Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/51 K.2025/117

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde. 06/11/2012 günü kimliği ve plakası belirlenemeyen aracın davacıya çarpması sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, olayın ardından kaza tespit tutanağı düzenlenmemiş olsa dahi tahkikat evrakları incelendiğinde kimliği belirlenemeyen araç sürücüsünün asli ve tam kusuru ile kazaya sebebiyet verdiğinin anlaşılacağını, dava konusu kazadan sonra ...

Devlet Hastanesi'nde tedavi gören davacının bacağında kırık oluştuğunu buna bağlı olarak da ameliyat geçirdiğini ve bu bulguların kaza nedeniyle meydana geldiğinin tespit edildiğini, ...Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana bilim dalı tarafından tanzim edilen 09/02/2021 tarihli adli tıp raporu uyarınca 06/11/2012 tarihinde meydana gelen dava konusu kaza sebebiyle davacıda sürekli iş göremezlik oranının %16 olduğu ayrıca 270 gün geçici iş göremezlik süresinin belirlendiğini, davacıya ...

Devlet Hastanesinden %1 sürekli iş göremezlik raporuna istinaden 11/03/2019 tarihinde 3.332 TL maluliyet tespit işlemleri yönetmeliğine göre olması gereken oranın % 16 olduğu, daha önceki ödemenin özürlülük ölçütüne göre düzenlenen rapora göre yapıldığı, kaza tarihine göre uygulanması gereken yönetmeliği maluliyet tespit işlemleri yönetmeliği olduğu, ibranameye itiraz başvurusunun 2 yıllık hak düşürücü süreden önce yapıldığı ve bu durumda artan oran raporuna gerek bulunmadığı,

yapılan ödeme gerçek zararı karşılamaktan fahiş derecede uzak olduğundan 12/02/2021 tarihinde yeni başvuru yapıldığını 18/03/2021 tarihinde ise zorunlu dava şartlı olan arabuluculuk görüşmesinin yapıldığını ancak uzlaşmaya varılamadığını belirterek,

fazlaya ilişkin her türlü talep, dava ve başvuru hakları saklı kalmak kaydıyla 06/12/2012 günü yaralamalı trafik kazası neticesinde davacının yaralanması nedeniyle sürekli maluliyete maruz kalmasından sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren değişken oranlarda avans faizi ile birlikte HMK 107/1 maddesi uyarınca ilk etapta 5.500,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 6.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden işletilecek ticari faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuru şartının yerine getirilmediğini, davacının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik esasları çerçevesinde muayene edilmesi sağlanarak rapor alınması gerektiğini oysa dava dilekçesi ekinde ve ... başvuru sırasında sunulan sağlık kurulu raporları arasında çelişkiler bulunduğunu ve yönetmelik şartlarını taşımadığını, ...

Hastanesi tarafından düzenlenen 10/01/2019 tarihli 190000011 Sayılı rapora göre %1 oranında vücut fonksiyon kaybı olduğu, ... Üniversitesi ...

Araştırma Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından verilmiş olan rapora göre %10 maluliyeti bulunduğu, ...Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenen rapora göre %16 maluliyeti bulunduğu, şeklinde düzenlenmiş üç farklı rapor olması nedeniyle, raporlar arasında çelişki giderilmeden ... davacıya ek ödeme yapmasının mümkün olmadığını, ayrıca başvurucu vekili tarafından dava açılmasından önce yine maluliyet ve geçici iş göremezlik talebi ile Sigorta Tahkim Komisyonu Hakem Heyetine başvurduğunu,

Sigorta Tahkim Komisyonu 2019/E.103849 - 2020/K 34123 Sayılı Kararı ile Uyuşmazlığın mahiyeti itibariyle hakem tarafından çözüme kavuşturulmasının mümkün olmaması nedeniyle dosyadan el çekilmesine karar verdiğini, kararın gerekçesinde, trafik kazası nedeniyle trafik kazası tespit tutanağı ibraz edilmediği gibi, dosyada başvuranın ifadesi dışında kusur durumu ile ilgili bilgi ve belge bulunmamaktadır denildiğini, başvurucunun Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetine başvurusunun da aynı sebeple ve maluliyet raporlarındaki farklılıklar nedeniyle hüküm vermeye elverişli olmaması,

... tarafından yapılan ödemeye ilişkin ibranamenin şerhsiz imzalanması nedenleriyle reddedildiğini, gerçekten de kazanın bilinmeyen aracın sürücüsünün sebep olduğu iddia edilmekte ise de; öncelikle davacı tarafın yaralanmasına plakası ve sürücüsü belirlenemeyen bir aracın sebep olduğunun somut delillerle ispat edilmesi gerektiğini, yerleşik içtihat gereğince, sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen aracın varlığı ve kusuru somut delillerle ispat edilemez ise talebin reddedilmesi gerektiğini, davacı tarafın iddialarını ispat etmekle yükümlü olduğunu, davacı tarafın geçici iş göremezlik tazminat talebinin reddedilmesi gerektiğini,

maluliyet tazminatına hükmedilmesi halinde, karşı tarafın "zararın meydana geldiği tarihinden itibaren" faize hükmedilmesine yönelik talebi usul ve yasaya aykırı olduğundan reddi gerektiğini, taraflar tacir olmadığından taraflar arasında ticari bir iş de bulunmadığından ve kazaya neden olan aracın kullanım şeklinin ticari olmayıp "hususi" olduğundan davacı tarafın avans/ticari faiz oranı ile birlikte hesaplama yapılması talebinin de reddedilmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu iddia olunan trafik kazasına ilişkin kaza tespit tutanağı bulunmadığı, araç plaka bilgisinin bulunmadığı, olaya ilişkin kamera kaydı ya da görgü tanığının olmadığı, ...CBS soruşturma dosyasında dosyadan önce daimi arama kararı verildiği sonrasında da zamanaşımı sebebiyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, dava konusu maluliyet iddiasının trafik kazasından kaynaklandığına dair dosyada davacı beyanı dışında hiçbir delil bulunmadığı,

bu durumda kusur tespiti için dosyada hiçbir veri, bilgi ve belge olmadığı ve netice itibariyle davacı tarafından sigorta kapsamında rizikonun gerçekleştiği olgusu ile TBK 50. Maddesi uyarınca zarar verenin kusurunu ispat edemediği gerekçesiyle, ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; dosya kapsamında alınan üç raporda da davacının bacağında kırık oluştuğu ve buna bağlı olarak da ameliyat geçirdiği ve bu bulguların kaza nedeniyle meydana geldiğinin belirlendiğini, yaralanma ve kaza arasındaki illiyet bağının varlığı hakkında bir duraksamanın söz konusu olmadığını, işbu dava sebebiyle alacaklarının kaza tarihi olan 06/11/2012 de muaccel hale geldiğini, dava konusu olayda ... sorumluluğunun doğması adına şartların gerçekleştiğini, dosya kapsamında sunulan ...

Adli Tıp Anabilim Dalı'ndan alınan raporun hükme esas alınması gerektiğini, mahkemece dosyanın Adli Tıp Genişletilmiş Uzmanlar Kurulu'na gönderilmesi gerekirken eksik ve hatalı inceleme yapılarak hüküm kurulduğunu, dosya kapsamında alınan raporlar arasında çelişki olması,

bu haliyle sağlıklı bir sonuca ulaşılamayacağı açık olduğundan taraflarınca dosyanın Adli Tıp Kurumu Genişletilmiş Uzmanlar Kurulu'na tevdiini talep ettiklerini, ancak ilk derece mahkemesinin 02/10/2024 tarihli 12. Celsesinde bu taleplerini gerekçesiz olarak reddettiğini ayrıca ilk derece mahkemesince verilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu dosya kapsamında 5.500,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 6.000,00 TL maddi tazminat talebi olmasına rağmen talep edilen rakam aşılarak 30.000,00 TL tutarındaki davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinin hukuka uygun olmadığını ileri sürerek,

ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

İstinaf başvurusuna konu uyuşmazlık, plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen aracın karıştığı iddia edilen trafik kazası nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesinde ve Güvence Hesabı Yönetmeliğinin 9. maddesinde;

a) Sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,

b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için,

c) Sigorta şirketinin malî bünye zaafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi ya da iflası halinde ödemekle yükümlü olduğu maddî ve bedensel zararlar için,

ç) Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde, kişiye gelen bedensel zararlar için Güvence Hesabı'na başvurulabileceği düzenlenmiştir.

Buna göre, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası’ndan yararlanma olanağının ortadan kalkmış olması durumunda, kazaya neden olan motorlu aracın plakası belirsiz ise, kaza sırasında geçerli poliçesi yoksa veya eksikse, poliçeyi düzenleyen sigorta şirketi iflas etmişse veya ruhsatı iptal edilmişse, çalınan veya gasp edilen araçlardan dolayı işleten sorumlu tutulamıyorsa, Güvence Hesabı’na başvurulabilecektir. Güvence Hesabı işletenin kusuru nispetinde sorumludur.

Somut olayda, davacı, bisiklet ile seyir halinde iken, arkasından gelen plakası ve sürücüsünü tespit edemediği bir aracın yan tarafından kendisine çarpması sebebiyle zarar gördüğünü iddia etmiştir. İlk derece mahkemesince, dava konusu maluliyet iddiasının trafik kazasından kaynaklandığına dair dosyada davacı beyanı dışında hiçbir delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, varılan sonuç dosya kapsamıyla uyumlu değildir.

Nitekim, dizinde kırık oluşan ve olayın 09:25'de olduğunu beyan eden davacının olayın hemen ardından hastaneye başvurduğu, 09:55'de düzenlenen 06/12/2012 tarihli Genel Adli Muayene Raporu'nda bisiklette iken araç vurmuş ifadesinin yansıtıldığı, aynı gün polis tarafından 13:45'de hastanede alınan ifadesinde de olayı rapor ile uyumlu şekilde anlattığı, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nca ...soruşturma sayılı dosyasıyla daimi arama kararı alındığı anlaşılmakla, olayın plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen aracın karıştığı trafik kazası neticesinde meydana geldiği, davacının 5684 Sayılı Kanun'un 14. maddesi gereğince ...'ndan talepte bulunabileceği kabul edilmedir.

Hal böyle olunca, ilk derece mahkemesince, davacının kazanın gerçekleştiğini iddia ettiği olay yerinde keşif yapılarak, kazanın davacının iddia ettiği şekilde meydana gelip gelmediği ve kusur oranlarının belirlenmesi için rapor alınması, akabinde davacının oluştuğu iddia edilen zarar iddiasına yönelik delilleri toplanarak, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle, sair yönler değerlendirilmeksizin davacı vekilinin belirtilen itirazlarının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.