Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/965 K.2025/868

Taraflar arasında görülen davada İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen kararın istinaf incelemesi davalı ...vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı HMK’nın 353. maddesi gereğince tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için düzenlenen rapor ile istinaf sebepleri dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları, tüm belgeler okunup incelendikten sonra, gereği görüşülüp düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili; davacı müvekkili tarafından Tasfiye Halinde .... aleyhine Kulp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) 2025/58 E. sayılı dosyasında açılan davanın derdest olduğunu, söz konusu davanın yargılaması esnasında adı geçen şirketin genel kurul kararı ile terkin edildiğinin anlaşılması üzerine ihyası için dava açmak üzere mehil verildiğini belirterek adı geçen şirketin ihyasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulü ile, 6102 sayılı TTK'nın 547/1. maddesi gereğince Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün... sicil numarasında kayıtlı ... Şirketi'nin Kulp 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2025/58 E. sayılı dava dosyasının görülüp sonuçlandırılması ve infazı işlemleriyle sınırlı olmak üzere ihyasına ve şirketin yeniden ticaret siciline tesciline, ek tasfiye işlemleri için önceki tasfiye memuru davalı ...'ın tasfiye memuru olarak atanmasına, kararın tescil ve ilanına karar verilmiştir. Karara karşı, davalı...vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf kanun yoluna başvuran davalı...vekili; öncelikle şirketin ihyası hususu yönünden gerekli şart ve koşulların sağlanıp sağlanmadığı hususunda yeterli araştırma ve inceleme yapılmadığını, müvekkili aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmesinin yersiz ve mesnetsiz olduğunu, müvekkilinin işbu davanın açılmasına sebebiyet verecek bir davranışta bulunmadığını, İlk Derece Mahkemesi işbu davanın açılmasına sebebiyet vermekten müvekkilini sorumlu tutmuşsa da bu hususa gerekçe olarak hiçbir neden öne sürmediğini,

yasa gereği davacının ihya için mahkemeye başvurma hakkı bulunmakta ise de tasfiye memurunun kişisel bilgilerine ticaret sicil gazetesinden ulaşılamamasının müvekkilinin hatası veya kusuru olmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararı istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf sebepleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; Dava, ortaklar kurulu kararı ile tasfiye edilerek ticaret sicilinden terkin edilen limited şirketin, dava ehliyetini sağlamak amacıyla şirket tüzel kişiliğinin ihyası davasıdır.

Dosya kapsamından, Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğünde .... sicil numarası ile kayıtlı dava dışı Tasfiye Halinde .... Ltd.

Şti.'nin ... genel kurul kararı ile tasfiyesine karar verildiği, ....tarihinde tescil edilen bu kararın ....arihinde Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin .... sayılı nüshasında ilan edildiği, birinci, ikinci ve üçüncü ilanların ardından tasfiye süresi tamamlanan şirketin .... sayılı genel kurul kararı ile terkin edilmesine karar verildiği, ... tarihinde tescil edilen bu kararın Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin ...sayılı nüshasında yayımlandığı,

davacı tarafın Kulp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) 2025/58 E. sayılı dosyasında taraf teşkilinin sağlanabilmesi amacıyla eldeki dava ile şirketin ihyasına karar verilmesinin talep edildiği, İlk Derece Mahkemesince yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verildiği, hükmün davalı ....vekili tarafından istinaf edildiği anlaşılmaktadır.

6102 sayılı TTK'nın m. 643(1) hükmündeki atıfla limited şirketler hakkında da uygulanacak olan aynı Kanunun ''Şirket unvanının sicilden silinmesi'' başlıklı 545. maddesine göre, tasfiyenin sona ermesi üzerine şirkete ait ticaret unvanının sicilden silinmesi tasfiye memurları tarafından sicil müdürlüğünden istenir. Bu istem üzerine silinme tescil ve ilan edilir.

Yine 6102 sayılı TTK'nın ''Ek tasfiye'' başlıklı m. 547 hükmüne göre ise, tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar, şirketin yeniden tescilini isteyebilirler.

Mahkeme, bu istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemlerini yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya birkaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir.

Buna göre ek tasfiye, şirketin tasfiyesinin tamamlanıp kapanarak şirketin ticaret sicilinden terkini sonrası başkaca tasfiye tedbirlerinin alınmasının zorunlu olduğunun anlaşılması hâlinde başvurulabilecek bir tedbirdir (Pulaşlı Hasan. Şirketler Hukuku Şerhi, Cilt II, Ankara 2011, s. 1814).

Şirket ticaret sicilinden terkin edildikten sonra tasfiye işlemlerinin eksik yahut kanuna aykırı yapıldığının anlaşılması, tasfiye aşamasında değerlendirilmemiş şirkete ait mal varlığı değerlerinin bulunması, organlara karşı sorumluluk davası açılması, şirkete karşı açılmış dava veya icra takibinin bulunması gibi şirketin hukuken temsilinin gerektiği durumlarda ek tasfiyeye gidilebilmesi mümkündür.

Ek tasfiye nedenleri Kanun’da da sınırlı sayıda belirlenmediğinden yukarıda belirtilenler yanında somut hakka dayanan tüm talepler, şirketin ek tasfiye sürecine girmesi bakımından geçerlidir (Erdoğan, Rumeysa: Anonim Şirketlerde Ek Tasfiye, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, Sayı 43, 2020, s. 115-144, s. 115, 122).

6100 sayılı HMK'nın m. 114(1)-d hükmünde açıkça düzenlendiği üzere, dava ve taraf ehliyeti dava şartlarındandır. Dava şartları davanın başlangıcından sonuna kadar bulunması gereken şartlarıdır. Eş deyişle dava açan ve davalı konumunda bulunan her gerçek ya da tüzel kişi bu davanın devamı ve hüküm kesinleşinceye kadar bu ehliyetini korumuş olmalıdır.

6102 sayılı TTK'nın 588. maddesine göre limited şirketlerin tüzel kişilik kazanmaları ticaret siciline tescil edilmiş olmaları şartına bağlıdır.

Dosya içeriğine göre, Kulp 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) 2025/58 E. sayılı dosyasında (öncesi 2020/32 E.), davacı tarafından ihyası istenen şirket aleyhine 14/02/2020 tarihinde dava açıldığı, ihyası istenen adı geçen şirketin söz konusu davanın yargılaması devam ederken tasfiye nedeniyle 05/04/2021 tarihinde sicilden terkin edildiği anlaşılmakla; şirketin dava ehliyetinin bulunmaması sebebiyle, ilgili şirketin ihya edilerek yeniden sicile kaydının ve bu şekilde usulünce taraf teşkilinin sağlanması bir zorunluluktur.

O hâlde İlk Derece Mahkemesince, dava dışı şirketin ihya edilerek yeniden sicile kaydına karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, davalı ... vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

Öte yandan, 6102 sayılı TTK'nın 545 ve 547. maddeleri uyarınca şirketin genel kurulu tarafından alınan tasfiye kararı sonrasındaki tasfiye sürecinin tamamlanmasından sonra terkin edildiği hallerde, tasfiye sürecinde tasfiyenin gereği gibi yapılıp yapılmamasından tasfiye memuru sorumlu olduğundan, yargılama gideri ve vekalet ücretinden de kural olarak tasfiye memuru sorumlu olup, yasal hasım konumunda bulunan ve davanın açılmasına sebebiyet vermeyen ticaret sicili müdürlüğü aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine karar verilemez. Bu nedenlerle, İlk Derece Mahkemesince davalı tasfiye memurunun yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmasında herhangi bir isabetsizlik bulunmadığından, bu yöne değinen istinaf itirazları da yerinde değildir.

Yukarıda belirtilen sebeplerle, Dairemizce yapılan değerlendirmede; İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usûl ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, incelemenin istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, davalı ...vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın m. 353(1)-b-1 hükmü gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Öte yandan, Yargıtay'ın güncel kararlarında, gerek 6102 sayılı TTK m. 547 ve gerekse Geçici 7. madde hükümleri kapsamında ticaret sicilinden terkin edilen şirketlerin ihyası isteminin çekişmesiz yargı işine ilişkin olması nedeniyle, bu konuda bölge adliye mahkemesince verilen kararlara karşı 6100 sayılı HMK'nun m. 362(1)-ç hükmü uyarınca temyiz yolunun kapalı ve istinaf kararının kesin olduğu kabul edildiğinden, Dairemiz kararı kesin olarak verilmiştir (Bkz. Yargıtay HGK'nun 14/07/2025 tarih ve 2024/11-251 E., 2025/468 K. sayılı; 14/07/2025 tarih ve 2024/11-416 E., 2025/475 K. sayılı kararları).