Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/3293 K.2022/2166

Trafik kazası nedeniyle uğranılan cismani zararın tahsili için açılan 250.000 TL maddi ve 25.000 TL manevi tazminat istemli davada, davacı vekili ayrıca davalı ...'a ait ... plakalı araç ile anılan davalı adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarına ve ... nolu poliçeden davalı ...'a yapılacak olan ödemenin davalıya yapılmayarak üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini istemiş; mahkeme 12/10/2022 tarihli ara kararıyla yaklaşık ispat koşulları oluşmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz isteminin reddine karar vermiştir.

Davacı vekili istinafında; ihtiyati haciz kararı için gereken yaklaşık ispat koşulunun bulunduğunu ileri sürerek kararın kaldırılması ile talebi gibi hüküm kurulmasını istemiştir.

Talep, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemli davada verilen geçici hukuki koruma kararına dairdir.

Duruşma açılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından inceleme ve görüşmeler HMK'nın 353 ve 355'inci maddeleri uyarınca istinaf sebepleriyle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı biçimde dosya üzerinden yürütülmüştür.

Buna göre;

1-İhtiyati haciz, nitelikçe bir geçici hukuki koruma tedbiridir. (HMK 406/2) Geçici hukuki koruma tedbirlerinin amacı, yargı organları önünde hak arayan kişilerin nihai olarak elde etmeyi umdukları haklarına erişimi kolaylaştırmaktır. Bu amacın gerçekleşmesi için, elde edilmesi umulan hakların ya da onların konularının ortadan kalkması, yok olması, değiştirilmesi gibi olasılıkların bertaraf edilmesi gerekir. Elde edilmesi umulan hakka kavuşulmasını kolaylaştırıcı tedbirler hak arama özgürlüğünü, adil yargılama hakkını ve hukuk devleti ilkesini de yakından ilgilendirir. (İHAS 6, 2709 sayılı T.C Anayasası 36, HMK 33) İhtiyati haciz istekleri değerlendirilirken geçici hukuki koruma tedbirlerinin açıklanan bu amacının gözden uzak tutulmaması gerekir.

2-İİK'nun 257 ve izleyen maddelerine göre rehin ile temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Bu kuralın haksız eylemden kaynaklanan tazminat isteklerinde de uygulanması gerektiği belirgindir. Çünkü bu isteklerde de para alacağına kavuşulması amaçlanmaktadır. Yargıtay'ın istikrar kazanmış ilke ve uygulamalarına göre, haksız eylemden kaynaklanan zarar haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki “muacceliyet” kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, 24/05/2016 gün ve 2016/4517-6851 E.K. )

3-Bu açıklamalardan sonra istinaf itirazının incelenmesinde; dosyadaki evraklardan davalı sürücü ...'un idaresinde bulunan araç ile park halinde iken akan trafiği kontrol etmeksizin ve dikkatsiz bir şekilde seyir haline geçmesi üzerine arka taraftan gelmekte olan davacıya ait motosikletle çarpışmasına, kaza nedeniyle davacının maluliyete uğramasına, gerçek zararın yargılama sırasında alınacak bilirkişi raporunca belirlenebilecek olmasına ve tüm dosya kapsamına nazaran yaklaşık ispat koşulu bulunan ihtiyati haciz isteminin kabulüne karar verilmesi gerekirken mahkemece, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde ret kararı verilmesi hatalıdır.

4-HMK'nın 353/1-b,2 madde ve bendine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında, duruşma yapılmadan karar verilir.

5-Açıklanan nedenle, istinaf başvurusunun kabulü ile 12/10/2022 tarihli ara kararın kaldırılmasına ve %10 teminat mukabilinde ihtiyati haciz kararı verilmesi için hükmün yeniden oluşturulması icap eder.

...