Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/2153 K.2024/19

Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin .... D. İş Esas, .... D. İş Karar Sayılı 24/10/2023 tarihli kararı aleyhine talep eden vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş ve talebin süresinde olduğu anlaşılmakla; yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

İhtiyati haciz isteyen vekili tarafından ilk derece mahkemesine verilen talep dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile karşı taraf arasında elektrik enerjisinin tedarikine yönelik olarak ticarethane grubu üzerinden 25/04/2017 tarihli .... abone numarası ilişkin abonelik sözleşmesi imzalandığını, karşı tarafın ünvan değişikliği ile .... İnş. Tic. Ltd.

Şti olduğunu, borçlu şirketin 09.2023 fatura dönemini kapsar şekilde fatura düzenlendiğini, sayaç okumak suretiyle borçlu şirkete tebliğ edildiğini, son ödeme tarihi 13/10/2023 olan faturaya borçlu tarafından itiraz edilmeyip faturanın da ödenmeyerek temerrüde düştüğünü, faturaya dayalı alacağın ödenmemesinin müvekkili açısından mağduriyet yarattığını, borçlu şirketin borçlarını ödemeden satış sözleşmesinin sonlandırılmasını ve güvence bedelinin kendilerine iadesini isteyerek alacaklarının tahsilini güçleştirme çabası içerisinde olduğunu, şirketin mal kaçırma saikiyle hareket ettiğini belirterek;

borçlu aleyhinde yapacakları icra takibinde tahsil kabileyetlerinin kaybolmaması için borçlu şirketin taşınır ve taşınmaz malları ile 3. üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin .... E. K. sayılı ve 24/10/2023 tarihli d.iş kararı ile; "İhtiyati hacze konu alacak abonelik sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağına dayandığı, talep konusu alacağın tek taraflı düzenlenen faturaya dayalı olması sebebiyle bu aşamada yaklaşık ispat koşulunun varlığına kanaat oluşturacak bir durumun bulunmadığı anlaşıldığından İİK'nın 257. maddesi gereği ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığı " gerekçesiyle; ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF TALEBİ VE SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili 07/11/2023 tarihli istinaf dilekçesinde; ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispatın yeterli olduğunu, ihtiyati haciz koşullarının oluştuğunu, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nun 355/1 maddesi uyarınca, istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Talep, elektrik aboneliğinden kaynaklı alacağa ilişkin ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle; ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İhtiyati hacize ilişkin 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunundaki düzenlemeler incelendiğinde;

İhtiyati haciz, HMK 406/2 maddesinde geçici hukuki koruma olarak kabul edilmiş, ihtiyati haczin şartları ve etkileri ise İİK 257. maddesinde aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

“Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder” şeklindedir.

Maddenin birinci fıkrasında vadesi gelmiş borçlar için ihtiyati haciz talep etme koşulları; ikinci fıkrada ise vadesi gelmemiş borçlar için ihtiyati haciz istenebilecek haller düzenlenmiştir.

Gerek birinci, gerekse ikinci fıkra hükümleri dikkate alındığında, ihtiyati haciz talep edebilmek için, öncelikle ortada bir para borcunun bulunması, bir diğer deyişle ihtiyati haciz talep eden kişinin talep konusu borcun alacaklısı sıfatına sahip olması gerekir.

Maddenin birinci fıkrasına göre ihtiyati haciz isteyebilmek için, alacağın kural olarak vadesinin gelmiş olması gerekir. Vadesi gelmiş borçlar için ihtiyati haciz istenebilmesinin diğer bir şartı ise alacak rehin ile temin edilmemiş olmalıdır. Rehin ile temin edilmiş olan bir alacak teminata haiz olduğu için ihtiyati hacize gerek yoktur.

Fakat rehinli malın kıymetinin rehinli alacağı karşılamayacağı tahmin ediliyorsa, karşılanamayacağı (açık kalacağı) tahmin edilen bölümü için, ihtiyat haciz istenebilir. Yine alacağın rehin ile temin edilmiş olmasına rağmen, istisna olarak, ilk önce rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapmak zorunluluğu olmayan hallerde, alacaklı (rehinle temin edilmiş olan alacağı için) ihtiyat haciz isteyebilir.

Yukarıda belirtilen şartların bulunması halinde, vadesi gelmiş bir borcun alacaklısı başka bir şart aranmaksızın ihtiyati haciz isteme hakkına sahiptir. Vadesi gelmemiş bir borçtan dolayı ihtiyati haciz talep edilebilmesi ise; İİK.’nun 257 maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenmiştir. Söz konusu fıkraya göre, borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa, borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa, bu hallerde ihtiyati haciz talep edilebilecektir.

İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir. Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir.

Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip,uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi yaklaşık ispat yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmaz.

Dosyada mevcut delil olarak sunulan belgelerin incelenmesinde; fatura içeriğinin açık olmadığı, sayaç numarası, kullanım endesklerinin miktar ve tarihlerinin belirtilmediği, tahakkuk belgelerinin ve faturanın tebliğ belgelerinin sunulmadığı, dolayısıyla talep eden şirket tarafından tek taraflı olarak düzenlenen faturanın İİK'nun 258. Maddesinde düzenlenen alacağın varlığına kanaat getirecek yeterlilikte delil niteliğinde olmadığı ve mahkemece verilen ret kararında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından, ihtiyati haciz talep eden vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1.b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-İncelenen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla; talep eden vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Alınması gereken 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcından, istinaf eden talep eden tarafından peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 157,75 TL harcın talep edenden tahsili ile hazineye irat kaydedilmesine,

3-Talep edenden peşin alınan istinaf kanun yoluna başvuru harcının hazineye irad kaydedilmesine,

4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden talep edenin üzerinde bırakılmasına,

5-Artan gider avansının ilk derece mahkemesince istinaf talebinde bulunan talep edene iadesine,

...