Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/179 K.2024/517

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirket .... tarihinde .... ili , ... İlçesi ....

Mah. .... sokakta aracını park ettikten sonra müvekkil şirkete ait karar yevmiye , kebir ve envanter defterleri ve faturaların içinde bulunduğu torba tüm dikkatine rağmen aracından çalındığını, anılan nedenle müvekkil şirkete ait defterler Zayi olduğunu," Türk Ticaret Kanunun 82/7 maddesi “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklindedir. Yukarıda ifade ettiğimiz Üüzere müvekkil şirkete ait 2017,2018,2019,2020 yılına ait yevmiye , kebir ve envanter defterleri ve bu yıllara ait faturalar çalındığından zayi olan şirket defterlerinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... tacirin, defter ve belgelerinin zıyaa uğraması üzerine zayi belgesi verilebilmesi için aranan şartlardan birisi de, tacirin defter ve belgelerin korunması hususunda gereken özeni gösterdiğini ve kaybın iradesi dışında gerçekleştiğini ispat etmesidir.

Davacı şirketin ticari defter ve belgelerini basiretli bir tacir sıfatıyla saklama yükümlülüklerinin olduğu, defterlerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı veya başka bir afetle kaybolmadığı, defterin şirket vekilinin arabasından çalınması iddiasının olduğu dikkate alınarak defterin zayi olduğuna dair soyut iddia dışında hiçbir somut delil sunulmadığı bu haliyle zayi belgesinin verilmesine ilişkin koşulların somut olayda bulunmadığı, anlaşılmakla davacının davasının reddine ..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece soyut iddia dışında hiçbir somut delil sunulmadığından bahsedilse de polis kayıtlarında hırsızlık olayının sabit olduğunun belli olduğunu, mahkemece eksik inceleme yapılarak davanın red yoluna gidildiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına,

davacı şirket temsilcisinin basiretli bir tacir gibi davranmayarak zayi belgesi verilmesi istediği defterlerini camlarının bozuk olduğunu bildiğini beyan ettiği arabasında taşıdığı defterlerinin korunması için gerekli önlemleri almadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.