Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/1177 K.2023/977

Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/875 Esas, 20/03/2023 tarihli ara kararının istinaf incelemesi neticesinde;

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı ... Parke Yapı Elemanları İnş. İtl. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti arasında 11.06.2022 tarihli desenli kilit taşı ve üç boyutlu prizma döşenmesi hakkında 11.06.2022 tarihli eser sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme karşılığında davalı ... Parke Yapı Elemanları İnş. İtl. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti'ye ''Çek Seri No: 0446106, Keşide Tarihi: 05.11.2022, Keşideci: Karayıldız İnşaat Otomotiv Gıda Sanayi Ticaret Anonim Şirketi, Lehtar: ... Parke İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Çek Tutarı: 120.000 TL, Keşide Yeri: Bursa '' olan bir adet çek teslim edildiğini, davalı ... Parke Yapı Elemanları İnş. İtl. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti, işe başlamadığı halde kendisine verilen çeki müvekkili şirkete iade etmediğini ve diğer davalı Huzur Faktoring AŞ.' ye çeki teslim ettiğini, belirterek çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitini ve çekin taraflarına iadesini,dava konusu çekin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini, teminatsız veya teminat mukabilinde dava konusu çek hakkında davalılar tarafından icra takibi başlatılmaması yönünde ihtiyati haczi de kapsayacak şekilde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, talep etmiştir.

Mahkemenin 02/09/2022 tarihli ara kararı ile; dosya kapsamına göre, davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin İİK72/2 Maddesi kapsamında %15 teminat mukabilinde kabulü ile, davaya konu çek bedeli olan 120.000,00-TL'nin %15'i olan 18.000,00-TL nakdi teminatın mahkememiz veznesine depo edilmesi, ya da kesin, süresiz ve muteber bir banka teminat mektubunun sunulması halinde davaya konu, Keşidecisi Karyıldız İnşaat Otomotiv Gıda Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi olan, Yapı Kredi Bankası Otosansit şubesine ait, 05/11/2022 keşide tarihli, 0446106 Çek seri numaralı, 120.000,00-TL bedelli çekin taraflar arasında geçerli olmak kaydıyla, ihtiyati haczi de kapsayacak şekilde icraya konulmasının durdurulmasına ve ödeme yasağı kararı konulmasının istenilmesine yönelik karar verilmiştir.

Davalı Huzur Faktoring AŞ. vekili itiraz dilekçesi ile; yaklaşık ispatın sağlanamadığı, ihtiyati tedbire ilişkin iddiaların yargılamayı gerektirdiği, ihtiyati tedbir için gereken koşulların oluşmadığını, belirterek itirazın kabulü ile tedbirin kaldırılmasını, neticeten davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, duruşmalı yapılan inceleme (20/03/2023 tarihli ara karar) ile ; HMK 390 ve devamı madde hükümleri gereğince mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararında , itiraza konu ihtiyati tedbir şartlarına ilişkin değişiklik olmayıp, ihtiyati tedbire itirazın yerinde olmadığı sonucuna varılarak ihtiyati tedbire itirazın reddine karar verilmiştir. Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesi ile; itiraza konu ihtiyati tedbir şartlarında değişiklik meydana geldiği, davaya konu, çeke istinaden İstanbul 26. İcra Müdürlüğünün 2022/28926 E. Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde, alacağın, davalı ... Parke Yapı Elemanları İtl. İhr. San. Ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından haricen ödendiği ve icra dosyasının infazen kapatıldığı , bu durumun tedbire itirazın reddine ilişkin kararın yazıldığı tarihte ilk derece mahkemesine bildirildiğini, huzurdaki davanın konusuz kaldığını ,konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yönünde hüküm kurulması talebinde bulunduklarını ,dolayısıyla tedbir şartlarının değiştiğini, bu durumun mahkemece değerlendirilmemiş olmasının HMK 396.

Maddesine aykırı olduğunu, tedbirin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken tedbire itirazlarının reddine karar verilmesinin yasa ve usule aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin yasa ve usule aykırı ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin 09/03/2023 tarihli kararına karşı istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı istinafa karşı cevap dilekçesi ile; davalının tedbire karşı itirazının süresinde olmadığını, ilk derece mahkemesinin duruşma yaparak itirazın reddine karar verdiği tarihte varlğından haberdar olunmayan bir hususun değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, mahkemenin kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

Dava, İİK'nın 72 maddesine dayalı borçlu olunmadığının tespiti istemine yönelik olup, talep dava konusu çekin icraya konulmasının önlenmesine yönelik tedbir kararının itiraz yolu ile kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, duruşmalı yapılan inceleme ile itirazın reddine karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dava konusu çek nedeniyle açılan menfi tespit istemli, dava icra takibinden önce açılması sebebiyle tedbir istemi yönünden İİK'nın 72/2 maddesine göre değerlendirme yapılması gerekmektedir.

İİK'nın 72/2 maddesinde; "İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir." hükmü yer almakta olup, bu durumda tedbir koşullarının bulunup bulunmadığının HMK’nın 389 vd. maddelerine göre belirlenmesi; HMK’nın 390. maddesine göre ise tedbir talep edenin haklılığını yaklaşık olarak ispat edecek şekilde delil sunması gerekmektedir.

Her ne kadar Davacı vekili itirazın süresinde olmadığını ileri sürmüş ise de; tedbire itirazda süre infazın yüze karşı yapılması halinde infaz tarihinden, aksi takdirde infaz tutanağının tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde yapılması gerekir. Dosya içerisinde infaz tutanağının tebliğ edildiğine dair bir belgeye rastlanılmamıştır. Bu sebeple itirazın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Bu kapsamda; borçlu olunmadığının tespiti istemine yönelik ileri sürülen olgular, mevcut delil durumu itibariyle talep edilen tedbir için yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği, bu nedenle mahkemenin tedbir talebinin kabulü kararı ile bu karara yönelik itirazın reddi kararında isabetsizliğin bulunmadığı, aksi yöndeki davalı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf talebinin HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

¸e-imzalıdır