Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2024/372 K.2024/1033

Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı vekilince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili; müvekkili bankada bulunan ....... TL tutarlı keşidecisi . .. olan, vadesi ........olan bononun müvekkili . . . . . . gönderilmek üzere başka bir senet ile birlikte . .. verilmişse de senedin ilgili banka şubesine ulaşamayıp kargoda kaybolduğunu, . .. tarafından araştırmalarının devam ettiğini, bononun bulunamaması nedeniyle ......... sayılı dosyası ile zayi nedeniyle iptali davasının açıldığını, mahkemece senedin ibrazında ödenmemesi için tedbir kararı verildiğini, dava esnasında senet borçlusunun senet tutarını alacaklıya ödendiğini, bono ile ilgili .......... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ayrıca mahkemece istirdat davası için süre verilmiş olup kargoda kaybolan.... vadeli, . TL bedelli keşidecisi . . olan bononun istirdadını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın TTK'nın 792. maddesi gereğince bononun iadesine ilişkin olduğu, ispat yükünün davacıda olup, davalının kötüniyetli ya da ağır kusurlu olduğunu ispatla yükümlü olduğun, mevcut delil durumuna göre davalının kötüniyeti ya da ağır kusurunun ispatlanamadığı, esasen davacının buna yönelik bir ispat faaliyetine girişmediği gibi bu yönde hiç bir delil de sunmadığı, senette ciro zincirinde bir kopukluk olmadığı gerekçeleriyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF GEREKÇELERİ

Davacı vekili, dava konusu .....

TL miktarlı keşidecisi . .. olan, ödeme günü ...... olan bononun müvekkil banka . . . ...... gönderilmek üzere başka bir senet ile birlikte . .. verildiğini, senedin ilgili . .. ulaşmaması üzerine ilgili kargo şirketinden bilgi talep edilmdiğini ve . .. tarafından kargoya ilişkin araştırmaların devam ettiğinin bildirildiğini, bononun tüm aramalara rağmen bulunamadığını, bu nedenle ..... .s ayılı dosyasından zayi nedeniyle bono iptali için dava açıldığını, mahkemesince senedin ibrazında ödenmemesi için tedbir kararı verilmdiğini,

zayi davasında yargılama devam ederken bono iptaline konu senetlerin tutarlarının senet borçlusunca senet alacaklısına ödendiğini, yine yargılama devam ederken iptale konu senetlerden .. TL miktarlı borçlu-keşidecisi . . olan ödeme günü ........olan senet ile ilgili senet borçlusuna karşı . . ..

Sayılı dosyasından takip başlatıldığını ve senet borçlusu tarafından ...... sayılı dosyasından icra emrine itiraz davası açıldığının öğrenildiğini,.......... sayılı dosyasında yargılamada senet ortaya çıktığı için senedin istirdatına yönelik dava açmamız için tarafımıza süre verildiğinden eldeki davanın açıldığını, bononun davalı tarafından kambiyo takibine konulduğunu,

senet aslının .........olup olmadığı hususu ........tarihinde mahkemece....... sorulmuş ve........ tarihinde sehven senet aslının.......... bulunmadığı belirtilmişse de sonradan......tarihinde gönderilen cevabi müzekkere ile senet aslının icra müdürlüğünde olduğunun belirtildiğini, mahkemece senet aslı olmadan kambiyo takip yapılamayacağı hususu irdelenmeden davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, TTK'nın 778/1-ı bendi yollamasıyla TTK'nın 758. maddesi bononun istirdadı istemine ilişkindir. İnceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dava konusu bononun incelenmesinde; ciro silsilesinde görünürde herhangi bir kopukluk olmadığı anlaşılmaktadır. . . silsilesinde bir kopukluk olmadığı anlaşılmakla, .......maddesi uyarınca, düzgün ciro silsilesine göre bonoyu iktisap edenin, bonoyu kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu ve bonodaki iktisapta ağır kusurunun bulunduğunun ayrıca kanıtlanması gerekir.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 686/2 maddesine göre, bonoyu eline geçiren yeni hamilin ancak kötüniyetle iktisap etmiş olması veya iktisapta ağır bir kusurunun bulunması halinde senedi iade ile yükümlü tutulabilir. Somut olayda, davacı bononun hamili iken rızası hilafına çekin elinden çıkmış olduğunu kanıtlamış olsa bile, davalı son hamilin iktisapta kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğunu ayrıca kanıtlaması gerekir. Davacı bu hususu kanıtlayamamıştır.

Emsal nitelikteki........... sayılı kararında da değinildiği üzere, davalının senedi edinme nedenini kanıtlama yükümlülüğü yoktur. Davalının senedi rıza dışında elden çıktığını bilmesi veya bilebilecek durumda olması gerekir. Çekin rıza dışı elden çıkması halinde ispat yükü, senedin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının iddiasını kesin ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerekmektedir. Oysaki dosya kapsamında davacı banka vekilince davalının kötü niyet ve ağır kusuruna dair somutlaştırılmış maddi bir vakıa bulunmadığı gibi bu yönde herhangi bir belge veya toplanması gereken delil de sunulmuş değildir.

Açıklanan bu gerekçelerle, bono istirdadına ilişkin işbu davanın reddi yönünde verilen karar isabetli olup, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."