Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi E.2023/140 K.2023/621

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Erzurum .....İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E.sayılı takip dosyasında 89/3'e dayalı Menfi Tespit isteminden ibaret olduğu, davalı takip alacaklısı, dava dışı takip borçlusu ...'ın müvekkili bankada bulunan hesabında bakiye olup olmadığı yönünde 09.11.2020 tarihinde 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildiğini, bahsi geçen 89/1 ihbarnamesine karşı müvekkili banka tarafından 10.11.2020 tarihinde yer alan cevabı yazı gönderildiğini,

davalı takip alacaklısı müvekkili banka tarafından gönderilen cevabı yazıyı göz ardı ettiklerinden 23.06.2022 tarihinde 89/3 ihbarnamesi gönderdiği 89/2 haciz ihbarnamesinin tebliğ edilmemiş olması göz önüne alındığında davalı takip alacaklısı tarafından müvekkili bankaya gönderilen 89/3 haciz ihbarnemesini usul ve yasaya aykırı olduğu dava dışı takip borçlusu ...'ın müvekkili banka nezdinde hiçbir hak ve alacağının bulunmadığını 2004 sayılı icra iflas Kanunu'nun 89/3.maddesinde belirtilen sürede müvekkilin takip borçlusu ...'a borçlu olmadığının tespit edilmesini Erzurum .........İcra Müdürlüğünün 2020/...

Esas sayılı takibin müvekkili banka yönünden tedbiren durdurulmasını, müvekkili bankanın dava dışı takip borçlusu ...'a borçlu olmadığının tespit edilmesini, davalının haksız ve kötüniyetli icra takibi yapmış olması nedeni ile dava değerinin %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARI ÖZETİ

Erzurum 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nce davanın menfi tespit istemine ilişkin olmasına rağmen haciz ihbarnamelerinin gönderildiği takip dosyasının kambiyo senetlerine mahsus takip olması nedeniyle temel ilişkinin kıymetli evraka dayandığı bu nedenle davanın asliye ticaret mahkemesince görülmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'nce davanın İİK.'nın 89/3 maddesinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında ticari bir ilişki de bulunmadığı gerekçesiyle davanın asliye hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiğinden bahisle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Her iki mahkeme tarafından verilen görevsizlik kararları ile çıkan olumsuz görev uyuşmazlığının giderilmesi amacıyla dosya HMK 21. maddesi uyarınca re'sen merci tayini için Dairemize gönderilmiştir.

Bilindiği üzere yargı yeri belirlenmesine ilişkin hükümler 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 21 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

HMK'nın "Yargı yeri belirlenmesini gerektiren haller" başlıklı 21/1-c bendi uyarınca "Kesin yetki hallerinde her iki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse" yargı yeri belirlenmesi yoluna başvurulması gerekmekte olup, aynı Kanunun "İnceleme yeri" başlıklı 22/2. maddesine göre "İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir."

Dava, İİK'nın 89/3 maddesine istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan 3 kişi tarafından açılan menfi tespit isteğine ilişkindir.

Dosya içeriğinden; Erzurum ....İcra Müdürlüğü'nün 2020-........E sayılı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile yapılan takipte alacaklının ........... Ltd.Şti olduğu borçlunun ... olup takibin 4.000 TL miktarlı, 02.02.20... tanzim tarihli, 30.11.20... vade tarihli senede dayalı olarak yapıldığı anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; kambityo senetleri 6102 sayılı TTK'nın 670 vd. maddelerinde düzenlenmiş olup TTK.'nın 4/1-a maddesi uyarınca mutlak ticari dava olup aynı kanunun 5/1 maddesi uyarınca ticari davalara bakma görevi asliye tcaret mahkemelerine aittir.

Bu itibarla ticari iş niteliğindeki kambiyo senedine istinaden başlatılan takip dosyasından gönderilen ihbarnameye karşı açılan menfi tespit davasının asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerekir. Nitekim benzer bir durumda Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 16.10.2019 tarihli 2019/1500E - 2019/4799K sayılı ilamında da kambiyo senedine dayalı olarak başlatılan icra takibi dosyasından gönderlen 89/3 haciz ihbarnamesine karşın 3.kişinin açmış menfi tespit davasına bakmakla görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu açıkça ifade edilmiştir.

Bu nedenle, icra takibi kambiyo senedine dayalı olup mutlak ticari dava niteliğinde olacağından eldeki dosyaya bakma görevinin Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu anlaşılmaktadır.