Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2025/238 K.2025/466

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davacıların Antalya ... İşletmeciliği'ni müştereken işleten Antalya İli Konyaaltı İlçesi ... Kooperatifi ve Antalya İli Konyaaltı İlçesi ...Kooperatifi'nin Yedek Yönetim Kurulu Üyeleri olduğunu, tebliğ tarihi yazılı ...

Genel Müdürlüğü'nün 14.11.2024 Tarihli ve Görevden Alma ve Kayyım Heyeti Atanması Konulu yazısı ile bahsi geçen koopereatiflerin yönetim kurulu üyelerinin yanında yedek üye olan davacıların da 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 90. maddesinin 3. fıkrası gerekçe gösterilerek görevlerine tedbiren son verildiğini, söz konusu tedbiren görevden alma işleminin usul ve yasaya aykırı olduğunu ve buna gerekçe gösterilen mevzuat hükmüne ve bu hükmün unsurlarına tamamen aykırı olduğunu ve iptalinin gerektiğini, Kooperatif Yöneticilerinin Görevlerine Tedbiren Son Verilmesinde Usul ve Bulunması Zorunlu Şartların yerine getirilmemiş olduğunu,

bu nedenle iptalinin gerektiğini, bu şartlardan yönetim kurulu üyeleri ile üst düzey yöneticilerinin, hukuka açıkça aykırı eylem ve işlemlerinin tespit edilmesi durumunda ifadesine binaen bu şartın varlığı halinde ve her halde kümülatif olarak oluşmuş olması gerekmekte olduğunu, ilgili hükmün gayesinin, yönetim kurulu üyeleri ile üst düzey yöneticilerinin hukuka açıkça aykırı eylem ve işlemlerinden dolayı ileride telafisi güç veya imkânsız zararlara yol açılmasının engellenmesi amacıyla görevden alınması olduğunu,

aralarında görev dağılımı olan yönetim kurulunun tamamının tedbir amaçlı olsa bile görevden alınmasının hükmün gayesini aşacağını, böyle bir durumda söz konusu kooperatifte yönetim kurulu üyelerinin görev dağılımı veya yönetim yetkisinin devrinin olup olmadığının öncelikle incelenmesi gerektiğini, hukuka aykırı eylem ve işlemlerden hangi yönetim kurulu üyesinin sorumlu olduğunun açık bir şekilde tespit edilmesinin gerektiğini, davacıların kooperatif yöneticisi olmadıklarını, yedek yönetim kurulu üyeleri olmalarından mütevellit davacıların hukuka açıkça aykırı eylem ve işlemlerinin tespit edilmesinin olanağının bulunmadığını,

davacıların kooperatif adına veya kooperatifle ilgili bir eylem ya da işlemlerinin bulunmadığını, keza bunun mümkün olmadığını, dava konusu işlemin tesisi adına tanzim edilen yazıda, davalı ... bağlı ...

Genel Müdürlüğü'nün 21.10.2024 tarih ve ... sayılı yazısına istinaden yapılan inceleme neticesi düzenlenen 28.10.2024 tarih ve ... sayılı inceleme raporu dayanak gösterildiğini, bahsi geçen inceleme raporu göz önüne alındığında davacıların tedbiren görevden alınmasını gerektirecek herhangi bir eylem, işlem ya da gerekçeden bahsedilmemiş olduğunu, dolayısıyla bahsi geçen işlemin dayanaktan yoksun kalmış olduğunu ve hukuka aykırı olduğunu, izah edilen sebeplerle ilgili bakanlığın Koop.

K m. 90/3 hükmünü açıkça kötüye kullandığını, mahkemece tedbir kararının kaldırılmasını ve yöneticilerin görevlerine iadesinin yapılmasını, yapılacak yargılama neticesinde haksız ve hukuka aykırı, ... Bakanlığı'nın 14.11.2024 tarihli ve Görevden Alma ve Kayyım Heyeti Atanması Konulu işleminin davacılar yönünden kaldırılmasını/iptalini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... davacılar yedek yönetim kurulu üyeleri olup bakanlıkça tedbiren görevden alınmış oldukları göz önüne alındığında mevcut durumda meydana gelecek bir değişiklik nedeniyle hakkın elde edilmesinin zorlaşacağı veya imkansız hale gelebileceği veya gecikme nedeniyle bir sakınca veya ciddi bir zarar doğma ihtimali bulunmadığından tedbir talebinin reddine..." şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkillerinin Antalya ... İşletmeciliğini müştereken işleten Antalya İli Konyaaltı İlçesi ... Kooperatifi ve Antalya İli konyaaltı İlçesi ... Kooperatifi yedek yönetim kurulu üye olduklarını, ...'nın ...

Genel Müdürlüğü'nün 14/11/2025 Tarihli görevden alma ve kayyum heyeti atama konulu yazısı gereğince kooperatiflerin yönetim kurulu üyelerinin yanında yedek üye olan müvekkillerinin de Kooperatifler Kanunu'nun 90/3.maddesi gereğince görevlerine tedbiren son verildiğini, müvekkillerinin görevden alınmasına dayanak gösterilen inceleme raporunun usulüne uygun taleplerine rağmen taraflarına ibraz edilmeyip dava dosyasına sunulmak zorunda kalındığını, bu raporda müvekkillerinin isimlerinin dahi geçmemesinin dava konusu işlemin ne denli hukuksuz olduğunun açık olarak ortaya koyduğunu,

ilk derece mahkemesinin tedbire ilişkin ara kararı kurduğunda söz konusu raporun dosya içeriğinde henüz yer almamış halde olduğunu, ihtiyati tedbir taleplerinin reddi halinde ortaya telafisi güç ve imkansız zararlar çıkacağını, balıkçı barınağının taliye işlemlerine başlanılmış ise de Bölge Adliye Mahkemesi kararıyla kooperatiflerin kiracılık sıfatlarının devam ettiğinin tespit edildiğini, kooperatiflerin gelirleri kısıtlanarak kooperatifin ve üyelerinin zarar ettirilmekte olduğunu, kooperatiflerin denetim organlarının devre dışı bırakıldığını,

her ne kadar kural olarak ihtiyati tedbire ilişkin istinaf incelemesinin dosya üzerinden yapılıyor olsa da davaya ilişkin mağdurların sayısı ve kamuoyunda meydana getirdiği etki göz önünde bulundurulduğunda mahkemece uygun görülecek biçimde tanık dinlenmesinin veya keşif yapılmasının talep ettiklerini, alınan karar nedeniyle Antalya ...'nın çok kısa sürede akil bir yer haline dönüştüğünü, su faturalarının dahi ödeyemez hale geldiğini, bu bakımdan ileride telafisi imkansız sakıncalara sebebiyet vermemek adına ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

İstinafa konu ara karar, ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin 07/01/2025 tarihli karardır.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacılar vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...