Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/19 K.2025/19

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

İhtiyati Haciz Talep Eden vekili talep dilekçesinde özetle.

Borçlu şirketin Otel işletmeciliği ile ilgilendiğini, Ankara Merkezli firmanın Akdeniz ve Ege bölgelerinde çok sayıda Oteli bulunduğunu, müvekkil borçlunun Bodrum'da bulunan oteline birden çok kez alkollü ürün satmış ve ürünleri teslim ettiğini, ancak borçlunun ürünlerin fatura bedellerini bugüne kadar ödemediğini, ödemenin yapılması için borçlu ile birçok kez görüşüldüğünü, buna rağmen bir sonuç alınamadığını ve borçlu ile şifahen yapılan görüşmede de borcun ekonomik sıkışıklık nedeniyle ödenemeyeceğinin ifade edildiğini, müvekkil şirket tarafından piyasada yapılan araştırmada borçlu şirketin ekonomik olarak sıkışık olduğu,

mal aldığı piyasadaki birçok şirkete borçlu olduğu ve ödemelerini yapmadığı öğrenildiğini, ... piyasadaki birçok şirkete milyonlarca TL borcu olduğu ve ödemelerini tatil ettiğinin bilindiğini, borçlunun mallarını kaçıracağı yönünde duyumlar alındığını, tüm bu sebeplerle borçlunun işletme ve otellerinde fiili haciz, menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini sağlamak amacıyla mahkemenize başvurmak zorunluluğu doğduğunu, borcun konusu irsaliyeli faturaların numaralarının dilekçede bildirildiğini, karşı tarafın teslim aldığına yönelik imzaları evrakların üzerinde bulunmadığını,

bu faturaların E-fatura olduğunu, karşı tarafın itiraz süresi sekiz gün olduğunu, bu faturaların itiraz süreleri geçtiğini, kesinleşmiş faturalar olduğunu, alacaklarının olduğunun ispatına yeterli olduğunu, malların davalı tarafa teslim edildiği irsaliyeli faturalardan anlaşıldığını, borca yetecek tutarda borçlunun i

İşletmelerinde ve otellerinde fiili haciz yapmak üzere, taşınır ve taşınmaz mallarına ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına borca yetecek tutarda haciz koymak üzere öncelikle teminatsız olarak, mahkeme aksi kanaatte ise de mahkemece takdir edilecek olan teminatın yatırılması karşılığında ihtiyaten haczine kararı verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile.

"İhtiyati hacze karar verilebilmesi için diğer şartların yanında muaccel olan alacağın varlığının da yaklaşık ispat ölçüsünde kanıtlanması gerekmekte olup, somut olayda ihtiyati haciz talebine konu alacağın dayanağı olarak sunulan fatura ve belge fotokopilerinin borç ikrarını içeren belge niteliğinde olmadığı, bu haliyle tek başına yaklaşık ispat koşullarını sağlar nitelikte bulunmadığı, tarafların edimini yerine getirip getirmediği,

talebe konu bedelin ödenmediği iddiası, alacağın miktarı ve talep tarihi itibariyle muaccel olup olmadığı hususlarının yargılamayı gerektirdiği göz önüne alınarak bu aşamada yaklaşık ispat koşulları oluşmamış olmakla İİK'nın 257. maddesi koşullarına ilişkin davacı tarafça sunulmuş başkaca somut bir delil de mevcut olmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine" dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati Haciz Talep Eden vekili istinaf başvuru dilekçesinde.

27/11/2024 tarihinde borçlu ... aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi için Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'ne başvurduklarını ve yerel mahkemenin 27/11/2024 tarihli kararıyla ihtiyati haciz taleplerini reddettiklerini, Yerel mahkemenin gerekçeli kararının 28/11/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, karara karşı 2 haftalık yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurduklarını, kararın hukuka aykırı olduğunu, taraflarınca faturalara konu malların teslim edildiğini ve borcun varlığı ispat edildiğini,

İİK hükümleri gereğince borcun varlığının yaklaşık olarak ispatıyla mahkemede borcun varlığı konusunda kanaat oluşturulması ihtiyati haciz kararı verilmesi için yeterli olup borcun tam ve kesin olarak ispatı gerekmediğini, İİK hükümlerinde ihtiyati haciz kararı verilmesinin şartları arasında alacağın varlığının yargılamayı gerektirmesi gibi bir şart sayılmadığını, nitekim Yerel mahkeme tarafından ihtiyati haciz kararı verilmesi durumunda borçlu ... böyle bir borcun olmadığını,

hiç doğmadığını ya da borcun ödendiği yönünde bir iddiası varsa borçlu tarafından bu iddiaları itirazın kaldırılmasına veya itirazın iptali davasına ya da açılacak bir menfi tespit veya istirdat davasına konu edilebileceğini, bu nedenlerle istinaf incelemesi sonucu ilk derece mahkemesinin 27/11/2024 tarihli ihtiyati haciz red kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık, satış sözleşmesinden kaynaklı alacağa dayalı olarak ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçeyle, ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İcra İflas Kanunu'nun 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına (önceden) geçici olarak el konulmasıdır.

İhtiyati haciz HMK'nın 406/2 maddesinde geçici hukuki koruma olarak kabul edilmiş, ihtiyati haciz şartları ve etkileri ise İİK'nın 257. maddesinde düzenlenmiştir.

İİK'nın 257. maddesi "rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyati haciz ettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1-Borçlunun muayen yerleşim yeri yoksa;

2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklindedir.

İİK'nın 258/1. maddesi ise; ''Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur.'' hükümüne yer verilmiştir.

Buna göre rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahıslarda olan taşınır ve taşınmaz malları ve alacaklarıyla diğer haklarını haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı ise, ancak borçlunun muayyen yerleşim yeri mevcut değil ise, borçlu taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır ya da kaçar veyahut bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz kararı verilebilir.

Somut olayda, talep dilekçesi ekinde sunulan e-fatura suretleri ve teslime ilişkin fotokopi belgelerin İİK'nun 68/a maddesinde sayılan belgelerden olmadığı gibi salt fatura düzenlenmiş olmasının alacağın varlık ve miktarına kesin olarak delil kabul edilemeyeceği, dolayısıyla satış sözleşmesine konu malların teslim edilip edilmediği, talep edenin alacağı bulunup bulunmadığı hususunun ancak ticari defter ve kayıtların incelenmesi neticesinde ortaya çıkacağı, talebin yargılamaya muhtaç olduğu,

ayrıca borçlu tarafın mal kaçırma ihtimaline ilişkin olarak net ve somut bilginin dosyaya sunulmadığı anlaşılmakla ihtiyati haczin yasal şartları için yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden ihtiyati haciz talebinin reddine dair ilk derece mahkemesi kararının ve gerekçesinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla; ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.