Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2019/1736 K.2021/1624

... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... tarih, ... esas, ... sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin kosgebten aldığı destek ile mesleğinde kullanmak üzere lazer epilasyon makinesi almak için davalı şirket ile görüşmeye başladığını, yapılan karşılıklı görüşmeler neticesinde tarafların anlaştığını ve müvekkilinin kosgeb desteği sayesinde davalı yandan 47.000 TL bedelinde lazer epilasyon makinesi aldığını, bahsi geçen makinenin 2 yıl distribütör garantisi olduğunu, satın alınan makinenin teslimden kısa bir süre sonra arızalandığını, davalı yana ulaştığını ve davalı yanın makineyi ilk arızasında garanti verdiği halde tamir etmediğini,

makinenin müvekkilinden iade alınıp bir daha geri getirilmediği ve makine yerine daha ucuz ve daha eski bir teknoloji makinenin müvekkiline dayatma yolu ile bırakıldığını, davalı yanın aslında garanti kapsamında tamir etmek veya yenisini ücretsiz olarak değiştirmek zorunda olduğu makineyi, müvekkilinden bir dizi iyi niyetten yoksun ve şüpheli işlemle geri aldığını ve yerine müvekkili üzerine daha fazla borçlandırarak bir öncekinden daha düşük teknoloji ve daha ucuz bir makine teslim edildiğini, müvekkilinden dayatma yolu ile alınan senetlerden halen daha altı adet alacaklı elinde bulunduğunu,

ayrıca yine davalı yanın elinde bulunan keşidecisi müvekkili, alacaklısı davalı yan olan ve vadeleri 2015 yılının 10. ayı ve 2016 yılının 8,9,10, 11 ve 12 ayları 1.000'er TL'lik senetler açısından toplam da borçsuz olduğunun tespitine karar verilmesini ve davalı yan elinde bulunan senetler açısından mahkemece ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacının taleplerinin kabul etmenin imkansız olduğunu, ...hesabına yapılan ödemelerden öncelikle müvekkilinin sorumlu olmadığını, bu sebeple uyuşmazlıkla ilgili olarak pasif husumet yokluğu bulunduğunu, müvekkili ile.... farklı kişiler olup, şahsın hesabına yapılan ödemelerin müvekkili şirketten talep olunamayacağını, belirtilen icra dosyasının kambiyo takibi olup, kambiyo evraklarının kayıtsız şartsız borç ikrarı içeren evraklardan olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, dava konusu 1000'er TL. bedelli, 25/10/2015, 25/08/2016, 25/09/2016, 25/10/2016, 25/11/2016, 25/12/2016 vadeli 6 adet senet ve Bursa 8. İcra Müdürlüğünün 2016/6682 esas sayılı icra takip dosyasına konu senetlerin ... marka makinenin satımı karşılığında verildiği ve önceki ...epilasyon makinesinin ayıplı olduğu ve misli ile değiştirildiğinin sabit olduğundan bedelsiz kalan 15 adet bono yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile davacının istirdat talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; istirdat talebinin reddine ilişkin kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenle ret nedeni ile vekalet ücretine hükmedilmesininde hukuka aykırı olduğu gerekçesi ile istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; 2004 sayılı menfi tespit ve istirdat talebine ilişikndir. (Her ne kadar karar metninde İcra ve İflas Kanunun 67. maddesine göre açılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu belirtilmiş ve bu husus 6100 sayılı HMK.'nun 297. maddesine aykırılık teşkil etmekte ise de; sonuca etkili olmadığından ve mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden kaldırma nedeni yapılmamış ve eleştiri eleştiri olarak geçilmiştir.)

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde;davacının davalıdan lazer epilasyon makinesi satın aldığı, bedelinin ödendiği, makinenin bir süre sonra arızalandığı, sonrasında arızalı makinenin iade edilerek davalı ile yeniden satış sözleşmesi düzenlenerek .... marka bir makinenin satın alındığı ve bu makine için 1.000 TL. bedelli 15 adet bononun düzenlendiği,... lazer epilasyon makinesinin arızalanması sebebiyle ayıpsız misli ile değiştirilmek üzere makinenin iade edildiğini ancak makinenin değeri iade edilen makineden çok az olduğu ileri sürülerek düzenlenen senetlerin bedelsiz kaldığını ve senetler sebebiyle ödenen bedelin istirdadı talep edilmiş,

Davalı ise ödemelerin ....'a yapıldığını husumetinin olmadığını, kambiyo senetlerinin borç ikrarı içeren belgeler olduğu savunulmakla, uyuşmazlığın, davacı tarafından iade edilen ayıplı makinenin misli ile değiştirilmek amacıyla davalı ile sözleşme yapılıp yapılmadığı bu kapsamda düzenlenen bonoların bedelsiz kalıp kalmadığı ve davacı tarafından bonolara karşılık davalıya ödeme yapılıp yapılmadığı ve istirdadı noktasında toplanmaktadır.

Davacı tarafından yazılı belge ve sözleşme ibraz edilmediğinden yemin delili hatırlatılmış ve davalıya yemin teklifi yapılmıştır.

Mahkemece yargılama aşamasında istirdat hususunda yaptırılan yemin usule uygun olmamasına karşın bu yönde bir istinaf sebebi ileri sürülmemiş olup sadece eleştirilmekle yetinilmiştir.

Davacının sunduğu yemin metni davalıya usulune uygun davetiye ile tebliğ edilmiş davalının duruşmaya katılmadığı gibi celse esnasında davalı vekili tarafından yemin metnine konu vakıaların her iki tarafın bilebileceği hususlar olduğunu beyan etmiştir.

Davalının yemin metnini içerir isticvap duruşmasına katılmadığından yemine konu vakıları 6100 sayılı HMK. 228. maddesi uyarınca ikrar etmiştir.

Davacı tarafından teklif edilen yemin metni kapsamında ... epilasyon makinesinin davalıya iade edildiği ve bu makinenin yerine daha düşük bedelli .... markanın davalı tarafından verildiği ve bu makineye karşılık davacı tarafından 1.000 TL bedelli 15 adet senedin verildiği ve ....' in davalı çalışanı olduğu ikrar edilmiş,

Bu kapsamda dava konusu 1000'er TL bedelli, 25/10/2015, 25/08/2016, 25/09/2016, 25/10/2016, 25/11/2016, 25/12/2016 vadeli 6 adet senet ve Bursa 8. İcra Müdürlüğünün 2016/6682 esas sayılı icra takip dosyasına konu senetlerin ... marka makinenin satımı karşılığında verildiği ve önceki ... epilasyon makinesinin ayıplı olduğu misli ile değiştirildiğinin sabit olduğundan bedelsiz kalan 15 adet bono yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına,

Kabule göre; yemin metninde, davalı tarafından ödenen bedellerin istirdadı ilişkin husus bulunmakla birlikte yeminin bölünemeyeceği kuralı gereğince, yine icra dosyasında alacaklı vekilinin 04/08/2016 tarihli takip talebinde, 25/07/2016 tarihinde 2.000 ve 29/07/2016 tarihinde 2.000. TL. haricen tahsilat yapıldığının bildirildiği, bu nedenle yerel mahkemece icra dosyasına ödeme yapılmadığı ve icra dosyası haricinde yapılan ödemeye dair dilekçeler aşamasında ve verilen kesin süre içinde herhangi bir belge sunulmadığından bahisle davacının istirdat talebinin reddine ilişkin kararda hukuki isabet bulunmadığı gibi davacı yemin deliline dayanmakla, gerektiğinde mahkemece yine bakiye istirdat miktar için yemin hakkının hatırlatılarak usulüne uygun yemin yaptırılması,

Yine Anayasa’nın 141. maddesinde öngörülen yargılamanın açıklığı ve kararların gerekçeli olması ilkesinin bir sonucu olarak düzenlenen 6100 sayılı HMK’nin 297. maddesinde mahkeme kararlarında nelerin yazılacağı düzenlenmiştir. Bu biçim yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir.

Diğer taraftan, yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kısa ve gerekçeli kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyup;

kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir.Zira tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve istinaf ve temyizin hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş; hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur.

Bu itibarla mahkemenin gerekçesinde ''bedelsiz kalan 15 adet bono yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,'' şeklinde yazılmasına karşın hüküm kısımında;

A-...... 25/10/2015, 25/08/2016, 25/09/2016, 25/10/2016, 25/11/2016, 25/12/2016 vadeli 6 adet senet sebebiyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,

B-Dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ....esas sayılı icra takip dosyasına konu senetler (toplam 7 adet) şeklinde yazılmış olup, hükmün gerekçe ile çelişkili olduğu anlaşılmakla, yukarıda açıklanan gerekçelerler davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır