Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/1138 K.2026/125

İncelenen Kararın Mahkemesi: Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi Tarihi: 15/06/2023 Dava Türü: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesi-Fazladan Ödenen İş Bedeli) (Alanya İcra ...Esas) Dava Tarihi: 21/10/2021 Birleşen Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar Dava Türü: Alacak (Eser Sözleşmesi-Bakiye İş Bedeli) Dava Tarihi: 17/01/2022 Karar Yazım T.: 19/02/2026

İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;

I. DAVA VE BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili açtığı dava ile, taraflar arasında .. da bulunan otel inşaatının ... odasına ait mobilya işlerinin imalat ve montaj dahil davalı tarafından yapılması için 15/03/2021 tarihli eser sözleşmesi imzalandığını, davalının bir kısım ürünleri gönderdiğini, gümrükten malzemelerin alınması için ürünlerin tamamının imal edilmiş ve montajlanmış gibi fatura kesildiğini, davalının 3 montaj ustası gönderdiğini, ürünlerin bir kısmının şantiye içerisine taşındığını ve bir kısmının montajının yapıldığını, davalının emri ile ustaların işi bıraktığını, davalıya ihtarname gönderildiğini,

yaptırılan bilirkişi tespitine göre yapılan iş bedelinin KDV dahil 732.625,69 TL olduğunu, davalıya 1.050.000,00 TL ödeme yapıldığını, davalı tarafından 1.106.219,08 TL'lik fatura kesildiğini, davacının 373.683,98 TL'lik iade faturası düzenlediğini, bu bedelin ihtarnameye rağmen ödenmediğini, Alanya İcra Müdürlüğünün ....Esas sayılı dosyasında takip başlattığını, itiraz üzerine takibin durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi ...Esas sayılı dosyada davacı ... Ltd. Şti. vekili açtığı dava ile, taraflar arasında mobilya yapımı ve montaja ilişkin sözleşme yapıldığını, üretilen malların davalıya teslim edildiğini, montaj için davalı şirketin vize işlemlerini yaptırmadığını, tamamlanacak işler ve haricen fazladan yapılan 50 adet kapı ile birlikte toplam maliyetinin 2.000.000,00 TL'nin üzerinde olduğunu, 1.106.218,97 TL fatura düzenlendiğini, davalının 1.050.000,00 TL para gönderdiğini, bakiye 56.218,97 TL'yi ödemediğini ileri sürerek 56.218,97 TL'nin ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevabında, taraflar arasında sözleşme yapıldığını, sözleşme gereği üretilen malların teslim edildiğini, montaj için ...a gitmesi gereken işçilerin vize işlemlerinin davacı tarafından yaptırılmadığını, davacının işçilerle görüşerek kendi adına çalışmalarının teklif edildiğini ve davalıyı devreden çıkarmaya çalıştığını, vergi ödemelerinin geç yapılması sebebiyle nakliye kamyonlarının uzun süre gümrükte beklediğini, montaj işlemlerinin tamamlanmamasının davacının kendi kusurundan kaynaklandığını, 6 kişinin montaj için kimliğinin bildirildiğini, ancak 3 kişinin vizesinin çıkartıldığını,

davacıya teslim edilen fatura bedelleri ile yapılmış işin maliyetinin aynı olduğunu, tamamlanacak işler ile birlikte toplam maliyetin 1.935.200,00 TL olduğunu, sözleşme harici ayrıca 50 adet kapı teslim edildiğini, fazla imalat ile birlikte toplam maliyetin 2.000.000,00 TL'nin üzerinde çıktığını, teslim edilen mallara ilişkin 1.106.000,00 TL'lik fatura düzenlendiğini, montaj işleminin tamamlanan kısmına ilişkin fatura düzenlenmediğini, talep ve dava haklarını saklı tuttuklarını, davacının ödemeyi tamamlamak yerine iade faturası kestiğini ve ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, muaccel alacağın tahsil edilemediğini,

mobilya imalatında kullanılan makinelerin haciz ve muhafazasının yapıldığını ve işlerin engellendiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Birleşen Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyada davalı vekili süresinden sonra verdiği dilekçede, iddiaları kabul etmediklerini, davacı yüklenicinin basiretli bir tacir gibi davranmadığını, sözleşmenin malzeme işçilik ve montaj toplamına göre yapıldığını, vize işlemlerine ilişkin art niyetli davrandığı iddialarını kabul etmediklerini, davalıya ait ticari defterlerinin incelenmesini talep ettiklerini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "...Tarafların BA ve BS kayıtlarında dava konusu faturaların kayıtlı olması halinde tarafların ticari defterlerinin incelenmesine gerek yoktur. Zira münazaalı hususlar bizatihi tarafların kayıtları ile ispatlanmış kabul olunur (Yargıtay 11. HD19/11/2015 tarih 2015/3302 E. 2015/12272 K.).

Davamıza gelince; davacı/birleşen davalı, kendisine ait oteldeki mobilya işlerinin yapılması amacıyla taraflar arasında akdedilen 15/03/2021 tarihli sözleşme kapsamında davalıya fazla ödeme yaptığını iddia etmektedir. Davalı/birleşen davacı ise sözleşme kapsamında teslim edilen ürünler karşılığında alacağını tam olarak alamadığını iddia etmektedir. Mahkememizce taraf defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Her iki tarafın defterleri birbiriyle uyumlu olup; davalı/birleşen davacı ... Mobilya tarafından kesilen faturaların tamamı davacı ...Limited Şirketi tarafından kendi ticari defterlerine işlenmiş. BA formlarında da bildirilmiştir. Yine, davacı/birleşen davalı tarafından yapılan ödemelerin tamamı ... Ltd. Şti'nın defterlerine de işlenmiştir.

Buna göre, her iki tarafın ticari defter kayıtlarından, ....Mobilya tarafından toplamda 1.106.228,97 TL fatura kesildiği, ...Şirketi tarafından toplamda 1.050.000,00 TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Davacı/birleşen davalı sözleşme kapsamındaki ürünlerin eksik teslim edildiğini, teslim edilenlerin de ayıplı olduğunu iddia etmektedir. Bu hususta ... bulunan ürünler üzerinde harici olarak davacı şirket tarafından bilirkişi raporu alınmıştır.

Bilirkişi raporunda davalı tarafından yapılan iş bedeli 732.625,69 TL olarak tespit edilmiş; yapılan 1.050.000,00 TL ödeme gözetilmek suretiyle, 732.625,69 TL'yi aşan 317.374,31 TL için Alanya İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapılmıştır.

Davacı/birleşen davalı her ne kadar davalı/birleşen davacının yaptığı iş bedelinin 732.625,69 TL olduğunu iddia etmekte ve yapılan işlerin de ayıplı olduğunu ileri sürmekte ise de davalı tarafından kesilen faturaların tamamını defterlerine işlemiş, BA formlarında da bunları bildirmiştir.

Davacı/birleşen davalı gelen ürünlerin gümrükten geçirilebilmesi amacıyla faturaları defterlerine işlediğini belirtmiş ise de basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunan davacının faturaların ticari defterlerine işlenmesiyle ortaya çıkacak hukuki durumu bilmesi gerekmektedir. Ticari defterler, kanunda öngörülen şartlara uygun tutulmuş olsun ya da olmasın, sahibi aleyhine her zaman delil olurlar.

İhtirazı kayıt ileri sürmeksizin faturaları ticari defterlerine işleyen ve BA formalarında da bildiren davacı-birleşen davalı, davalı/birleşen davacı tarafından teslim edilen ürünleri olduğu haliyle kabul etmiş sayılır. İade faturası düzenlenmiş olması teslim olgusunu ve bu durumu değiştirmemektedir. Kaldı ki, iade faturasına konu ürünlerin iade edildiği de dosya kapsamıyla ispat edilememiştir.

Bu sebeple, teslim edilen ürünler üzerinde ayrıca bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek görülmemiştir. Netice olarak, tarafların birbirlerini doğrulayan ticari defterlerine göre, davacı/birleşen davalı kendisine gönderilen 1.106.228,97 TL'lik ürünün teslimini kabul etmiş ve karşılığında davalı/birleşen davacıya 1.050.000,00 TL ödeme yapmış olup; davalı/birleşen davacıya 56.218,97 TL borcu bulunmaktadır.

Bu nedenle, asıl davada ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Yine aynı sebeplerle, birleşen davada davacının 56.218,97 TL alacağı bulunduğu ispatlanmış olduğundan, 56.218,97 TL'nin ...İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden tahsiline karar vermek gerekmiştir.

Tarafların tacir olması, yapılan işin ticari iş olması ve ticari faiz talep edilmiş olması sebebiyle alacağa ticari faiz işletilmiş; dava dilekçesinde temerrüt tarihinden itibaren faiz talep edilmemiş olması sebebiyle dava tarihinden itibaren ticari faize hükmedilmesi" gerekçesiyle asıl dava yönünden; davanın reddine, birleşen dava yönünden; davanın kabulüne.

56.218,97 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ...İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden tahsiliyle davacı ...İnşaat Emlak Turizm Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı/birleşen dava davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davacı/birleşen dava davalı vekili, dava dilekçesini tekrarlar mahiyette beyanda bulunarak asıl ve birleşen dava yönünden mahkemenin eksik araştırma yaptığı, yurtdışında bulunan otel inşaatın 80 odasına ait mobilya işleri için sözleşme yapıldığı, sözleşmeye göre malzemenin imal edilip montajlanması gerektiği, davalıya malzeme + işçilik ücretini kapsayan iş bedelinin tamamının ödendiği, eksik malzeme ve yapılmayan işçilik bedellerinin toplam iş bedelinden mahsubu gerektiği, davacıya 317.374,31 TL'nin ödenmesi gerektiği, gerekçenin çelişki olduğu, davacının demonte halde malzemeyi getirip işi tamamlamadığı,

BA formları düzenlenmesinin malın olduğu gibi kabul edildiği anlamına gelmeyeceği, davacının sözleşme konusu mobilyaların monte edilerek işin tamamlanmadığı, yarım bırakıldığını ispat ettiği, 80 adet odaya ilişkin sadece mobilyaların tesliminin gerçekleştiğinin kabulünün hatalı olduğu, sözleşmeye göre 80 adet odaya ilişkin demonte halde getirilen mobilyaların monte edilerek teslim edilmesi gerektiği, davalının işçilik edimini yerine getirmediği,

davacının adi karinenin aksini ispat ettiği, birleşen davadaki talebi kabul etmedikleri, işin tamamlanıp teslim edilmeden borcun muaccel olamayacağı gibi nedenlerle asıl ve birleşen dosyada verilen kararları istinaf etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava, İcra İflas Kanununun 67. maddesine göre açılmış itirazın iptali davasıdır. Dava bir yıllık hak düşüm süresi içerisinde açılmıştır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı iş sahibi, davalı yüklenicidir. Asıl davada fazladan ödenen bedelin iadesi, birleşen davada ise bakiye iş bedeli alacağı dava konusudur.

2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı

İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

3. Değerlendirme

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, mahkemenin istinaf incelemesine konu kararında, dosyadaki mevcut delillere göre yaptığı değerlendirmeye, takdire ve ortaya koyduğu gerekçeye göre, mahkemenin vardığı sonuçta istinaf sebepleri yönünden usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı yapılan istinaf incelemesi sonucu anlaşılmakla, davacı/birleşen dosya davalı vekilinin asıl ve birleşen dosyaya yönelik istinaf başvurusunun HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR

1)Davacı/birleşen dava davalı vekilinin asıl ve birleşen dosyalara yönelik istinaf başvurularının ESASTAN REDDİNE,

2)Asıl dosya davacısı/birleşen dosya davalısı ... İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden asıl dava yönünden alınması gerekli 732,00 TL istinaf karar harcından peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubuyla bakiye 462,15 TL harç ile; birleşen dava yönünden alınması gerekli 3.840,32 istinaf karar harcından peşin alınan 960,00 TL harcın mahsubuyla bakiye 2.880,32 TL harcın toplamı olan 3.342,47 TL'nin adı geçen taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,