Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2020/2089 K.2021/1805

...........

DAVANIN KONUSU : Tespit

KARAR TARİHİ : 17/12/2021

KARAR YAZIM TARİHİ : 17/12/2021

Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2020 tarih,..... Esas, ........... Karar sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin 72606 sicil numarası ile müvekkili kuruma kayıtlı olarak ticari faaliyet gösterdiğini, mülk sahibi İzzet Köroğlu tarafından 30/03/2020 tarihinde müvekkili kuruma başvurarak,

davalı şirkete kendisine ait taşınmazın kiraya verildiğini, davalı şirketin mülkü Nisan 2019 yılında boşlattığını, mülk sahibi tarafından fabrika binasının 16/09/2019 tarihinde...........'ne kiraya verildiğini, yeni kiracısının mağduriyet yaşamaması için davalı şirketin adres değişikliğinin resen yapılmasını talep edildiğini, bunun üzerine müvekkili kurum tarafından davalı şirkete 31/03/2020 tarihinde TTK 33 maddesi ve Ticaret Sicil Yönetmeliğinin 36.maddesi gereğince 30 gün içinde yeni adresin tescilinin yaptırılmasını,

yaptırılamıyorsa yaptırılamama nedenlerinin açık ve anlaşılır şekilde yazılı olarak bildirilmesi için tescil davetinde bulunulduğunu, tebligatın muhataba ulaşmasına rağmen davalı şirket tarafından herhangi bir bildirim veya tescil işleminin yapılmadığını, ayrıca şirkete para cezası uygulanması için Bursa Valiliğinden talep edildiğini belirterek, süresi içinde tescil işleminde bulunmayan veya kaçınma sebeplerini bildirmeyen davalı şirketin yeni adresinin tespiti ile Bursa Ticaret Sicilinde tescilinin yapılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ; Davacı Ticaret Sicili Müdürlüğünün,TTK geçici 7.maddenin 11.fıkrası uyarınca işlem yapması gerekirken mahkemeden davalı şirketin adresinin tesbitini istemesinde hukuki yararı olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile. Söz konusu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Dava konusu somut olayda; davalı şirketin Ticaret Sicille kayıtlı adresinde kain taşınmazın mülk sahibi İzzet Köroğlu nun 30.03.2020 tarihinde müvekkili kuruma başvurduğunu, 01.07.2015 tarihinden sonra meydana gelen olayda TTK geçici 7.maddesi uygulanabilir nitelikte olmadığını,

Bu nedenle Yerel mahkemenin müvekkili kurumun TTK geçici 7.maddenin 11.fıkrası uyarınca işlem yapması gerekirken davalı şirketin adresinin tesbitini istenmesinde hukuki yararı olmadığı yönündeki kararının yerinde olmadığını belirterek yerel mahkeme kararının bozulmasını ve nihayeten davanın kabulü ile davalı şirketin yeni adresinin tespiti ile Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğüne tesciline ve yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, davalının yeni adresinin tespiti ve ticaret sicile tescili istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

TTK’nın 32. ve Ticaret Sicil Yönetmeliğinin 34. maddesine göre, sicil müdürü tescil için aranan kanuni şartların var olup olmadığını incelemekle yükümlüdür. Tescil edilecek hususların gerçeği tam olarak yansıtmaları, üçüncü kişilerde yanlış izlenim yaratacak nitelik taşımamaları ve kamu düzenine aykırı olmamaları şarttır.

TTK’nın 33. maddesine göre, tescili zorunlu olup da kanuni şekilde ve süresi içinde tescili istenmemiş olan veya 32 nci maddenin üçüncü fıkrasındaki şartlara uymayan bir hususu haber alan sicil müdürü, ilgilileri, belirleyeceği uygun bir süre içinde kanuni zorunluluklarını yerine getirmeye veya o hususun tescilini gerektiren sebeplerin bulunmadığını ispat etmeye çağırır.

(2) Sicil müdürünce verilen süre içinde tescil isteminde bulunmayan ve kaçınma sebeplerini de bildirmeyen kişi, sicil müdürünün teklifi üzerine mahallin en büyük mülki amiri tarafından bin Türk Lirası idari para cezasıyla cezalandırılır.

(3) Süresi içinde kaçınma sebepleri bildirildiği takdirde, sicilin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesi, dosya üzerinde inceleme yaparak tescili gerekli olan bir hususun bulunduğu sonucuna varırsa, bunun tescilini sicil müdürüne emreder, aksi takdirde tescil istemini reddeder. Süresi içinde tescil isteminde bulunmayan veya kaçınma sebeplerini bildirmeyen kişinin ikinci fıkradaki cezayla cezalandırılması bu fıkra hükmünün uygulanmasına engel oluşturmaz.

Ticaret Sicili Yönetmeliğinin 36. maddesine göre, tescil edilmesi gereken bir olgunun ilgilisi tarafından tescil ettirilmediğini haber alan müdürlük, tescil başvurusunda bulunmakla yükümlü kişileri, otuz gün içinde tescil başvurusunda bulunmaya veya tescili gerektiren sebeplerin bulunmadığını ispat etmeye çağırır.

Bu davette, kanuni dayanaklar gösterilmek suretiyle davetin gerekçesi, tescili gereken belgeler ve tescil yükümlülüğünün yerine getirilmemesinin yaptırımları belirtilir. (2) Birinci fıkra gereğince yapılan çağrı üzerine, süresi içinde tescil isteminde bulunulmaması veya kaçınma sebepleri bildirilmiş olmasına rağmen kaçınma sebeplerinin yeterli görülmemesi halinde müdürlük, durumu sicilin bulunduğu yerdeki ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine bildirir.

Mahkemenin tescile hükmetmesi halinde olgu resen tescil edilir. (3) Müdürlükçe verilen süre içinde tescil isteminde bulunmayan ve kaçınma sebeplerini de bildirmeyen kişi, Kanunun 33 üncü maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen idari para cezasıyla cezalandırılır.

(4) Üçüncü fıkra gereğince idari para cezası verilmesine rağmen, kanuni süre içerisinde tescil isteminde bulunmamakta ısrar edilmesi halinde, müdürlük durumu sicilin bulunduğu yerdeki ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine bildirir.

Limited şirket tip anasözleşmesinin 4. maddesine göre, tescil ve ilan edilmiş adresinden ayrılmış olmasına rağmen, yeni adresini süresi içinde tescil ettirmemiş şirket için bu durum fesih sebebi sayılır. TTK’nın 636/1-a maddesine göre, şirket sözleşmesinde öngörülen sona erme sebeplerinden biri gerçekleşmişse, şirket sona erer.

Somut olayda, davalı şirketin mülk sahibi olan dava dış.........'nun , arsası üzerindeki fabrika binasını davalı şirkete kiraya verildiğini, şirketin Nisan 2019 tarihinde fabrika binasını boşalttığını, fabrika binasının başka bir şirkete kiraya verildiğini ancak yeni kiracının mağduriyet yaşamaması için davalı şirketin davalı şirketin adres değişikliğinin resen yapılmasını davacıdan talep ettiği, davacının şirkete ihtarname göndererek adres değişikliğini bildirmesini istediği, davalı tarafından herhangi bir cevap verilmeyince, işbu dava ile davalının yeni adresinin tespiti ve tescilinin istendiği,

mahkemece yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın reddine karar verildiği görülmüştür.

Oysa, TTK’nın 32. ve Ticaret Sicil Yönetmeliğinin 34. maddesine göre, sicil müdürlüğünün tescil için aranan şartların var olup olmadığını, mevcut bir durumda değişiklik olup olmadığını re'sen incelemesi gerektiği, bu kapsamda davacının, şirketin başka bir adreste faaliyet gösterip göstermediğini araştırması, araştırma sonucunda şirketin adresinin tespit edilmesi durumunda yukarıda anılan TTK’nın 33. ve Ticaret Sicili Yönetmeliğinin 36. maddesine göre işlem yapılması,

yapılacak araştırmadan bir sonuç alınamazsa, yukarıda açıklanan anasözleşme hükmü ve TTK’nın 636/1-a maddesi gereğince Ticaret Bakanlığı tarafından şirketin feshi davası açılması gerektiği (Bkz. aynı yönde Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2007/2041-2007/4977 E. K. sayılı ilamı), ticaret mahkemesinin adresten ayrılan bir şirketin nereye taşındığını araştırması ve bu adresi tescil ettirme görevinin bulunmadığı gibi, davacı tarafından açıklanan işlemler yapılmadan işbu davanın erken açıldığı, bu nedenle davanın açılmasında hukuki menfaatin bulunmadığı,

TTK’nın geçici 7. maddesinin, 01.07.2015 tarihinden sonra meydana gelen işlemlere ilişkin olarak uygulanma olanağının olmadığı anlaşıldığından, davanın hukuki yarar bulunmaması nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmektedir.

İlk derece mahkemesince verilen karar sonuç itibariyle doğru ise de, gerekçesi yanlış olduğundan, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemenin kararının kaldırılmasına, HMK’nın 353/1-b/2. maddesine göre yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davanın hukuki yarar bulunmaması nedeniyle usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur

..... · Başkan · ......... · (e-imza) · ........ · Üye · ........ · (e-imza) · ......... · Üye · .... · (e-imza) · .... · Katip · ............. · (e-imza)