Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/296 K.2022/782

İlk Derece Mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, keşidecisinin davalılar, son hamilinin ... olan 30.000,00 TL bonoya dayalı olarak davalılar hakında 16/03/2007 tarihinde İzmir 22. İcra Müd. ...

(Yeni Esas ... ) E. sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus yolla icra takibi başlatıldığını, ödeme emirlerinin 21/03/2007 tarihinde borçlulara tebliğ edildiğini, takipten sonra 07.03.2008 tarihinde icra takip dosyasının müvekkili ... tarafından temlik alındığını, temlik işleminin ardından dosyanın takipsizlik nedeniyle kapatıldığını ve sonrasında yenilenerek son olarak ...

E. numarasını aldığını, son yenileme işleminin ardından borçlular tarafından İzmir 8. İcra Hukuk Mahkemesi’nin ... E. sayılı dosyası ile zamanaşımı itirazında bulunulduğunu ve mahkemece ... E., ...

K. Sayılı dosyası ile icranın geri bırakılmasına karar verildiğini, temlik alınan dosya borcu müvekkiline bu güne kadar ödenmediğini, müvekkilin davalılardan temlik sözleşmesinden kaynaklanan alacağının söz konusu olduğunu, müvekkil dosyayı 07.03.2008 tarihinde temlik almakla birlikte alacağa hak kazandığını, bu nedenle temlik sözleşmesi tarihi itibariyle müvekkilinin alacağı hak etmesi gözetildiğinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile temlik sözleşmesiyle alacağa hak kazanılan bedelin davalılardan alınarak müvekkile verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerin davaya konu kambiyo senedinden dolayı ne lehtara, ne de son hamil olan davacıya borcu bulunmadığını, davacının bu davayı açma sebebinin, Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin bozma ilamı doğrultusunda zamanaşımına uğramış olan alacağını kesinleşmiş bir alacağa dönüştürmek için açılmış bir dava olduğunu, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu vakıaları kabul etmediklerini ayrıca iş bu davada mahkemeniz görevsiz olup, davayı görmeye yetkili mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, iş bu sebeple öncelikle mahkemenin görevine itiraz ederek davanın görev yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, zamanaşımına uğrayan dava konusu bononun yazılı delil başlangıcı niteliği göz önüne alınarak bonoda yazılı alacak temel ilişkiye dayanılmak suretiyle de talep edilebileceği, bu isteme ilişkin davalarda gerek temel ilişkinin varlığını ve niteliğini, gerekse o ilişkiden doğan bir alacağın bulunduğunu ve alacak miktarını kanıtlama yükümlülüğünün davacıda olduğu, somut olayda davacının bonoyu ciro yoluyla değil temlik yolu ile edindiği, davalı ...'ın sözleşmenin tarafı olan lehtar ...'a karşı sürebileceği şahsi defileri temlik alan davacıya karşı da ileri sürmesinin mümkün olduğu,

her ne kadar alacak temlik yolu ile davacıya geçtiğinden, davacı ile keşideci ... arasında temel ilişki bulunmasa da temlik alan davacının, lehtar ile keşideci arasındaki temel ilişkiyi tanık dahil her türlü delille kanıtlayarak alacağı talep etmesinin mümkün olacağı, ancak zamanaşımına uğramış bonoda kambiyo hukukundan haklar yitirileceğinden temel ilişkiye dayanılarak senedi avalist sıfatıyla imzalayan ...'dan herhangi bir talepte bulunmasının mümkün olmadığı, somut olayda davacı tarafça dava konusu alacak temel ilişkiye değil TTK 732.

Maddesine dayandırıldığından TTK 732/4 maddesinde öngörülen zamanaşımı süresi geçtikten sonra işbu davanın açıldığı gerekçesiyle zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karara karşı, davacı vekili ve davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; açılan davanın temlik sözleşmesinden kaynaklı alacak davası olduğunu, temlik alınan dosya borcunun müvekkiline ödenmediğini, müvekkilinin davalılar ile temel ilişkisinin olmadığını, zaman aşımı süresinin 07/03/2008 tarihinden başlaması gerektiğini, zamanaşımına uğrayan bononun yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğunu bu nedenle alacağın temel ilişkiye dayanılarak talep edilebileceğini, ilk derece mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğunu istinaf nedeni olarak belirtmiştir.

Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili ... yönünden davanın sıfat yokluğundan reddedilmesi gerekirken tüm davalılar yönünden davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmesinin doğru olmadığını, red sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, ilk derece mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğunu istinaf nedeni olarak belirtmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, alacak istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

1-Davacı vekilinin istinaf istemi yönünden; davacı vekili alacaklarının temlik sözleşmesinden kaynaklandığını, zamanaşımına uğramış bononun yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğunu, ilk derece mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğunu bildirmiştir.

Dava, hukuki niteliği itibariyle davalılar aleyhine İzmir 22. İcra Müdürlüğünün ... Esas (yeni esas ... Esas) sayılı takip dosyasında 15.12.2016 tanzim 01.01.2007 ödeme tarihli 30.000,00 TL bedelli bonoya istinaden başlatılan icra takibinden sonra takip dosyasının 07.03.2008 tarihinde dosyamız davacısı ... tarafından temlik alınması üzerine açılan alacak davasıdır. Davacı vekili duruşmada alınan beyanında ; TTK 'nun 732.maddesindeki sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre işbu davayı açtıklarını beyan etmiştir.

6102 Sayılı TTK'nun 732.maddesine dayalı sebepsiz zenginleşme davası poliçenin zamanaşımına uğradığı veya müracaat hakkının yitirildiği anda yetkili hamil durumunda bulunan kişi ile müracaat hakkı nedeniyle poliçe bedelini ödemiş olan lehtar, ciranta veya avalist tarafından keşideciye ve kabul etmiş muhataba karşı açılabilir. Somut olayda dava konusu bononun zamanaşımına uğradığı konusunda tereddüt bulunmamakta olup, dosya arasındaki İzmir 8. İcra Hukuk Mahkemesinin 24.11.2016 tarih , ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile bu nedenle icranın geri bırakılmasına karar verilmiş olup, mahkemenin bu kararı 06.12.2016 tarihinde kesinleşmiştir.

6102 Sayılı TTK'nun 732 maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme davasının bononun zamanaşımına uğradığı tarihi takip eden aydan itibaren bir yıl içinde açılması gerekir. Somut olayda davacının 07.03.2008 tarihinde takip dosyasını temlik aldığı , bu tarihten itibaren bir yıllık süre içerisinde TTK 732.maddesi uyarınca açılacak işbu davanın açılması gerekirken zamanaşımı süresi geçtikten sonra davanın açıldığı anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

2-Davalılar vekilinin istinaf istemi yönünden; davalılardan ... bononun avalisti olup davacının avaliste karşı TTK 732 maddesine dayalı olarak dava açma hakkı bulunmamaktadır. İlk derece mahkemesince avaliste karşı açılan davanın husumet yönünden reddi gerekirken her iki davalı hakkında davanın zaman aşımından reddine karar verilmesi isabetli değildir. Davacı vekilinin müvekkilleri hakkındaki red sebebine ilişkin istinaf sebebi yerinde ise de; her iki davalı tek vekille temsil ettirildiğinden davalılar yararına tek vekalet ücretine hükmedilmiştir.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf isteminin reddine, davalılar vekilinin istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince esastan kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...