Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2022/1074 K.2023/1260

2-... - ... 3-... - ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU

Menfi Tespit

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 29/11/2023

YAZIM TARİHİ : 29/11/2023

Taraflar arasında görülen davada verilen kararın istinaf incelemesi davacı vekili tarafından istenmekle tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili, davalı tarafından müvekkilleri aleyhine kambiyo takibi başlatılmışsa da, davalıya herhangi bir bono verilmediğini, müvekkil şirketin 15/10/2007 tarihinde alacaklının o tarihte ortağı olduğu dava dışı ...

Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile bir sözleşme imzaladığını ve bu sözleşmenin 13. maddesi uyarınca takibe konu bononun teminat amaçlı verildiğini, iş bitiminde istenildiğini bono iadesi istenmişse de ... yetkilileri senedin kaybolduğunun beyan ederek sonrasında ortağı davalı tarafından üzeri doldurularak takibe geçildiğini, senedin üzerinin sonradan doldurulduğunu, ...

İnşaat ile ... arasındaki 15/10/2007 tarihli taşeronluk sözleşmesinin 13. maddesinde davacı müvekkilinden ...... TL bedelli teminat senedi alındığının görüleceğini, davalı tarafından müvekkiller murisi ..... ...'nun şahsı adına borçlanmasının istendiğini, bu sebeple müteveffa ...'nun senedin arkasına ciro attığını, akabinde senedin ... Firmasına verildiğini, senet fotokopisi altında şerh düşülerek bu senedin teminat senedi olarak ...

İnşaata verildiğini, iş bitiminde taraflar arasına ibra protokolü imzalandığını, senedin kaybolduğunun söylenmesi üzerine müteveffanın ibra ile yetindiğini, senedin üst kısımlarının sonradan doldurulduğunun dava dışı ... ifadesinde geçtiğini belirterek ....... Esas dosyasına dayanak bono nedeniyle müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile asgari % 40 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, anılan sözleşmenin davacı şirket ile dava dışı ... Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında düzenlenmesi nedeniyle tarafı olmayan müvekkilini bağlamayacağını, ciranta alacaklı ile ... ve diğer borçlu ... arasında bononun teminat amaçlı verildiğine dair kayıt bulunmadığını, iki şirket arasındaki teminat ilişkisinin müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini beyanla davanın reddini dilemiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

Mahkemece, takip borçları ile alacaklının imzalarının bulunduğu 20/12/2010 tarihli ibranamede borçlular ....... İnşaat Şirketi ve ... ile takip dışı .....

İnşaatın birbirlerine yapmış oldukları tüm iş ve işlemlerden karşılıklı olarak birbirlerini ibra ettiklerini, ancak ibranamede takip konusu bonoya açıkça atıf yapılmadığı ve davalı alacaklının ibranamede taraf olmadığı, bu durumda alacaklının takip konu bonoların teminat senedi olarak düzenlendiği yönündeki beyanların kabulü mümkün olmadığı gibi senedin neyin teminatı olduğu hususunun dolayısıyla teminat senedi olduğuna ilişkin iddianın alacaklının imzasını taşıyan ve senede açık atıf yapan İİK'nın 169/a maddesinde belirtilen yazılı belgelerle kanıtlanamadığı,

davacı tarafın senedin teminat olarak verildiğini iddia etmesine rağmen senet altında bulunan imzanın inkar edilmemesi, senedin ciro edilmesi ve senet metninden senedin teminat senedi olduğu da anlaşılmaması karşısında takip konusu senedin teminat senedi olarak değerlendirilmesi mümkün olmadığı gerekçeleriyle ispatlanamayan davanın reddine, ....... TL tazminatın davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacılar vekili, icra mahkemesi kararının bozulma sebebinin usulü bir bozma olduğunu, davanın menfi tespit davasında konu edilmesi gerektiği hususu olduğunu, bu nedenle bahse konu senedin daha sonra boş kısımlarının doldurularak hukuka aykırı şekilde takibe koyulduğundan, müvekkilin borçlu olmadığının tespiti amacıyla davanın açıldığını, mahkemece teminat senedinin olup olmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, taraflar arasında yapılan protokolün 13. maddesinde açıkça bahse konu senedin teminat senedi olduğu hususu kabul edildiğini, ........

E. sayılı dosyasında da bunun kabul edildiğini, ayrıca davalı hakkında resmi evrakta sahtecilik, bedelsiz senedi icraya koyma suçundan ......

Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğunu ve soruşturmanın devam ettiğini, soruşturma kapsamında ifadesi alınan ... ifadesi de dosya kapsamına alındığını ve senedin tarih ve alacaklı kısmının boş bırakıldığını ve bunu patronlarının isteği olduğunu belirttiğini, takibe konu senedin teminat senedi olduğunu ve bu teminat senedinin taraflar arasında imzalanan protokolün 13. maddesinde açıkça kabul edildiğini ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılması talebi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, teminat maksatlı verildiği iddia olunan takip konusu bononun bedelsiz kaldığı iddiasıyla borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

İnceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davacılar vekilinin bedelsizliğe dayanak olarak mahkeme sunduğu 20/12/2010 tarihli ibranamede davalı ...'nun şahit sıfatıyla imzası bulunmaktadır. Ancak ibraname içeriğinde takip konusu bonoya herhangi bir atıf söz konusu değildir. Bono ile işbu ibraname arasında herhangi bir ilinti bulunduğu anlaşılamamaktadır. Diğer yandan anılan bonoda keşideci davacı şirket, lehtar ciranta ise davacılar murisi ..... Davalı ...'nun ise bonoyu lehtar cirantadan aldığı, sonrasında dava dışı Alternatif Bankasına ciro ettiği, bankaca protesto çekildiği, takibi ise bonoyu elde bulunduran sıfatıyla takibi başlattığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar ... İnşaat Şirketi ile ... arasındaki sözleşmenin 13. maddesinde ........ TL bedelli senedin teminat amaçlı alınacağı yazılmışsa da bononun ayırt edici diğer unsurları belirtilmediği gibi davalı alacaklı söz konusu sözleşmede bizzat taraf değildir.

Öte yandan davacıların dava dilekçesinde belirttiği iddialarının aldatma veya cebir kapsamında olmadığı, ceza dosyasında da aynı iddiaların tekrarlandığı, dolayısıyla bunları ispat bağlamında tanık deliline de başvurulamayacağı gibi bononun anlaşmaya aykırı biçimde kendi lehine doldurduğu şeklinde ifade edilen iddianın ancak yazılı delille ispatlanabileceği, bononun nakden kaydını içerdiği, bu kayıt karşısında bedelsizlik bakımından açılan menfi tespit davasında da ispat yükünün davacılarda olduğu, davalı tarafından senedin talili de yapılmadığından ispat yükünün yer değiştirdiğinden söz edilemeyeceği anlaşılmakla teminat iddiası ispatlanamadığından davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."