Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2022/302 K.2023/996

...

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

.... HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : .../... KARAR NO : .../..

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGEADLİYEMAHKEMESİ KARARI

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : .. ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : ...

NUMARASI

../...- .../...

DAVACI : .... VEKİLLERİ : Av. ... Av. ...-. DAVALI : ... ... VEKİLLERİ : Av. ...-. Av. ...-.

DAVANIN KONUSU

İtirazın İptali İSTİNAF KARAR TARİHİ :... KARAR YAZIM TARİHİ :... Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine dosya incelendi.

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında davalıya ait işletmedeki bir kısım işlerin yapılması için anlaşma yapıldığını, sözleşmede planlandığı gibi davacının yangın tesisatı modifi işleri ile doğalgaz tesisatı mekanik işlerini tamamlayarak .... nezdinde gerekli görüşmeleri yaptığını, davalının ise başka bir firma ile anlaştığını, davacının yaptığı doğalgaz imalatlarının söküldüğünü, ödemeye yapılmayacağını söylediğini, davacının imalatını yaptığı kısımlara karşılık gelen ödemelerin yapılmasını istemesine rağmen bu talebine yanıt alamadığını, davacı tarafından düzenlenen faturanın da iade edildiğini,

alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itiraz edildiğini belirterek .. ... İcra Müdürlüğünün ../... Esas sayılı dosyasındaki takibe yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, % 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının sözleşme gereğince doğalgaz tesisatına başladığını ancak tesisatta kullanılan boruların diğer şubelerin tesisatındaki borulara nazaran ince olduğunun fark edildiğini, davacının soruların sıkıntı yaratmayacağını söylemesine rağmen başka bir firmanın görüşü alındığında doğalgaz borularının mevcut dükkan için yeterli

olmayacağını, bu şekilde ....’dan doğalgaz bağlantısının alınamayacağını söylediğini, boruların değiştirilmesi gerektiğinin davacıya söylenmesine rağmen davacının ayıplı hizmeti düzeltmeyeceği cevabını verdiğini, bunun üzerine davalının eserin ayıplı meydana gelmesini önlemek için sözleşmeyi feshederek başka bir şirket ile anlaştığını, davacının yaptığı boruların da söktürülerek davacıya bildirildiğini, davalının sözleşmeyi feshettikten sonra .... şirketine verdiği taahhüdü yerine getirebilmek için ... mühendislik ile anlaşarak tüm tesisatları usulüne uygun olarak yaptırdığını,

davacının meslek etiğine aykırı olarak olması gerekenden çok daha ince borular kullanarak ayıplı ve eksik ifada bulunduğunu, sözlü uyarılara rağmen ayıbı gidermemekte ısrar ettiğini, davalının haklı sebeple sözleşmeyi feshettiğini, davacının bu süreçte sadece ayıplı olan doğalgaz borularının tesisatını yaptığını, yangın tesisatına başladığını ancak yarım bıraktığını, radyan ısıtıcıların demontaj ve montaj işine ise hiç başlamadığını, sözleşmenin haklı olarak feshedilmesi nedeniyle davacıya borçlarının olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, tanzim ettirilen bilirkişi kök ve ek raporlarında icra takibine-davaya konu edilen alacağın bilimsel, gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklandığı, kök ve ek raporların hükme esas alınmaya yeterli ve elverişli olduğu, alacağın likit olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, icra takibine yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın % 20’si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, bilirkişinin projeleri karıştırarak davalının davacı ile yapılan sözleşme feshedildikten sonra anlaşma yaptığı dava dışı firma tarafından çizilen projeye göre inceleme yaptığını, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, davacının davalıya gönderdiği proje ise daha önce davacı şirket tarafından hazırlanan ....... projesi olup davacının birebir bu projeye göre imalat yapacağını belirttiğini, Bursagaz'a proje sunup onay aldıktan sonra tesisata başlaması gereken davacının ...'a proje sunmadan doğrudan ....'ın öngördüğü onay ölçülerine aykırı olarak tesisata başladığını,

dosyada davacı şirketin takmak istediği borulara ait fotoğraflar olmasına karşın bilirkişi incelemesinde bu fotoğrafların ve davacının hazırladığı projedeki usulsüzlüklerin göz ardı edilerek eksik inceleme gerçekleştirildiğini, mahkemece de eksik bilirkişi raporunun karara esas alındığını, doğalgaz tesisatı ve iklimlendirme çalışmaları yapan bir makine mühendisinden uzman görüşü aldıklarını, bilirkişi raporunda sadece karşı tarafın kesmiş olduğu faturaya dayanılarak bedelin rayiç olduğu şeklinde yetersiz bir açıklamada bulunulduğunu, davalının faturaya itiraz ederek faturayı iade ettiğini,

bilirkişinin raporunu sadece davacının defterlerine dayanarak hazırlamasının hukuka aykırı olduğunu, davacının talep ettiği bedellerin piyasa koşullarına uygun olup olmadığının, hangilerinin tamamlanıp tamamlanmadığının, davacı tarafından tamamlanan işlerin ederinin ne kadar olduğunun bilirkişi tarafından incelenmeyip eksik bırakıldığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davacı vekili davalının istinaf başvurusuna karşı verdiği cevap dilekçesinde, davalının beyanlarının gerçekle ilgisinin olmadığını, bilirkişi ek raporunda tüm projelerin incelendiğinin belirtildiğini, davalının uzman görüşü olarak dosyaya yeni delil sunmasını kabul etmediklerini, uzman görüşü belgesini hazırlayanın ....... olduğunu, bu firmanın ise davalının dilekçesinde de bahsettiği işi yeniden yaptırdığını belirttiği firma olduğunu, sunulan raporun da herhangi bir uzmanlık veya teknik inceleme içermediğini, bilirkişi raporunda faturalarda yer alan bedellerin rayiç bedellere denk olduğunun açıklandığını belirterek davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini istemiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

6100 sayılı HMK'nun 355. maddesine göre istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın 2004 sayılı İİK’nun 67.maddesi gereğince iptali istemine ilişkindir. Davacı vekili ...İcra Müdürlüğü’nün ..../.... Esas sayılı dosyasında ... tarihinde 11.280,00.-TL fatura alacağının tahsili için ilamsız icra takibi başlatmış,

davalı borçlu faturada bahsi geçen doğalgaz ve yangın tesisatı mekanik işleri tamamlamadığını, edimlerini ifa etmediğini savunarak borca itiraz etmiş, davacı vekili süresinde itirazın iptali için dava açmıştır.

Taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu, bu sözleşme kapsamında davacı yüklenicinin bir kısım işleri yaptığı, işlerin tamamen bitirilmediği, davalı iş sahibi tarafından davacıya yapılan ödeme bulunmadığı, sözleşmenin iş tamamlanmadan davalı tarafından feshedildiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık davacı tarafından sözleşme kapsamında yapılan işlerin neler olduğu, sözleşmenin haklı sebeplerle feshedilip feshedilmediği, davacının hak ettiği ücret olup olmadığı hususundadır.

Satış sözleşmesi başlıklı 3/5/2017 tarihli sözleşmenin 2.maddesinde sözleşmenin konusu, Endülüspark adresindeki işletmede 4 adet radyant ısıtıcı cihazlarının mekanik ve elektrik demontajı işleri ile sökülen parçaların .... Bulvarındaki yeni yerine mekanik ve elektrik montajlarının yapılması, doğalgaz tesisatı imalat –montaj işleri, .... resmi kabul işleri ile yangın tesisatının yeni yerleşime göre modif edilmesi işlerini kapsamaktadır. Sözleşmenin 5.maddesinde ise sözleşmede tarif edilen hizmetlerin bedeli radyant ısıtma, doğalgaz ve yangın tesisatı işleri KDV hariç 19.900,00.-TL olarak belirlenmiştir.

Sözleşme ile kararlaştırılan 3 kalem işten radyant ısıtıcı cihazlarının demontajı ve montajı işlerinin yapılmadığı her iki tarafın da kabulündedir. Davacı yüklenici diğer iki kalem iş olan yangın tesisatı modifi işleri ile doğalgaz tesisatı mekanik işlerini tamamladığını, bu işlerin bedelinin KDV dahil 11.280,00.-TL olduğunu ileri sürerek 18/5/2017 tarihli faturanın tahsili için icra takibi başlatmıştır.

Davacının sözleşme kapsamındaki doğalgaz tesisatı işlerine başladığı dosya kapsamı ile sabit olduğu gibi davalının imalatları beğenmediği için işin tamamen tamamlanmadığı davacının delil olarak dayandığı 12/5/2017 tarihli elektronik posta yazışmasından da anlaşılmaktadır.

Aynı elektronik postada davacı yaptığı her bir işin birim bedel karşılığını ayrı ayrı göstererek malzeme ve hizmetler için, doğalgaz tesisat boruları için 920,00.-TL, yangın tesisatı ve sprinkler tesisatı modif için malzeme alımı için 680,00.-TL, tesisat malzemeleri için 1.100,00.-TL, istasyon malzemeleri için 1.840,00.-TL, proje ve mühendislik hizmeti için 1.000,00.-TL, işçilikler için 13 yevmiye x 250 = 3.250,00.- TL, karot delik işleri için 250,00.-TL, 7 nakliye için x40 = 280,00.-TL, 12 yemek için x40 = 240,00.-TL olmak üzere 9.560,00.- TL + KDV alacağı olduğunu ileri sürmüştür.

Dosyada yapılan işin miktarına ilişkin davacı tarafından yaptırılan bir tespit olmadığı gibi yargılama sırasında yapılan işler keşfen de belirlenmiş değildir. Mahkemece davacı tarafından yapılan işlerin neler olduğu tarafların dayandığı deliller ile açıkça tartışılıp belirlenmemiş, sözleşme bedeli götürü usul belirlenmesine rağmen davacının birim bedele göre belirlediği imalat ücretine karar verilmesi de doğru olmamıştır. (Yargıtay 15. HD’nin 2020/2590 -2021/1342 s.k.)

Dosya üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda makine mühendisi bilirkişi rapor düzenlemiş ise de dosya kapsamına göre mahkemece bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilmediği halde bilirkişi tarafından yerinde inceleme yapılarak dava dışı 3. kişilerin beyanına göre rapor hazırlanması usulsüz olduğu gibi mahkemenin ve diğer tarafın bilgisi dışında davacının delil olarak dayanmadığı ve dosyaya da sunmadığı projenin elektronik posta yazışmasında gösterildiği açıklanarak davacıdan temin edilip bu projeye göre inceleme yapılması,

davalının delil olarak sunduğu fotoğraflara göre yapılan işin ayıplı olup olmadığı değerlendirilmeden ve tek taraflı iddiaya dayalı olarak rapor düzenlenmesi, mahkemece de 6100 sayılı HMK’nun 278.maddesine aykırı düzenlenen rapora dayanılarak hüküm kurulması nedeniyle mahkemece verilen karar doğru olmamıştır.

Davacının alacağının olup olmadığının belirlenmesi için tarafların iddia ve savunmaları ile yargılama sırasında dayandıkları yazışmalar, fotoğraflar ve diğer deliller bir bütün olarak değerlendirilerek sözleşmenin feshedildiği tarihe kadar davacı tarafından yapılan işlerin neler olduğu, bu işlerin ayıplı olup olmadığı, davalının sözleşmeyi haklı sebeplerle feshedip feshetmediği belirlendikten sonra sözleşmenin götürü bedel usulünde yapıldığı gözetilip ayıplı iş yapıldığı savunması da dikkate alınarak davacı tarafından yapılmış imalatın, sözleşme ile yapılması gereken tüm imalata göre oranı tespit edilmelidir. Bu şekilde bulunacak

iş oranının götürü bedele oranlanması suretiyle davacının yaptığı imalatın bedelinin belirlenmesi için yeni bir makine mühendisi bilirkişiden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının HMK’nun 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dairemiz kararı gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır