Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/856 K.2025/308

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davalı tarafça istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı....vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin, . menşeli ...... temsilcisi olduğunu, bu şirketin üretmiş olduğu ömrünü tamamlamış araçların geri dönüşümü esnasında kullanılan sıvılarından arındırma ve .. işlerinde kullanılan makine ve ekipmanlarının ithalatı, kurulumu, yedek parça satış ve bakım alanında faaliyet gösterdiğini, davalı şirketin de .. bağlı .... açılan ihale sonucu işlettiğini, müvekkili şirketin ürettiği ekipmanların, davalı şirket tarafından bu tesiste kullanıldığını, davalının bakım yaptırmak için müvekkili şirkete başvurduğunu,

ekipmanların bakımı için müvekkili şirket yetkilisinin .. tarihinde .. bulunan tesislere giderek işlemlere başladığını, bu konuda.. .. düzenlendiğini, bu belgenin tesis sorumlusu sıfatıyla . .. tarafından imzalandığını, yapılan işlemlere ilişkin görsellerle desteklenen ayrıntılı raporların .... tarihleri arasında . . .... teslim edildiğini, raporların birer suretinin de davalı şirket yetkilisi . . mail olarak sunulduğunu, söz konusu bakım hizmetlerine ilişkin ....TL tutarında ayrıntılı fatura ve bu faturanın süresinde ödenmemesinden dolayı düzenlenen ....TL tutarında gecikme faturasının davalı şirkete gönderildiğini,

davalı şirketin gecikme faturasını teslim almaktan imtina ettiğinin posta sorgusunda görülmesi üzerine faturanın davalıya mail olarak tekrar gönderildiğini, davalı şirketin .....tarih ve .... sayılı ihtarnamesi ile fatura içeriğine itiraz ettiğini, fatura bedellerinin tahsili amacıyla ..... sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, dosyanın yetkisizlik kararı üzerine ....sayılı dosyasına kaydedildiğini, davalının takibe itiraz ettiğini bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin devamına ve ....cra inkâr tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ....vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından ileri sürelen iddiaların tamamının asılsız olduğunu, müvekkili firmanın iddia edildiği gibi davacı firmadan davaya konu fatura ve diğer belgelerden ötürü herhangi bir mal ve hizmet almadığını, davacının tek taraflı olarak müvekkilinin bilgisi dışından müvekkili firmaya herhangi bir mal ve hizmet sağlanmamış olmasına rağmen fatura tanzim ettiğini, bunu kabul etmediklerini ve itiraz ettiklerini, . .. isimli kişinin müvekkili firmanın çalışanı olmadığı gibi müvekkili firmayla da hiçbir ilgisinin de olmadığını,

müvekkili firma temsilcisi veya yetkilisi tarafından alınan herhangi bir mal veyahut hizmet olmadığı için müvekkili firma temsilcisi veya yetkilisi tarafından imzalanan herhangi bir belge, evrak rapor vs. bir şeyinde olmadığını, davacının dava dilekçesinde ...icra inkar tazminat talebinde bulunduğunu, bunu kabul etmediklerini likit bir alacak olmadığını, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini beyan etmiştir.

YEREL MAHKEME KARARI

İlk derece mahkemesince. "Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın . .. bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişi tarafından mahkememize sunulan.... tarihli bilirkişi raporunda; "(...) davalı tarafın ... yılı . . kayıtlarında; davacı tarafından düzenlenen ......TL tutarlı satış faturası ile ....

TL tutarlı vade farkı faturasına ilişkin herhangi bir muhasebe hesap kaydının yer almadığını, davalı tarafın ... yılı yevmiye defterinin ... nolu gün sonu kapanış yemiye maddesi kayıtlarına göre; davacı ..... lehine veya aleyhine herhangi bir borç ya da alacak bakiyeye rastlanılmadığı" sonucuna varıldığının bildirildiği görülmüştür.

Ancak ilgili raporun sadece davalı defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlendiği anlaşıldığından, davacı ... davalı defterlerinin birlikte incelenerek rapor düzenlenmesi için ek rapor tanzimi istenilmiştir. (...) bilirkişi tarafından mahkememize sunulan.. tarihli bilirkişi raporunda; "(...) Davalı yanın .. yılı ticari defter kayıtlarında; davacı tarafından düzenlenen ....TL tutarlı satış faturası ile .....TL tutarlı vade farkı faturalarına ilişkin herhangi bir muhasebe hesap kaydının yer almadığı,

Davalı yanın ... yılı yevmiye defterinin ....tarihli gün sonu kapanış yevmiye maddesi kayıtlarına göre davacı ......'nin herhangi bir borç alacak bakiye kalanına rastlanılmadığı, (...) Davacı şirketine ait .... yılı ticari defter kayıtlarında; taraflar arasında ihtilafa neden olan .....

TL tutarlı satış faturası ve .....TL tutarlı vade farkı faturasına ilişkin muhasebe hesap kayıtlarının yer aldığı, Davacı şirketin ......tarihli gün sonu kapanış yevmiye maddesi kayıtlarına göre davalı ..... davacı şirkete toplam ..TL tutarında borçlu olarak göründüğü, Davacı ... davalı taraflara ait ticari defterlerde yer alan ihtilaf konusu kayıtların birbirleri ile örtüşmediğini, (...)" kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüştür.

Defter incelemesi sonucunda davaya konu faturanın davacı defterlerinde işli olduğu, davalı defterlerinde işli olmadığı, tarafların defter açılış kapanışlarının usulüne uygun olarak yapıldığı, taraf defterlerinin birbirini doğrulamadığı anlaşılmıştır. Mahkememizin... tarihli ara kararı gereğince; davacının iddia ettiği parçaları kulanmış olması ve hizmetleri sunmuş olması halinde dosyaya sunulan . tarihli faturada belirlenen .....

TL bedelin piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususlarında denetime elverişle rapor hazırlanması hususunda dosyanın makine bilirkişisine tevdine karar verildiği, bunun üzerine mahkememizce ....dosyanın gönderildiği, bilirkişi tarafından ...tarihli ön rapor düzenlendiği ve bazı bilgi ve belgelerin talep edildiği, mahkememizce ilgili eksikliğin tamamlanması sonrası düzenlenen....tarihli bilirkişi raporunda;...'nin olduğu, (...) Değişen bazı yedek parçalarının fiyatları karşılaştırıldığında; yedek parça fiyatlarında . yılı ile .... yılı arasında bir miktar fark olduğu ve piyasa şartları içinde bu farkın makul olduğu,

Yapılan değerlendirme sonrasında davaya konu, .. yılında yapılan bakım kapsamında; .....bakımının yapıldığı, 1. adet .. marka hidrolik kesicinin bakımının yapıldığı, değiştirilen yedek parça fiyatlarının piyasa rayici içinde olduğu, yapılan bakımların bakım sürelerinin uygun olduğu, dosyaya sunulan ..tarihli faturada belirtilen...L bedelin piyasa rayiçlerine uygun olduğu" kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüştür.

Bilirkişi raporundan; davaya konu edilen bakımı yapılan ekipmanların ... temsilcisinin davacı şirket olduğu açıkça anlaşılmaktadır. Her ne kadar davalı taraf ilgili hizmeti davacı taraftan almadığını belirtse de, davacı firmanın tek yetkili temsilci olduğu bellidir. Bilirkişi raporundaki belirlemeler de dikkate alındığında davacı tarafın davalı tarafa fatura kapsamında hizmet verdiği açıktır.

İncelenmesi gereken başka bir husus da, hizmetin içeriğinin ne olduğu ve faturanın ilgili hizmet ile uyumlu olup olmadığıdır. Bilirkişi raporundaki belirlemelere bakıldığında, . ve .. bakımlarının yapıldığı, yedek parça fiyatlarında . yılı ile .. yılı arasında miktar farkı olduğu ancak bu farkın da piyasa şartları içerisinde makul olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı tarafça davacı şirketin dava dışı başka bir kuruma .. tarihinde fiyat teklifinde bulunulduğu ve ilgili fiyatın da dava konusu alacaktan düşük olduğu belirtilmiş ise de, ilgili iddianın dava konusu ile doğrudan alakasının olmaması, piyasa şartlarında şirketlerin kendi aralarında sözleşme özgürlüğü kapsamında tekliflerde bulunabileceği, ilgili teklifin doğrudan dava konusu alacak ve alacağı talep edildiği zaman ile alakasının bulunmaması nedeniyle bu iddialara itibar edilmemiştir.

Davacı tarafın davalı tarafa fatura kapsamındaki zaman diliminde vermiş olduğu hizmet ve bu hizmetin karşılığı objektif olarak bilirkişi tarafından belirlenmiş ve bu belirlemenin de davacı tarafça düzenlenen faturaya uygun olduğu anlaşılmıştır.

Oluşa, dosya kapsamında alınan tüm belge içeriklerine, usul ve yasaya uygun olarak hazırlanan . .. bilirkişinin raporu hükme esas alınmış ve icra dosyası kapsamında talep edilen faizler bakımından inceleme yapmak üzere dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiştir. Mahkememizin .....tarihli ara kararı gereğince düzenlenen mali müşavir bilirkişi raporunda; "(...) ...

TL ana fatura bedeline işlemiş yasal faizinin, faiz işletilen sürenin .....aiz işletilen ana tutarın ise ...TL olduğunu, faiz oranın ....aiz tutarının.....tarihli ana faturanın zamanında ödenmediğinden gecikme faturası faizinin .... TL gecikme fatura bedeline işlemiş yasal faizinin, Faiz işletilen sürenin .. gün .... TL yasal faiz işleyeceğinin tespit edildiğini, (...)" görülmüştür.

Yukarıda ayrıntılarıyla açıklandığı üzere; davacı şirketin davalı şirkete fatura kapsamında hizmet verdiği, verilen hizmetin faturadaki bedeller ile uyumlu olduğu, gecikme faturasının da düzenlendiği ve bu anlamda gönderilen ihtarname ve mali müşavir raporu da dikkate alındığında, davacı tarafın icra dosyası kapsamında hem asıl alacak hem de gecikme faturası ve işlemiş faiz bedellerini talep edebileceği anlaşılmakla, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın haksız olduğu ve davacının davalıdan takip tarihinde talep edilen miktar bakımından alacaklı olduğu anlaşılmakla,

itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına karar vermek gerekmiştir. Her ne kadar davalı tarafça fatura içeriği kabul edilmese de faturadan kaynaklı hizmetin davacı tarafından sağlandığı, buna ilişkin fatura düzenlendiği anlaşılmakla, davaya konu alacağın likit ve belirli olduğu anlaşıldığından, İcra İflas Kanunu madde 67/2 gereğince kabul edilen alacağın....

TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davanın kabulüne ve icra inkâr tazminatına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı taraf istinaf dilekçesinde; davacının söz konusu ekipmanların ... tek temsilcisi olduğunu beyan ederek yapmamış olduğu sözde bakım ve onarım işlemlerini yapmış gibi gösterdiğini, davacının ülkedeki tek yetkili temsilci oluşunun keyfi hareket etmesine ve kötüniyetli şekilde fiyat belirlemesine yol açtığını, dava dışı ... sunulan fiyat teklifi göz önüne alındığında davacının keyfi ve kötüniyetli hareket ettiğinin ortada olduğunu, dava dışı .. ile müvekkili arasındaki ilişkinin sona ermesinden sonra söz konusu bakım ve onarım işlerinin dava dışı kurum tarafından doğrudan temin yoluyla yaptırılmaya başlandığını,

buna istinaden davacı şirketin dava dışı .. verdiği 1....tarihli teklifte, müvekkili şirkete yapılmış olduğu iddia edilen sözde bakım ve onarım işlerinin aynılarını çok daha ucuza yapmayı teklif ettiğini, müvekkili şirkete yapılmayan işlemler için .. yılında .. TL tutarında fatura düzenlenirken, dava dışı kuruma .. yılı için ..

TL teklif edildiğini, davacı firmaya ait makinelerin bakım ve onarımlarının salt davalı firma tarafından yapılabilecek nitelikte olmayıp ülkedeki birçok usta veya işi bilen yetkili kişi tarafından da yapılabilecek nitelikte olduğunu, davacının sözde verdiği hizmet karşılığında düzenlenen faturaların tesis sorumlusu olduğu iddia edilen Halil Uygun'a teslim edildiği iddia edildiğini ancak bu hususun incelemesinin yapılmadığını, bu nedenlerle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, .. sayılı . . . . . ve davamı maddelerine göre iş görme sözleşmesinden kaynaklı alacak için başlatılmış icra takibine itiraz nedeniyle ... sayılı.... iptali davasıdır. Dairemizce inceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf nedenleri ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının, davalının işlettiği tesisteki makinelere bakım onarım hizmeti verip vermediği ve bu hizmetin bedelinin ne kadar olabileceği konusundadır.

.ye göre; "Vekâlet sözleşmesi, vekilin vekâlet verenin bir işini görmeyi veya işlemini yapmayı üstlendiği sözleşmedir. Vekâlete ilişkin hükümler, niteliklerine uygun düştükleri ölçüde, bu Kanunda düzenlenmemiş olan işgörme sözleşmelerine de uygulanır. Sözleşme veya teamül varsa vekil, ücrete hak kazanır." Davacı taraf, davalının işlettiği tesisteki makinelerin bakım, onarım ve parça değişimi hizmetini kendisinin verdiğini belirtmektedir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık bu nedenle iş görme sözleşmesi niteliğindedir.

Davalı taraf davacının iddialarına karşı dört maddi vakıa ileri sürerek itirazda bulunmuştur. Bunlardan birincisi davacıdan böyle bir hizmet almadıkları vakıası, ikincisi dosyaya sunulan belgelerde imzası bulunan . .. kendi çalışanları olmadığı vakıası üçüncüsü aynı hizmetin .. tarafından da alındığı ancak davacının .. daha az fiyat teklifinde bulunduğu vakıası, dördüncüsü de davacının verdiği hizmetin başkaları tarafından da verilebileceği ve davacının bu konuda tekel olmadığı vakıasıdır.

Mahkemenin davaya konu edilen ekipmanların .. temsilcisinin davacı şirket olması nedeniyle davacı tarafın davalı tarafa fatura kapsamında hizmet verdiğini kabul etmesi nesnel ölçülerden uzak ve hukuki dayanağı olmayan bir gerekçedir. Davacı taraf hizmet almadığını ileri sürmesi nedeniyle .... göre ispat yükü davacı taraftadır. Hazırlanan bilirkişi raporlarına göre tarafların defterlerinin birbirini doğrulamadığı tespit edildiğine ve bu durumda mahkemenin kabulünde olduğuna göre diğer delillerin değerlendirilmesi yoluyla sonuca gidilmesi gerekirken diğer deliler dikkat alınmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

Davalı taraf dosyaya sunulan belgelerde imzası bulunun . .. isimli kişinin kendi çalışanı olmadığını belirtmesine karşın bu kişinin ,,, kayıtları getirtilerek davalı şirket çalışanı olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Ayrıca davalının .. ihale alarak davaya konu tesisi işletiyor olması nedeniyle bu kişinin .. adına orada bulunup bulunmadığının da ilgili kurumdan sorulması gerekir.

Davalı taraf kendisine gönderilen faturayı .. hükümlerine uygun şekilde ve süresi içerisinde iade etmiştir. .. konu hizmetin bedelinin tespiti konusunda hazırlanan ...tarihli bilirkişi raporunun yeterli olduğu söylenemez. Davalı aynı hizmeti .... da aldığını, davacının ise adı geçen kuruma daha düşük teklifte bulunduğunu ileri sürmesi nedeniyle .. yazı yazılarak aynı hizmeti hangi bedelle aldığının tespit edilmesi ve bundan sonra tekrar bilirkişi raporu alınarak faturaya konu hizmetlerin gerçek rayiç değerinin belirlenmesi yoluna gidilmesi gerekir.

Toplanacak bu delilerden sonra davacının davalıya faturalarda yazılı olan hizmeti verdiğinin kanıtlanamaması durumunda davacının yemin deliline dayandığı gözetilerek yemin delilinin davacıya hatırlatılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Bu nedenlerle davalının istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."