarında organik bağ bulunan . ... Ltd.

Şti.'nin de tüm borçlardan sorumlu olduğunu, yapılan devirlerin alacaklıları zarara sokmak için muvazaalı olarak yapıldığını ileri sürerek, 1.186.907,63 TL tutarındaki alacak davasının kabulünü talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı ... Ltd. Şti vekili, dava dilekçesi ile talep edilen ihtiyati haczin kaldırılması gerektiğini, ... Ltd. Şti tarafından müvekkiline yapılan devir işlemlerinin muvazaalı olmadığını, kaldı ki dava dilekçesinde belirtilen araçların muvazaalı olarak devralındığı var sayılsa bile bunun tasarrufun iptali davasına konu bir husus olduğunu, tasarrufun iptali davası açılmaksızın asılsız iddialarla eldeki davanın açılamayacağını, mahkemece ihtiyati haciz talebi kabul edilmiş ise de; İİK'nın 257. maddesindeki ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, Antalya 2. İş Mahkemesi'nin 28/07/2015 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamının henüz kesinleşmediği, alacaklılar ..., ... tarafından Antalya 5.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında başlatılan ilamlı takipte alacaklılara henüz bir ödeme yapılmadığı, ilam borçlusu davacı tarafından İİK 36.maddesi gereğince tehiri icra talepli olarak dosyaya teminat mektubu ibraz edildiği, alacaklının teminat mektubunun ibrazı ile tatmin edilmiş sayılmasının bu anlamda mümkün olmadığı, zira rücu hakkının alacaklının tatmin edildiği anda ortaya çıkan bir hak olduğu, buna göre dava tarihi itibari ile rücu hakkı doğmayan davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle, hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı davacı vekili ve ... Ltd. Şti vekili davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; dava dilekçesindeki iddialarını tekrarla, müvekkilinin rücu hakkını kullanabilmek için Antalya 2. İş Mahkemesinin ... esas ve ... karar sayılı dosyasının beklemesinin hak kaybına sebebiyet vereceğini, zira muvazaalı devirler yapan davalılardan bu tazminatın dosya kesinleştikten sonra tahsil edilmesinin imkansız olacağını, icra dosyasına teminat mektubunu sunduklarını, rücu haklarının doğduğunu ve re'sen hususları istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

Davacı vekili 30/06/2019 tarihli dilekçesi ile istinaf talebinden feragat ettiğini bildirmiştir. Vekaletnamesinde feragat yetkisi olduğu anlaşılmıştır.

... Ltd. Şti vekili istinaf dilekçesinde; davalı vekili gerekçeli kararın müvekkilinin usulüne uygun tebliğ edilmediğini, bu nedenle istinaf başvurularının süresinde sayılmasının gerektiğini, davanın esastan reddi gerekirken usulden reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ve re'sen hususları istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk Derece Mahkemesinin ret kararının davacı vekili tarafından ve davalı ... Ltd. Şti vekili tarafından istinaf edildiği, davacı vekilinin 30/06/2019 tarihli dilekçe ile istinaf başvurusundan feragat ettiği, Dairemizin 12/10/2020 tarih ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 349/2.maddesi gereğince feragat nedeniyle reddine davalı ... Ltd.

Şti'nin istinaf başvurusunun ise yasal süresi içerisinde yapılmaması sebebiyle süreden reddine karar verildiği, bu kararın davalı .... Ltd. Şti vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 20/09/2022 tarih ... Esas, ... Karar sayılı bozma ilamı ile davalı ... Ltd.

Şti'ye dava dilekçesi de dahil olmak üzere tüm tebliğlerin mevzuat gereği uygulanması gereken tebligat silsilesi uygulanmaksızın yapıldığı böylece yapılan bütün tebliğ işlemlerin usulsüz olduğu belirtilerek usulsüz tebligat nedeniyle yargılamanın davalı şirketin yokluğundan sonuçlandırıldığı, davalının Anayasa ile güvence altına alınmış olan savunma hakkının kısıtlandığı gerekçesiyle Dairemizce davalı .... Ltd.

Şti vekilinin istinaf dilekçesinin süresinde yapıldığı kabul edilerek istinaf incelemesinde bulunması gerektiği gerekçesiyle davalı ... Ltd. Şti yararına kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Dairemizce Yargıtay bozma ile ve duruşma günü taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, hazır olan tarafların beyanı alındıktan sonra usul ve yasaya uygun Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilerek istinaf incelemesine geçilmiştir.

Dairemizce uyulan Yargıtay bozma ilamında da belirtildiği üzere, davalı ...Ltd. Şti'ye dava dilekçesi de dahil olmak üzere yapılan bütün tebligatların usulsüz olduğu gözetilerek davalı ... Ltd. Şti'ye dava dilekçesi de dahil olmak üzere yapılan bütün usuli işlemlere ve duruşmalara ilişkin tebligatların duruşma günü ile birlikte tebliğ edilerek usulüne uygun taraf teşkili sağlandıktan sonra karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmadan yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuş olup, davalı ... Ltd. Şti vekilinin istinaf talebinin bu açıdan yerinde olduğu diğer istinaf taleplerinin bu aşamada incelenmesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, davalı . ... Ltd. Şti. Vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

....