Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/206 K.2025/244

Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı, yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili şirket bünyesinde harita teknikeri/topograf olarak çalıştığını, müvekkili şirketin 02/.../2018 tarihinde 31.860,00-TL yine 04/.../2017 tarihinde 29.972,00-TL tutarında teknik malzeme satın aldığını, bu malzelemerin davalının mesleği gereğince ölçüm yapmak için davalı tarafından kullanıldığını, ilgili cihazların davalıya şirket bünyesi içerisindeki çalışmalarında kullanılması için verilmiş olup bir daha da geri alınamadığını, davalının tüm bu malzemeleri işçilik alacakları olduğu gerekçesi ile müvekkili şirkete iade etmediğini,

davalının iddia ettiği işçilik alacakları için Erzurum ...İş Mahkemesi'nde 2020...

Esas sayılı davayı ikame ettiğini, iş bu dosyada ilgili aletlerin kendisinde bulunduğunu ve iade etmediğini ikrar ettiğini beyanla müvekkilinin davalıda olan cihazlarının aynen iadesini mümkün değil ise 61.832,00-TL tutarındaki cihaz bedellerini teslim tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsili yönünde, şimdilik harca esas olmak üzere kira bedeli için ise 1.000,00-TL'nin teslim tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; "...Davalının, davacının işçisi olduğu, aralarında işçilik alacaklarına dair derdest bir dava olduğu, cihazların davalının zilyetliğine davacı tarafından bırakılmış olduğu değerlendirildiğinde davacının cihazlar üzerinde hapis hakkını kullandığı, kaldıki davalı tarafından da cihazların teslim edildiği, iş mahkemesinde görülmekte olan davada sunulan beyan dilekçesinde yer aldığı üzere daha önce teslim edilmek istendiği açıktır.

Tüm bu hususlar değerlendirildiğinde dava konusu edilen cihazların davalının zilyetliğine taraflar arasındaki hizmet sözleşmesi nedeniyle bırakıldığı, taraflar arasında işçilik alacağına ilişkin derdest bir dava olduğu, davacının hapis hakkını kullanabileceği, cihazların teslim edildiği hususunda çekişme kalmadığı, teslim edilene kadar geçen süre için talep edilen kira bedelinin ise istenemeyeceği, kaldıki davacının eşyaları iş bu dava tarihinden önce tarihli beyan dilekçesinde cihazları teslim etmek istediğini bildirdiği..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; söz konusu teknik cihazların davalıya sadece şirket bünyesindeki çalışmalarında kullanılması için verildiğini fakat davalının işten ayrıldığında söz konusu cihazları müvekkili şirkete iade etmediğini, söz konusu malzemelerin davalıda bulunduğu süre için müvekkili şirketin cihazları hem kullanamadığını hem de kiralayamadığını, bu durumun müvekkili şirketi ekonomik açıdan zarara uğrattığını, yerel mahkemenin gerekçeli kararında söz konusu cihazların geri verildiği için bedelinin istenemeyeceğini ve bu süre için kira bedeli istenemeyeceğini belirtse de kira bedelinin neden istenemeyeceğinin açıklanmadığını belirterek kararın kaldırılması ile davanın kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava; iş sözleşmesine aykırılık temelinde davalıya teslim edilen malların aynen iadesi, olmadığı takdirde bedelinin tahsili ve haksız kullanıma dayalı ecrimisil alacağı istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş, davacı şirket vekilince kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme sonucunda;

1-) 6100 sayılı HMK’nın 1. maddesine göre, mahkemelerin görevleri ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzeninden olduğundan taraflarca ileri sürülmese dahi mahkemece re'sen gözetilmesi gerekmektedir.

2-) 4857 sayılı İş Kanununun 1'inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4'üncü maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.

3-) Dava tarihinde yürürlükte bulunan 7036 sayılı Kanun’un görev başlığını taşıyan 5. maddesinin (a) bendinde, “5953 sayılı Kanuna tabi gazeteciler, 854 sayılı Kanuna tabi gemiadamları, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa veya 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıkları yönünden iş mahkemelerinin görevli olduğu” düzenlenmiştir.

4-) Erzurum ... İş Mahkemesi nezdinde işçilik alacaklarının tahsili istemiyle açılmış olan davadan da anlaşılacağı üzere; dava konusu olayda, davalının davacı şirket bünyesinde iş akdiyle çalıştığı sabittir. Uyuşmazlık konusu olayda; davalının görevi gereği ölçüm vs gibi işlerde kullanabilmesi için kendisine teslim edilen şirkete ait malları iade etmediği iddia edilmektedir.

Eş söyleyişle taraflar arasında işçi-işveren ilişkisi mevcut olup, uyuşmazlık, esasen hizmet akdinden kaynaklanmaktadır. Bu nedenle de davada görevli mahkeme İş Mahkemesidir. Bu minvalde dava konusu uyuşmazlık, temelde taraflar arasındaki hizmet akdinden kaynaklanmakta olup, görevli mahkeme İş Mahkemesi olduğu ve davaya bakma görevinin iş mahkemesine ait olduğu gözetilerek görevsizlik kararı verilmesi gerektiği halde ilk derece mahkemesince işin esası incelenerek karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır.

Açıklanan nedenlerle, HMK'nun 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nun 353-(1)/a-3 maddesi gereğince kararın RESEN kaldırılmasına, kaldırma neden ve şekline göre davacı şirket vekilinin istinaf itirazının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.