Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2023/475 K.2023/693

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sürücü olduğu ... plaka sayılı araçla 12/09/2007 tarihinde tek taraflı trafik kazası yaptığı, dava dışı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'ne ait olan bu aracın davalı ... şirketi tarafından trafik sigortası ile sigortalanmış olduğundan bahisle şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın 12/09/2007 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ

Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davacının kendi kusuruyla sebebiyet verdiği trafik kazası sonucu sakat kaldığı, yansıma ve dolaylı zararların poliçe kapsamı dahilinde olmadığı, davacının kendi kusurundan kaynaklanan zarar için tazminat talep edemeyeceği, tazminat alacağının zamanaşımına uğradığı, müvekkili sigorta şirketi sorumluluğunun işletenin kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğu, müvekkili şirketin temerrüt tarihinin kaza tarihi olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası, davacıya ait tıbbi belgeler, Sosyal Güvenlik Kurumu yazıları, maluliyet raporu, tazminat bilirkişisi raporu, tanık beyanı, tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ

Denizli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 10/12/2019 gün ve ... esas, ... sayılı kararı ile hakkaniyet gereği "kimse kendi kusurundan kendisi lehine hak elde edemeyeceğinden" davacının hak edeceği bir tazminat olmamakla birlikte, eldeki verilerle tazminat hesabı yapılsa bile tazminata esas kazançlar toplamı en sonunda davalının kusur oranı ile mahsup edildiğinde davacının yine bir tazminat alacağının olamayacağı ve davacının hesaplanabilecek bir zararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı yapılan istinaf yasa yolu başvurusu sonrası Dairemizin 13/01/2022 gün ve ... esas,

... sayılı kararıyla trafik sigortasından kaynaklanan davaların mutlak ticari dava olması nedeniyle uyuşmazlığı çözümünde görevli mahkeme asliye ticaret mahkemeleri olduğundan ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkra (a-3) bendi gereğince esası incelenmeden kaldırılmasına karar verilmiş, Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından yeniden yapılan yargılama sonucunda 10/06/2022 gün ve ... esas, ... sayılı kararla Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.3 maddesinde "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında,

üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta (Ek ibare:RG-4/12/2021-31679) teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır."düzenlemesinin yer aldığı, buna göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası;

motorlu bir aracın karayollarında işletilmesi sırasında, bir kimsenin zarara uğramasına neden olunması durumunda, o aracı işletenin üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli sınırlar içinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortası türü olup somut olayda davacı, üçüncü kişi değil işletenin fiillerinden hukuken sorumlu olduğu sürücü olduğundan meydana gelen zarardan davalı ... şirketinin sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmistir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin trafik kazası sonucu özürlü kaldığı, keşif yapılmadan ve kusur tespit edilmeden tazminat bilirkişisinin kusura yönelik mütalaasına göre karar verildiği, müvekkilinin kazaya sebebiyet vermiş olsa dahi zorunlu trafik sigortacısı olan davalının TBK'nun 52. (BK 44) maddesi gereğince bedeni zararları karşılamakla yükümlü olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

İSTİNAFA CEVAP

Davalı vekili istinafa cevap vermemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi tazminat isteğine ilişkindir.

Olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 41. (TBK. 49 md.) maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 46. (TBK. 54 md.) maddesi gereğince maddi tazminat isteme hakları bulunmaktadır.

Davacı, sürücü olduğu aracın tek taraflı kazası sonucu yaralanmış ve malul kalmıştır. Davalı ... şirketi davacının sürücü olduğu aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısıdır. Davacı bu yaralanmadan dolayı maddi zararının tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1 maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”, 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş,

kaza tarihi itibariyle geçerli olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Somut olaya bakıldığında; davacı sürücü ...'nin kullandığı ... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta (ZMSS) poliçesi davalı ...Ş. tarafından yapılmıştır. Eldeki davada davacı, aynı zamanda ... plaka sayılı (sigortalı) aracın sürücüsü olduğundan, davalı ...Ş. karşısında 3. kişi olarak kabul edilemez. Bir başka deyişle sürücü davacının, işletenin sorumluluğunu üstlenen davalı ...Ş.'den tazminat talebinde bulunması hukuken mümkün değildir. Zira zorunlu mali mesuliyet sigortacısı, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına almaktadır (benzer Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 24/12/2018 gün ve 2016/3019 esas, 2018/12638 karar sayılı ilamı, 20/09/2017 gün ve 2015/1630 esas, 2017/8006 karar sayılı ilamı).

Hal böyle olunca, açıklanan maddi ve hukuksal olgulara göre davalı ... şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatından sorumlu olmadığı gözönüne alındığında, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde usul ve esas bakımından hukuka aykırılık bulunmadığı ve davacı vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

...