Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2020/288 K.2022/1410

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirketin davalıya taşıma hizmeti verdiğini, karşılığında düzenlenen faturalardan dolayı alacaklı olduğunu, alacağın tahsili için başlatılan icra takibinin itiraz sonucu durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, dava konusu faturalardan 28.03.2017 tarihli 1530 Euro bedelli faturanın müvekkili firmanın İspanyadaki Generos De Punto Treiss S.L firmasına Maroccoya teslim edilmek üzere satmış olduğu ürünlerin, davacı tarafından Bursadan Marocco (Fas)’ya götürülmesi işi için düzenlendiğini, ancak teslimatın geç yapıldığını, bundan dolayı müvekkiline müşterisinin 5.000 Euro bedelli fatura düzenlediğini, dava konusu 04.04.2017 tarih ve 950 Euro bedelli faturanın müvekkili şirket kayıtlarında bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, icra takibine konu 950,00 Euro bedelli faturanın davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı, takibe konu 1.530,00 Euro bedelli faturanın ise 5.984,75 TL olarak kayıtlı olduğu, 950,00 Euro fatura yönünden davacının alacağının varlığı ispat edilemediği, davacının davalıdan 1.530,00-EUR alacaklı olduğu ancak kısa kararda sehven 1.500,000 Euro alacaklı olduğunu belirtildiği,

icra takibinden önce davalının temerrüde düşürülmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne davalının takibe itirazının 1.500,00-EURO asıl alacak üzerinden iptali ile bu alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek 3095 sayılı yasanın 4-a maddesi gereğince devlet bankalarının Euro cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan(takip tarihindeki kur üzerinden) 1.518,86-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Bu karara karşı taraflar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş, ilk derece mahkemesinin ek kararıyla davalı tarafça süresi içerisinde istinaf harç ve giderleri yatırılmadığından davalının istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu 950,00 – Euro asıl alacağın ispat edilemediğinden davanın bu kısmı yönünden reddine karar verilmiş olmasının doğru olmadığını, zira faturaların davalıya kargo yoluyla gönderildiğini ve TTK m.21 gereği yasal 8 günlük süre içinde faturaya itiraz edilmediğini, müvekkilinin davalıya hizmetini ifa ettiğini, dolayısıyla her iki faturada belirtilen alacağa da hak kazandığını TTK m. 1530 gereğince davalı temerrüde düşmüş sayılacağından işlemiş faize hükmedilmesi gerektiğini, hükümde 1.500,00 Euro asıl alacak miktarının 1.530,00 Euro şeklinde düzeltilmesi gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, faturaya dayalı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçe doğrultusunda, davanın kısmen kabulü ile itirazın kısmen iptaline karar verilmiştir.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Somut olayda, davacının davalıya taşıma hizmeti verdiği, karşılığında dava ve icra takip konusu 28.03.2017 tarihli 1.530 Euro ve 04.04.2017 tarihli 950 Euro bedelli 2 adet faturanın düzenlendiği, bu faturalardan 28.03.2017 tarihli 1.530 Euro bedelli faturanın davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu gibi davalının da kabulünde olduğu, diğer faturanın davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı anlaşılmaktadır.

Kural olarak, fatura başlı başına alacağın varlığına delalet teşkil etmeyeceği gibi TTK m. 21/2 gereği, 8 gün içinde faturaya itiraz edilmemesi halinde, bu durumun sadece fatura münderecatının kesinleşmesi sonucunu doğurup, fatura içeriği hizmetinin verildiği anlamına gelmez. Bu durumda, ihtilafa konu 04.04.2017 tarihli 950 Euro fatura içeriği hizmetin davalıya verildiğinin yazılı delillerle ispat edilmediğinden ilk derece mahkemesince davacının davalıdan 1.530 Euro alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmasında isabetsizlik yok ise de, hüküm fıkrasında 1.500 Euro asıl alacak yönünden davanın kabulü denilmek suretiyle kısa kararla gerekçe arasında çelişki yaratıldığından hükmün düzeltilemesi gerekmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 1530/2. maddesi, ticari işletmeler arasında mal ve hizmet tedariki amacıyla yapılan işlemlerde, alacaklı, kanundan veya sözleşmeden doğan tedarik borcunu yerine getirmiş olmasına rağmen, borçlu, gecikmeden sorumlu tutulamayacağı hâller hariç, sözleşmede öngörülmüş bulunan tarihte veya belirtilen ödeme süresinde borcunu ödemezse, ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer, şeklinde düzenlenmiştir. Madde metninden de anlaşılacağı üzere TTK'nın 1530/2. maddesinin uygulanabilmesi için taraflar arasında mal ve hizmet tedariki sözleşmesi olması gerekir. Davacı tarafça, taraflar arasında mal tedarik sözleşmesi olduğunu ve kendisinin de tedarikçe olduğunu ispatlayamamıştır. Dolayısıyla TTK'nın 1530/2. Maddesinin eldeki davaya uygulanmasına olanak yoktur.

İcra takip tarihinden önceki dönem için temerrüt faizine hükmedilmesi TBK'nın 117.maddesi koşullarına bağlı olup icra takip tarihinden önce davalıya temerrüt ihtarı gönderilmesi gerekir. Bu durumda, davacının davalıyı takipten önce temerrüde düşürdüğünü ispat edemediği gibi, taraflar arasında ödeme günü kararlaştırıldığı da ileri sürülmediğinden davacı alacaklısı icra takip tarihinden önceki dönem için temerrüt faizi talebinde bulunamayacağından mahkemece takip öncesi işlemiş faize ilişkin talebin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan bu nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK'nın 353/1.b.2.maddesi uyarınca, İDM kararının kaldırılarak 1.530 Euro asıl alacak üzerinden itirazın iptaline karar verilmesi şeklinde kararın düzeltilmesine karar verilmiştir.

... · Başkan · ... · e-imzalı · ... · Üye* · ... · e-imzalı · ... · Üye · ... · e-imzalı · ... · Katip · ... · e-imzalı