Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/3673 K.2025/3218

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 22/2. maddesi gereğince yargı yerinin belirlenmesi için dairemize gönderilen dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz üyesi tarafından hazırlanan ön inceleme raporu incelendi. Gereği görüşüldü:

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin araç kiralama işiyle uğraştığını, dava konusu aracın bozulması üzerine aracını 03.11.2023 tarihinde... ilçesinde faaliyet gösteren davalı ...'nın Tekbir adlı iş yerine götürdüğünü, müvekkilinin aracında siyah duman atma ve motor çekişinin az olması sorunları olduğunu, tamirci ... yapmış olduğu muayene sonucu aracın turbosunun arızalı olduğu ve tamir edilmesi gerektiğini ifade ettiğini, müvekkili aracın tamir edilmesi konusunda tamirciyle 25.000,00 TL'ye anlaşarak aracı tamirci ...'nın işyerinde bıraktığını, tamirci aracı iki-üç iş günü içerisinde bitirebileceğini ve teslim edeceğini ifade ettiğini,

müvekkili aracı 24.11.2023 tarihinde teslim alabildiğini, aracı teslim alırken tamirci araçtaki arızanın giderildiğini, sorunsuz bir şekilde kullanılabileceğini ifade ettiğini, müvekkilinin aracı teslim aldıktan sonra aynı arızanın devam ettiğini, tamirci ...'yı arayarak araçtaki sorunun devam ettiğini, düzgün tamir edilmediğini söylediğini, davalının ise araçtaki problemin başka nedeni olduğunu savunduğunu, aracın bu haliyle yaklaşık 2 ay müvekkilinin bıraktığı bir yerde durduğunu, daha sonra tekrardan çekici vasıtasıyla 03.02.2024 tarihinde davalının iş yerine tekrardan tamir edilmek üzere bırakılmış ve 49.000,00 TL ödediğini,

araç arızalı bir şekilde müvekkilinin dükkanında dururken tarafınca araçtaki hasarların ve arazıların tespiti amacıyla Yenişehir Sulh Hukuk Mahkemesine talepte bulunulduğunu, raporda araçtaki arızaların neler olduğu ve müvekkilinin bahse konu işlemler dolayısıyla uğramış olduğu zararların tespit edildiğini, bu rapora dayanılarak 04.06.2024 tarihinde davalıya icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, bunun üzerine fazlaya ilişkin dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla, davalı yanın icra dosyasına yaptığı haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına,

haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz eden borçlu davalı aleyhine %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVANIN AÇILDIĞI MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER

Dava İnegöl ..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin....Esas sayısında açılmıştır. Mahkemece yapılan yargılamada davanın Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla açıldığı, TTK 4 ve 5. maddeleri kapsamında ticari davalara bakmaya görevli olan mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu hüküm altına alınmış olmakla beraber, Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı gereğince "Bursa Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Bursa ilinin mülki sınırları" olarak belirlendiğinden ve bu kapsamda davacı tarafça açılan davada görevli ve yetkili mahkemenin Bursa Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.

Bu görevsizlik kararı taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiş ve dava dosyası HMK'nın 20/1. maddesi uyarınca ilgili mahkemeye gönderilmiştir.

DAVANIN GÖNDERİLDİĞİ MAHKEME TARAFINDAN YAPILAN İŞLEMLER

Görevsizlik kararı üzerine dosya kendisine gönderilen Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce dava 2024/1323 Esas sırasına kaydedilmiş, mahkemece yapılan yargılamada taraflar arasındaki ihtilafın Ticaret Mahkemeleri'nin görevini belirleyen TTK'nın 4. maddesinde sayılan hususları kapsamadığı, bu hususla ilgili yargılama yapma görevinin Asliye Hukuk Mahkemesi'ne ait olduğu gerekçesi ile karşı görevsizlik kararı verilmiştir. Bu görevsizlik kararı da taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmiştir.

UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ

Her iki mahkemenin karşılıklı görevsizlik kararı vermiş olmaları ve bu kararların istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi nedeniyle mahkemeler arasında görev uyuşmazlığı çıktığı, HMK'nın 21/1-c maddesinde yargı yerinin belirlenmesini gerektiren sebep olarak gösterilmiş bulunan "İki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse" sebebinin gerçekleştiği görülmektedir. Karşı görevsizlik kararını veren mahkeme HMK'nın 22/1. maddesi uyarınca görev uyuşmazlığının çözümü ve görevli mahkemenin belirlenmesi için dava dosyasını re'sen dairemize göndermiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nın 23/1. maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede;

6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde; "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; TTK'da düzenlenen hususlar ile Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemeler ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır." Devam eden TTK'nın 5/1. maddesinde; "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." hükmü düzenlenmiştir.

Bilindiği üzere 6102 sayılı TTK'nın 12. maddesinde. "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. Bir ticari işletmeyi kurup açtığını, sirküler, gazete, radyo, televizyon ve diğer ilan araçlarıyla halka bildirmiş veya işletmesini ticaret siciline tescil ettirerek durumu ilan etmiş olan kimse, fiilen işletmeye başlamamış olsa bile tacir sayılır.

Bir ticari işletme açmış gibi, ister kendi adına, ister adi bir şirket veya her ne suretle olursa olsun hukuken var sayılmayan diğer bir şirket adına ortak sıfatıyla işlemlerde bulunan kimse, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı tacir gibi sorumlu olur." hükmü ile anılan Kanun'un 11. maddesinde. "Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir.

Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, Bakanlar Kurulunca çıkarılacak kararnamede gösterilir.” Yine TTK’nın 15. maddesinde de. "İster gezici olsun ister bir dükkânda veya bir sokağın belirli yerlerinde sabit bulunsun, ekonomik faaliyeti sermayesinden fazla bedenî çalışmasına dayanan ve geliri 11. maddenin ikinci fıkrası uyarınca çıkarılacak kararnamede gösterilen sınırı aşmayan ve sanat veya ticaretle uğraşan kişi esnaftır." düzenlemesi bulunmaktadır.

Somut olayda; davacı, araç arızası nedeniyle davalı tamirciye teslim ettiği aracın yanlış tamir edildiği iddiası ile tamir süresi boyunca uğradığı kazanç kaybının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep ettiği, tarafların işletme esasına göre defter tuttukları, davalının faaliyetinin esnaf faaliyeti sınırı içerisinde kaldığı, davalının ekonomik faaliyetinin sermayesinden ziyade bedeni çalışmaya dayalı olduğu, davalı tacir olmadığı gibi dava mutlak ve nispi ticari dava niteliğinde olmadığından uyuşmazlığın çözümünde genel yetkili mahkeme görevli olacaktır.

Bu durumda davanın .... Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği anlaşılmakla, bu mahkemece verilen görevsizlik kararının yerinde olmadığı kabul edilmiş ve yargı yeri olarak belirlenmesi gerekmiştir.

KANUN YOLU

HMK 23/2 maddesi uyarınca kesin olmak üzere

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 03/11/2025

... · Başkan · ... · e-imza · ... · Üye · ... · e-imza · ... · Üye · ... · e-imza · ... · Katip · ... · e-imza