Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/639 K.2025/634

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İhtiyati tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle.

Tedbir talep eden müvekkili (yüklenici) ile karşı taraf (işveren/iş sahibi) arasında imzalanan 27/01/2023 tarihli sözleşme (eser sözleşmesi) gereğince, sözleşme ile hüküm altına alınan işlerin yüklenici tarafından yapılması karşılığında 137.268.979,99 TL nakit ve sözleşmede belirtilen toplam 17 adet bağımsız bölümün mülkiyetinin yapım bedeli olarak yükleniciye devredilmesinin kararlaştırıldığını, yüklenicinin işin büyük bir bölümünü tamamlamış olmasına rağmen, anlaşmada yer alan 17 adet taşınmazdan 7 tanesinin yükleniciye veya yüklenicinin göstereceği kişilere devrinin yapılmadığını,

üçüncü kişilere devredilmesinin söz konusu olduğunu ileri sürerek, zorunlu arabuluculuk sürecinin devamı sırasında, ayırt edici özellikleri tedbir talep dilekçesinde belirtilen 7 adet bağımsız bölümün mülkiyetlerinin üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenilmesi bakımından, tapu kayıtları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Karşı taraf vekili itiraz 14/02/2025 tarihli itiraz dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümlerine göre, müvekkile ait ... ve ... sayılı taşınmazlar üzerinde bulunan na-tamam yapıların sözleşmede ayrıntısı belirtilen bir kısım eksikliklerinin tamamlanması ve aynı parsellerde bulunan iki adet kapıcı dairesi dahil 196 adet dairenin sözleşmenin ekinde belirtilen imalat kalemlerinin götürü bedelle yapım işi karşı taraf yüklenici tarafından 31/12/2023 tarihine kadar bedeli karşılığı yapılarak müvekkile teslim edilmesi kararlaştırıldığını, müvekkilinin sözleşmeler kapsamında tüm edimlerini ifa ettiği halde,

karşı taraf yüklenici söz konusu daireleri sözleşmede belirtilen şartlarda ve tarihte tamamlayarak müvekkil kooperatife teslim edemediğini, Bunun üzerine ihtar çekildiğini ve ihtar ile verilen süreler bittiği halde yine dairelerin teslim edilmediğini, bu nedenle müvekkili kooperatifin, üyelerinin daha fazla zarar görmesini önlemek adına taraflar arasında imzalanan 27/01/2023 tarihli 77.500.000,00 TL bedelli "Götürü Bedel Usulü Kısmi Yapım İşi" sözleşmesi ile 14/06/2023 tarihli 56.500.000,00 TL bedelli "Götürü Bedel Usulü Kısmi Yapım İşi" sözleşmesini ekte sunduğumuz ihtarname ile feshetmek zorunda kaldığını,

Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.

İş Kararı ile alınan bilirkişi raporunda eksikliklerin tek tek sayılmasına, inşaatın süresinde bitirilmemiş olduğunun tespit edilmesine rağmen karşı taraf yüklenicinin tamamen kötü niyetli olarak süreci uzatmak adına tedbir talebinde bulunduğunu, karşı taraf yüklenicinin sözleşme ile yüklendiği edimlerin bedelini aldığı halde, işi zamanında müvekkil kooperatife teslim etmediği sabit olup ihtiyati tedbir talebinde haklı ve hukuka uygun bir menfaati bulunmadığını, bu nedenlerle 17/01/2025 tarihli ...

D. İş, ... K. sayılı karar ile müvekkil aleyhine verilen ihtiyati tedbir kararına HMK 394. Madde gereğince itiraz ettiklerini beyanla, anılan kararın kaldırılmasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 17/01/2025 tarihli kararında, Tedbir talep eden tarafça karşı taraf aleyhine açılması muhtemel alacak/tazminat davası öncesinde, 6325 sayılı yasanın 17, 18/A ve 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddeleri gereğince zorunlu arubuluculuğa başvurulması dava şartı olarak hüküm altına alındığından ve arabuluculuk sürecinin devamı sırasında tedbir konusu taşınmazların üçüncü kişilere devrinin söz konusu olabileceği nazara alındığında,

tedbir talep edenin eser sözleşmesinde kendisine bırakılması kararlaştırılan ve bağımsız bölüm numaraları belirtilmek suretiyle somutlaştırılan taşınmazlar yönünden tedbir talep etmekte hukuki yararının bulunduğu gerekçesi ile "1-Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edildiğinden, tedbir konulması talep olunan taşınmazların muhtemel değerleri nazara alınarak,

taktiren 1.000.000,00.TL teminat mukabilinde, davacı tarafın İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,

-... B Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı, -... B Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı, -... C Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı, -... E Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı taşınmazların mülkiyetlerinin davalı Sınırlı Sorumlu ... adına kayıtlı olması koşuluyla, mülkiyetlerinin üçüncü kişilere devir ve temlikinin önlenmesi bakımından, 6100 sayılı HMK'nın 389 ve devamı maddeleri gereğince İHTİYATİ TEDBİR KONULMASINA," dair karar vermiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: Yerel Mahkeme ihtiyati tedbir talebimizin kısmen kabul kısmen reddine karar vererek, ... B Blok, Zemin Kat 4 Bağımsız bölüme, ... B Blok Zemin kat, 4 Bağımsız bölüme, ... C Blok, Zemin kat, 4 bağımsız bölüme, ...

E Blok, Zemin Kat 4 Bağımsız bölüme tedbir kararı verilmiş, diğer taleplerimizden G Blok 4. Kat 14. Bağımsız bölüm, G Blok 17. Bağımsız Bölüm (dükkan) ve 2. Etaptaki D Blok Zemin kat 2 bağımsız bölüme yönelik taleplerinin reddedildiğini, reddedilen taşınmazlar yönünden verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, kooperatif başkanı haksız fesihte bulunarak inşaat neredeyse bitmiş olduğu halde verilmeyen taşınmazlara haksız yere el koymaya çalıştığını, zaten taşınmazları satacağını kooperatifin Whatsapp grubunda da açıkça yazdığını, dolayısıyla tedbir kararı verilmemesi,

müvekkilde telafisi mümkün olmayacak zarar yaratacağını, bu nedenlerle Sayın Mahkemece 2. Etap D Blok Zemin Kat 2 Bağımsız Bölüm (ev), G Blok 4. Kat 14. Bağımsız Bölüm (ev) ve G Blok No:17 (dükkan) yönünden verilen ret kararının kaldırılmasına, zaman ve usul ekonomisi açısından istinafça tedbir kararı verilmesine, masraf ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

İhtiyati tedbir talep eden vekili 17/02/2025 tarihli istinafa ek beyan dilekçesinde özetle: Dilekçeleri ekinde sözleşmede bahsi geçen ve projedeki toplam 6 adet dükkana ait tapuları ibraz ettiklerini, daha önceki beyanlarımızda belirttiğimiz üzere bu taşınmazların beşi müvekkil şirketin satış yaptığı kişilere kooperatif tarafından direkt devredildiğini, bunlardan A Blok 18 nolu dükkan kooperatif başkanı olan ...'a satıldığını, G Blok 18 nolu dükkan da ......satıldığını, bu taşınmazlara ilişkin yapılan protokollerin işbu dilekçeleri ekinde sunulduğunu, protokollerde görüleceği üzere kooperatif yönetim kurulunun imzası bulunduğunu,

Kooperatif başkanı ...'ın satın aldığı sözleşmede ...'ın hem şahsen hem kooperatif başkanı olarak imzası bulunduğunu, bu protokollerde de görüleceği üzere 6 adet dükkanın müvekkili şirkete ait olduğunun açıkça yazdığını, Kooperatif 5 dükkanı devrettiği halde (biri kooperatif başkanının kendisine) son kalan dükkanı hukuka ve sözleşmelere aykırı şekilde devirden kaçınmakta olduğunu, şimdi de el altından başkasına satmak için uğraştığını, bu hususların yönetim kurulunun kötü niyetli olduğunun göstergesi olduğunu beyan etmiştir.

HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;

Taraflar arasındaki uyuşmazlık eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, istinaf incelemesine konu talep, ihtiyati tedbire ilişkindir. Mahkemece, ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne karar verilmiş; karara karşı talep eden vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Mahkemece ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne karşı verilen karara karşı, karşı taraf vekilince itiraz edilmesi üzerine, Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile aynı taraflar arasında eser sözleşmesinin feshine dayalı tazminat davasının açılmış olduğundan bahisle tedbir talebinin kısmen kabulüne ilişkin verilen karara yapılan itirazı inceleme görevinin asıl davanın açıldığı mahkemeye ait olduğundan bahisle dosyanın itirazın değerlendirilmesi amacı ile Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiği anlaşılmaktadır.

HMK 389/1 maddesinde, "mevcut durumda meydana gelecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından yada tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyatı tedbir kararı verilebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Taraflar arasında 27/01/2023 tarihli ve 77.500.000,00 TL bedelli ile 14/06/2023 tarihli ve 55.000.000 TL bedelli , ... ... ve ... bulunan natamam bloklardaki konutlarda ve dükkanlardaki imalat işlerinin ve götürü bedel usulüne göre kısmi yapımı için adi yazılı eser sözleşmesi imzalanmış olduğu, sözleşmenin varlığının taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmadığı, talep eden şirketin yüklenici, karşı tarafın ise iş sahibi olduğu, karşı taraf iş sahibinin, talep eden yüklenicinin sözleşmedeki teslim tarihi olan 31/12/2023 tarihine dek işin tamamlanarak tarafına teslim edilmediğinden bahisle sözleşmeyi ileriye etkili olarak feshettiğini bildirdiği, talep eden şirketin ise sözleşmeye uygun olarak edimini yerine getirdiği iddiası ile taşınmazlardaki;

Birinci etapta ( ... parselde) yer alan;

-B Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

-G Blok, 4. Kat, 14 Bağımsız Bölüm numaralı,

-G Blok, 17 Bağımsız Bölüm numaralı,

İkinci etapta ( ... parselde) yer alan;

-B Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

-C Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

-E Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

-D Blok, Zemin Kat, 2 Bağımsız Bölüm numaralı taşınmazların mülkiyetlerinin talep edene (yükleniciye) devrinin yapılmadığından bahisle, anılan taşınmazların (bağımsız bölümlerinin) tapu kayıtları üzerine, mülkiyetin üçüncü kişilere devrinin engel olacak şekilde ihtiyati tedbir konulmasını talep ettiği anlaşılmıştır.

Mahkemece,

Birinci etapta ( ... parselde) yer alan;

-B Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

İkinci etapta ( ... parselde) yer alan;

-B Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

-C Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm numaralı,

-E Blok, Zemin Kat, 4 Bağımsız Bölüm,

Numaralı taşınmazlar yönünden ihtiyati tedbir talebinin kabul edildiği;

Birinci etapta ( ... parselde) yer alan;

-G Blok, 4. Kat, 14 Bağımsız Bölüm numaralı,

-G Blok, 17 Bağımsız Bölüm numaralı, (dükkan)

İkinci etapta ( ... parselde) yer alan;

-D Blok, Zemin Kat, 2 Bağımsız Bölüm numaralı

Taşınmazlar yönünden ise ihtiyati tedbir talebinin bu taşınmazların sözleşmede açıkça yer almadığından ve böylece yaklaşık ispat koşulunun sağlanmadığından reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki 27/01/2023 tarihli sözleşmenin incelenmesinde, sözleşmenin 9. Maddesinde iş sahibinin yükleniciye 11 adet daire ve 6 adet dükkan vereceği kararlaştırılmış olmakla birlikte dükkanların bağımsız bölüm, kat ve blok numaralarının sözleşmede açıkça yazılı olmadığı, dairelerin ise ayırt edici bilgilerinin açıkça yazılı olduğu görülmüştür.

Taraflar arasındaki sözleşmenin ve bununla birlikte uyuşmazlığın niteliği ve tedbir konusu taşınmazların üçüncü kişilere devrinin söz konusu olabileceği nazara alındığında, tedbir talep edenin eser sözleşmesinde kendisine bırakılması kararlaştırılan ve bağımsız bölüm numaraları belirtilmek suretiyle sözleşmede somutlaştırılan taşınmazlar yönünden tedbir talep etmekte hukuki yararının bulunduğu fakat birinci etapta ( ... parselde) yer alan G Blok, 4. Kat, 14 Bağımsız Bölüm numaralı taşınmaz yönünden her ne kadar mahkemece sözleşmede açıkça yazılı olmadığından ihtiyati tedbir talebi kabul görmemiş ise de,

taşınmazın sözleşmenin 9. Maddesinde sayılan taşınmazlar arasında bulunduğu anlaşılmakla bu taşınmaz yönünden de ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar vermek gerekmekte iken mahkemece reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Mahkemece hakkındaki ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilen 1. Etap G Blok, 17 Bağımsız Bölüm numaralı (dükkan) ile 2. Etap D Blok, Zemin Kat, 2 Bağımsız Bölüm numaralı taşınmazların ise sözleşmede açıkça yer almadıkları gibi, talep eden tarafça bu taşınmazların iş sahibi ile aralarındaki sözleşme gereği kendisine devredileceği hususunda anlaştıkları yönünde dava dosyasında ihtiyati tedbire ilişkin yaklaşık ispata yeter olacak şekilde delil sunulmadığı anlaşılmakla mahkemece bu taşınmazlar yönünden talebin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.

Açıklanan nedenlerle, talep eden vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden karar vermek üzere kaldırılmasına karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.