Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2021/1880 K.2021/1824

Gaziantep 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/06/2021 Tarih, 2021/199 Esas ve 2021/199 Karar sayılı kararı aleyhine davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Talep, mahkemece verilen ihtiyati haciz kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ilk derece mahkemesinin 13.07.2021 tarihli ek kararının istinaf isteminden ibarettir. HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf itirazları, İİK'nın 257. ve devamı maddelerindeki düzenlemeler ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

İhtiyati haciz, alacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence altına almak için mahkeme kararı ile borçlunun mallarına önceden, geçici olarak el konulmasıdır. İhtiyati haciz kararı verilmesinin koşulları, İcra ve İflâs Kanunu' nun 257. maddesinde düzenlenmiştir. Bu hükümde ihtiyati haciz talebine ilişkin iki hukukî sebep yer almaktadır. Birincisi, vadesi gelmiş (muaccel) bir para borcunun ödenmemesi hâlinde uygulanması gereken İİK’nın 257/I hükmüdür.

İkincisi ise vadesi gelmemiş (müeccel) bir alacak için öngörülen İİK’nın 257/II’deki kuraldır. Bu iki kuralın yanı sıra ispata ilişkin İİK’nın 258. maddesi de önem taşımaktadır.

İcra ve İflâs Kanunu' nun 257/1.maddesi uyarınca “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.” Bu hükme göre, bir para alacağının vadesinin gelmesi hâlinde alacaklı ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir.

İcra ve İflâs Kanunu' nun 257/2.maddesi uyarınca “Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir: 1-Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa. 2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa.

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder.” İcra ve İflâs Kanunu'nun 258/1.maddesi uyarınca da, “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeğe mecburdur….” Bu hükme göre, alacaklı alacağının varlığı ile birlikte alacağın vadesinin geldiğini veya alacağının vadesi gelmemişse, İİK’nın 257/II hükmündeki sebeplerin varlığı hakkında mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermek zorundadır.

İhtiyati haciz kararı vermede yetkili ve görevli mahkeme icra ve İflas Kanunu'nun 50. maddesinde düzenlenmiş olup buna göre “Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yoluyla tatbik olunur.” Dava tarihinde yürürlükte bulunan ve kıyasen uygulanacak olan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ise 390. maddesinde ise açıkça “ İhtiyati tedbirin, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edileceği ” belirtilmiştir.

Somut olayda, yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda aleyhine ihtiyati haciz istenilen tarafından ihtiyati haciz talebinden önce ihtiyati hacze konu alacakların tahsili için Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/654 Esas sayılı dosyasında dava açıldığı, ihtiyati haciz talebinin esas hakkında yetkili ve görevli mahkemeden talep edilmesi gerekirken görevli ve yetkili mahkeme yerine nöbetçi mahkemeden talep edilmesinin mümkün olmadığı,

kaldı ki ihtiyati haciz talep edenin İİK’nın 40. maddesi uyarınca icranın iadesine başvurarak alacaklı olduğunu iddia ettiği miktarı tahsil etmesinin mümkün olduğu hususu da gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin 13.07.2021 tarihli itirazın reddine ilişkin ek kararının kaldırılmasına ve HMK’nın 353/1,b,2 maddesi uyarınca yeniden hüküm kurulmak suretiyle davalı vekilinin ihtiyati hacze itirazının kabulüyle Gaziantep 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/199 Değişik İş dosyasında 16.06.2021 tarihinde verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip · ... ... ... ...