Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/2108 K.2022/1515

Taraflar arasında görülen geçici hukukî koruma yargılamasında verilen kararın istinaf incelemesi ihtiyatî hacze itiraz eden vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı HMK’nın 353. maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup incelendikten sonra;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Dosya içeriğine göre; ihtiyatî haciz isteyen vekili tarafından genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacak nedeniyle .... TL nakdi, .... TL gayri nakdi kredi alacağı bakımından ihtiyati haciz talep edildiği, Diyarbakır .. Asliye Hukuk Mahkemesinin .... D. İş sayılı dosyasında verilen... tarihli karar ile talebin kısmen kabulüne karar verildiği, ihtiyati haciz kararına .... tarihinde borçlu ... tarafından itiraz edilmesi üzerine Mahkemece .....tarihli ek karar ile Hâkimler ve Savcılar Kurulunun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararı gerekçe gösterilerek gönderme kararı verildiği, Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından da .... D. İş sayılı dosyasında... tarihinde verilen ve gerekçesi .... tarihinde yazılan karar ile itirazın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Talep, ihtiyati haciz kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 265/1. maddesi uyarınca kendisi dinlenilmeden ihtiyati haciz kararı verilen borçlu, verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı kararı veren mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

Ancak, ihtiyati haciz talep eden alacaklının, ihtiyati hacze itiraz edilmeden önce başka bir mahkemede alacak veya itirazın iptali davası açması halinde bu defa ihtiyati haciz kararına yapılan itiraz, ihtiyati haciz kararını veren mahkeme tarafından değil esasa ilişkin davanın açıldığı mahkeme tarafından incelenecektir (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Kasım 2004, s. 896).

Bu durumda, ihtiyati hacze konu alacak hakkında ihtiyati hacze itiraz edilmeden evvel dava açılması, ihtiyati hacze itirazı incelemeye bu kararı veren mahkemenin görevli bulunduğuna ilişkin kuralın istisnasını teşkil etmektedir. Bu istisna dışında, ihtiyati hacze itirazı inceleme görevi, icra takibine geçilmiş olsa bile ihtiyatî haciz kararı veren mahkemeye aittir (Bkz. Yargıtay 11. HD'nin 17/10/2016 tarihli ve 2016/10981 E., 2016/8150 K. sayılı.

06/02/2015 tarihli ve 2015/349 E., 2015/1402 K. sayılı kararları)

Öte yandan, 6100 sayılı HMK m. 389 vd. hükümlerinde geçici hukukî himayenin bir türü olan ihtiyatî tedbirlere ilişkin düzenleme genel nitelikte olup. 2004 sayılı İİK m. 247 vd. hükümlerinde ihtiyatî haczin özel olarak düzenlenmiş olması, bu davada, 6100 sayılı HMK m. 389 vd. hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmeyecektir. Zira ihtiyati haciz, 6100 sayılı HMK'da düzenlenen ihtiyati tedbir kavramının bir türüdür.

6100 sayılı HMK'nın "ihtiyati tedbir kararına karşı itiraz" başlıklı 394/2. maddesinde ihtiyati tedbir kararına karşı kararı veren mahkemeye itiraz edilebileceği düzenlenmiş, 7251 sayılı Kanunun 42. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın 394. maddesinin 2. fıkrasına eklenen ek cümlede ise "esas hakkında dava açıldıktan sonra itiraz hakkında bu davaya bakan mahkemece karar verilir" düzenlemesi getirilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, ihtiyati haciz isteyen tarafından ... D. İş sayılı dosyadan alınan ihtiyati haciz kararı ile birlikte Diyarbakır İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden esas takibe de geçildiği, borçlu .... vekili tarafından ..... tarihinde itiraz edilmesi üzerine icra müdürlüğünün .... tarihli kararı ile bu borçlu yönünden takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür. Ancak dosya içeriğinden, borçlunun itirazına yönelik olarak itirazın iptâli davası açılıp açılmadığı anlaşılamamaktadır.

Bu itibarla Mahkemece, yukarıda anılan ilke ve esaslar göz önünde bulundurularak, Diyarbakır İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasında borçlu ....'ın itirazı üzerine esas hakkında itirazın iptali davası açılıp açılmadığının araştırılması, şayet açılmış ise ihtiyati hacze itiraz eden borçlunun itirazlarının değerlendirilmesi ve esas dava dosya numarası üzerinden bir karar verilmesi için dosyanın asıl davaya bakan mahkemeye gönderilmesi; şayet esas hakkında dava açılmamış ise bu durumda ihtiyati hacze itirazı inceleme görevi ihtiyatî haciz kararı veren mahkemeye ait olduğundan dosyanın Diyarbakır .. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen sebeplerle, ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın m. 353(1)-a-3 ve m. 355 hükümleri uyarınca esasa ilişkin istinaf sebepleri incelenmeksizin kamu düzeni ilkesi uyarınca re'sen gözetilen sebeplerle kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın kararı veren yerel mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.