Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2019/2289 K.2022/645

Bursa 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/02/2019 tarih, 2019/76 Esas, 2019/176 sayılı kararının yapılan istinaf incelemesi neticesinde;

TALEP

Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesi ile; 07/12/2018 tarihinde vermiş oldukları yargılamanın yenilenmesi talepli dilekçe dosya kapsamındaki kararın taraflara tebliğ edilip kesinleşmemesinden bahisle değerlendirilemediğini, dilekçe hakkında verilen karar neticesinde 07/01/2019 tarihinde kararın kesinleştiğinin görüldüğünü, bu sebeple yargılamanın yenilenmesi talebine ait dilekçenin değerlendirilmesini, bu hususta gerekenin yapılmasına karar verilmeisni talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde.

"Somut olayda, davacı tarafından 23/11/2018 havale tarihli dilekçesinde yargılamanın yenilenmesi talep edildiği, bu dilekçe üzerine Mahkememizin 2017/542 Esas sayılı dosya üzerinden yargılamanın yenilenme talebinin reddine karar verildiği yeniden 14/01/2019 tarihli dilekçe ile yargılamanın yenilenmesi talebinin değerlendirilmesini talep ettiği anlaşılmakla yukarıda açıklandığı üzere yargılamanın yenilenmesi, ayrı bir dava olup yeni bir esasa kayıt edilip yargılama delillerini bildirir yeni dilekçe sunarak harcın ve gider avansının yatırılması zorunludur.

Davacı tarafından 14/01/2019 tarihli dilekçe ile 23/11/2018 havale tarihli dilekçesinin değerlendirilmesini talep ettiğinden bu talebin mahkememizin 07/12/2018 tarihli ek karar ile değerlendirildiği talebin reddine karar verildiğinden, değerlendirilecek talep dilekçesinden de bahsedilemeyeceği gibi yargılamanın yenilenmesinin ayrı bir dava olduğundan, yeniden delillerini bildirir dilekçe verilerek harcı ve gider avansı yatırılarak talepte bulunması gerekirken önceki dilekçeye yollama yapılarak,

harç ve gider avansı yatırılmadan talepte bulunulmasının usulune uygun yargılamanın yenilenme talebi olmadığından karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili vermiş olduğu istinaf başvuru dilekçesi ile; yerel mahkemece yargılamanın yenilenmesinin reddine dair verilen kararın hukuka uygun olmadığını, mahkemece 14/07/2017 tarihli gerekçeli kararında müvekkilin üyeliğini kabul ederek aidat ödemesine karar verildiğini, 28/10/2018 tarihinde davalı kooperatifin karar defterine ulaşılmakla birlikte dosyaya sunulmuş ve karar defterinde müvekkilin daireyi peşin aldığının ve devir işlemleri için 22.000 TL ödediğinin, tapu masrafı olarak 3.000 TL ödendiğinin ve bu bedeller haricinde kendisinden aidat ya da para istenmeyeceğinin karara bağlandığı,

öğrenilen bu yeni durum HMK mad.375 kapsamında daha önce verilen kararın tamamen değiştirir mahiyette olduğunun ortaya çıkan yeni delil neticesinde yargılamanın yenilenmesinin talep edildiğini, taleplerinin reddedildiğini, lakin yargılamanın iadesini değerlendirme inceleme mercinin kararı veren mahkeme olduğunu, bu nedenle tarafımıza süre verilerek harç vs.tamamlatılması gerektiğini, Bursa 4.Sulh Hukuk Mahkemesinin ilgili dosyasında dahi iade-i muhakeme taleplerinin olduğunu, yargılamanın yenilenmesi talebinin ayrı bir dava olmayıp, gerekçeli kararı veren mahkemece incelenmesi gerektiğini, uygulamanın bu şekilde olduğunu belirterek,

mahkemece verilen kararın kaldırılmasına, yargılamanın iadesi hakkında talep doğrultusunda karar verilmesini, yargılama gideri ile avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME

Dava, yargılamanın yenilenmesi talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Yargılamanın iadesi, yargılama hataları ve noksanlarından dolayı, maddi anlamda kesin hükmün bertaraf edilmesini ve daha önce kesin hükme bağlanmış olan bir dava hakkında yeniden yargılama ve inceleme yapılmasını sağlayan olağanüstü bir kanun yoludur.

Yargılamanın iadesi sonucu verilen karar eski hükmü kaldırdığından geçmişe etkili yenilik doğuran bir karardır. Kural olarak yargılamanın iadesine kararın tarafları başvurabilir. Yargılamanın iadesi olağanüstü bir kanun yolu olsa da, bir üst yargı organından değil aynı mahkemeden talep edilmektedir.

Yargılamanın iadesi talebi bir dava niteliğindedir. Bu sebeple yargılamanın iadesinin gerektirdiği özellikler dikkate alınarak davanın açılmasında verilmesi gereken dilekçe verilecektir. Yargılamanın iadesi bir dava açarak ileri sürülebileceğinden dava şartları ve davaya ilişkin genel hükümler geçerli olacak, yapılması gereken tüm işlemler yapılacaktır. Gerekli tüm harç ve giderler ödenmelidir.

(Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 2022/810 esas -2022/1400 karar sayılı kararı).

Somut olayda, davacı vekili daha önce Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/542 esas sayılı dosyasında sunduğu 23/11/2018 havale tarihli dilekçesinde özetle: mahkemenin 14/07/2017 günlü gerekçeli kararı ile müvekkilinin üyeliğinin kabul edilerek aidat ödemesine karar verildiğini, 28/10/2018 tarihinde davalı kooperatifin karar defterine ulaşıldığını, söz konusu karar defterinde müvekkilin daireyi peşin aldığını, devir işlemleri için 22.000,00-TL ödediğini ayrıca 3.000,00-TL tapu masrafı ödediğini, kendisinden bu bedeller dışında başkaca aidat veya para istenmeyeceğinin karara bağlandığını, söz konusu bu yeni durumun mahkemece daha önce verilen kararı tamamen değiştirir nitelikte olduğunu ortaya çıkan yeni delil doğrultusunda yargılamanın yenilenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı tarafından 23/11/2018 havale tarihli dilekçesinde yargılamanın yenilenmesi talep edildiği, bu dilekçe üzerine Mahkemece 2017/542 Esas sayılı dosya üzerinden yargılamanın yenilenme talebinin reddine karar verildiği, yeniden 14/01/2019 tarihli dilekçe ile yargılamanın yenilenmesi talebinin değerlendirilmesini talep ettiğinin anlaşıldığı,

yargılamanın yenilenmesinin, ayrı bir dava olup yeni bir esasa kayıt edilip yargılama delillerini bildirir yeni dilekçe sunarak harcın ve gider avansının yatırılmasının zorunlu olduğu , Davacı tarafından 14/01/2019 tarihli dilekçe ile 23/11/2018 havale tarihli dilekçesinin değerlendirilmesi talep edildiğinden bu talebin mahkemece 07/12/2018 tarihli ek karar ile değerlendirildiği talebin reddine karar verildiği,

değerlendirilecek talep dilekçesinden de bahsedilemeyeceği gibi yargılamanın yenilenmesinin ayrı bir dava olduğundan, yeniden delillerini bildirir dilekçe verilerek harcı ve gider avansı yatırılarak talepte bulunması gerekirken önceki dilekçeye yollama yapılarak, harç ve gider avansı yatırılmadan talepte bulunulmasının usulune uygun yargılamanın yenilenme talebi olmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de;

Mahkemece, davacının talebinin yeni esasa kaydedildildiği, eski esas üzerinden verilmiş ek karar mahiyetinde olmadığı, yeni esasa kaydedilen davada HMK’nun m.119 madde hükümlerine göre dava dilekçesinin usulune uygun olması gerekir. 119/1-b hükmüne göre, “davacı ile davalının adı, soyadı ve adresleri”nin dava dilekçesinde gösterilmesi zorunludur.

Aynı maddenin 2’nci fıkrasına göre, “Birinci fıkranın (a), (d), (e), (f) ve (g) bentleri dışında kalan hususların eksik olması hâlinde, hâkim davacıya eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre verir. Bu süre içinde eksikliğin tamamlanmaması hâlinde dava açılmamış sayılır.” Buna göre davacının dilekçesindeki eksikliğin tamamlanması için süre verilmesi, gerekirse ihtarlı davetiye çıkarılması ayrıca eksik harç ve yargılama giderlerinin HMK 120.

Madde kapsamında tamamlattırılması , verilen sürede eksikliğin giderilmesi halinde davacının yargılamanın yenilenmesi talebinin HMK 374 vd maddelerine göre değerlendirilmesi. Dava dilekçesinde eksikliğin tamamlanmaması halinde ise davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken ilk derece mahkemesi tarafından eksikliklik tamamlatılmadan, talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi karanın kaldırılmasına, dosyanın HMK 353/1-a-5 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesi karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır