Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/557 K.2026/130

.. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..Karar sayılı kararı aleyhine davalı vekili istinaf başvurusunda bulunduğundan dosyanın yapılan incelemesi sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı alacaklı tarafından ..

İcra Müdürlüğünün .. esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin e-tebliğ adresinde fark edilmemesi nedeniyle takibin kesinleştiğini ve müvekkil şirkete ait araçlara, taşınmazlara ve banka hesaplarına haciz konulduğunu, müvekkil şirketin . . .’na ait . . . kişilik öğrenci yurdu yapım işinde alt yüklenici olarak ahşap kapı ve dolap imalat işlerini üstlendiğini, bu işleri tam ve eksiksiz şekilde teslim ederek düzenlenen faturaları davalı şirkete gönderdiğini ve .. tarihli faturaların taraf defterlerine işlendiğini, yalnızca ..

TL bedelli faturanın davalı tarafından kötü niyetli olarak “sevk edilmeyen ürün” gerekçesiyle iade edildiğini, oysa bu işlerin de eksiksiz yapılarak teslim edildiğini ve davalının .. tarihinde hak ediş bedelini aldığını, müvekkil şirketin ticari itibarının ve kredibilitesinin zarar görmemesi için borcu olmadığı hâlde takibe konu bedeli icra dosyasına ödemek zorunda kaldığını, gerçekte davalıya borçlu olmadıklarını ve davalının kötü niyetli davranışı nedeniyle haksız şekilde borçlu gösterildiklerini ileri sürerek borçlu olmadıklarının tespitine, icra takibinin iptaline,

İİK’nin 72/3. maddesi uyarınca icra veznesine giren paranın davalıya ödenmemesi için .. ek teminatla ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve davalının kötü niyetli olması nedeniyle .. oranında tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, taraflar arasında yetki sözleşmesi bulunmadığını, genel yetki kuralı gereği davalı şirketin ikametgahının .. olması nedeniyle yetkili mahkemenin ..

Mahkemeleri olduğunu, dava konusu alacağın bir miktar paraya ilişkin olması sebebiyle dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmasının zorunlu olduğunu, bu şart yerine getirilmeden açılan davanın usulden reddi gerektiğini, belirlenen .. oranındaki teminatın hukuka aykırı olduğunu, mahkeme aksi kanaatte ise teminat miktarının artırılması gerektiğini, davacının .. tarihli ..

TL bedelli faturanın kötü niyetle iade edildiği yönündeki iddiasının gerçeği yansıtmadığını, söz konusu ürünlerin müvekkiline teslim edilmediğini ve bu nedenle iade edildiğini, teslimata ilişkin sevk irsaliyelerinin dosyaya sunulamadığını, davacının sunduğu .. tarihli teslim belgesindeki imzanın müvekkili şirkete ait olmadığını, geçici kabul tarihinde eksiklikler bulunmasına rağmen böyle bir belgenin düzenlenmesinin mümkün olmadığını,

belge yönünden imza incelemesi yapılması gerektiğini belirterek davacının kötü niyetli olması nedeniyle takip konusu alacağın ..’sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; 1-Davanın kabulü ile .. TL alacağın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-İcra takibindeki asıl alacak tutarı üzerinden hesap edilen .. TL kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili süresinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı .. İnşaat Enerji Nakliyat San. ve Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı şirketin müvekkilinin yüklenicisi olduğu . . . kişilik yurt işinde eksik ve hatalı imalat yaptığını, teslim edilmeyen ürünlere ilişkin düzenlenen ...

TL bedelli faturanın bu nedenle iade edildiğini, davacının bu ürünlerin teslim edildiğine dair sevk irsaliyesi sunamadığını, müvekkili tarafından fazla ödeme yapıldığı için başlatılan icra takibinin davacının süresinde itiraz etmemesi nedeniyle kesinleştiğini ve ödemenin bu nedenle yapıldığını, yerel mahkemenin bu hususları dikkate almadan karar verdiğini, ayrıca davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davalı şirket merkezinin .. olması nedeniyle yetkili mahkemenin ..

Mahkemeleri olduğunu, arabulucuya başvurulmadan dava açılmasının dava şartı noksanlığı oluşturduğunu, bilirkişi raporunun eksik ve çelişkili olduğunu, davacının yaptığı iddia edilen imalatların tespit edilemediğini, eksik kalan işlerin . . . tarafından sözleşme ve faturalarla tamamlandığı halde bu delillerin değerlendirilmediğini, geçici kabul tutanağına ilişkin araştırmanın yetersiz olduğunu, icra dosyasında müvekkilinin davacıdan alacaklı olduğunun açıkça görüldüğü halde bu hususun hükümde göz ardı edildiğini,

ayrıca .. tarihli teslim tutanağındaki imzanın müvekkiline ait olmadığı yönündeki itiraz ve imza incelemesi talebine rağmen mahkemece "imzaya itiraz edilmediği" gerekçesiyle eksik inceleme yapıldığını belirterek mahkemece verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, TBK’nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan iş sahibi tarafından parası ödendiği halde teslim edilmeyen mallara ait ödemenin iadesi amacıyla başlatılan icra takibine karşı İİK'nın 72. maddesi uyarınca menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6098 sayılı TBK 470-486 vd. maddeleri, 2004 sayılı İİK 72 ve devamı maddeleri, 6100 sayılı HMK m.341, 353, 355, 359

3. Değerlendirme

HMK'nun 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

3.1.Dava dışı . . . ile davalı şirket ve dava dışı .. şirketinin oluşturduğu iş ortaklığı arasında . . . kişilik öğrenci yurdu yapımı işine ilişkin sözleşme imzalandığı ve alt yüklenici olarak yurt yapımının ahşap kapı dolap yapım işinin davacı firmaya verildiği anlaşılmaktadır.

Davacı yüklenici tarafından işin tam ve eksiksiz yapılarak teslim edilmesine rağmen iş bedelinin ödenmediği, davalı tarafça ise işin eksik yapıldığı hatta başka firmaya işin tamamlatıldığı, davacıya ödemenin yapıldığı ancak taraflarına mal teslim edilmediği için fazla ödenen kısmın iadesinin yerinde olduğu iddia edilmektedir.

3.2.Eser sözleşmesinde, yüklenicinin iş bedelinin tamamına hak kazanabilmesi için eseri tamamlayarak iş sahibine teslim ettiğini ispat etmesi gerekir. Kural olarak sözleşmenin feshedilmediği veya işten el çektiği kanıtlanmadığı sürece imalatın yüklenici tarafından yapıldığı kabul edilmelidir. Bu kabul, fiili karine niteliğinde olup, iş sahibi bunun aksini ispat edebilir. Bir başka anlatımla iş sahibi, eseri kendisinin tamamladığını, yüklenicinin işi terk ettiğini, yani sözleşmenin sona erdiğini kanıtlamakla yükümlüdür.

Davalı tarafça sunulan .. cevap dilekçesinin Uyap sisteminde bulunan eklerinin incelenmesinde; davalı iş veren ile dava dışı ..

Yapı şirketi ile... tarihli . . . kişilik öğrenci yurdu yapımı işine ait tüm ahşap mobilya doğrama imalatlarına ait mobilya eksikliklerinin tamamlanması ve hatalı imalatların sökülüp yeniden imalatlarının yapılması yönünde düzenlenen anahtar teslim sözleşme ile dava dışı Merodi firması tarafından düzenlenen işin bedeline ilişkin.. tarihli fatura ve farklı tarihlere ait alt yüklenicinin dava dışı .. firması olarak gösterildiği hakediş raporlarının sunulduğu görülmektedir.

Ayrıca davacı tarafça dava dilekçesinin ekinde sunulan ve işin davacı tarafından tam ve eksiksiz yapıldığı belirtilen .. tarihli tutanak altındaki imzanın davalı tarafça inkar edildiği, mahkemece imzanın şirket yetkililerine ait olup olmadığına ilişkin imza örnekleri topladığı ancak 10 nolu celsede isticvaba dair ara kararından döndüğü anlaşılmaktadır.

3.3.Dosya kapsamından davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinde, davacı tarafından düzenlenen ..bedelli faturanın kayıtlı olduğu ve davalı tarafından yapılan toplam ödemenin .. TL olduğu, .. tarihli .. TL bedelli faturanın ise davacı firmaya iade edildiği, davacı taraf defterlerinde ise iade edilen faturada dahil olma üzere 4 faturanın kayıtlı olduğu ve alınan ödemenin .. TL olduğu anlaşılmaktadır. Yine davacı tarafın..tarihli dilekçesinin ekinde sunulan .. nolu sevk irsaliyelerinde teslim alan kısmında herhangi bir imza bulunmadığı görülmektedir.

3.4.Her ne kadar mahkeme gerekçeli kararında taraf defterlerinde alacak ve borçluluk durumunun bulunmadığı ve .. tarihli tutanakta işin eksiksiz teslim edildiğinin belirtildiği gerekçesiyle davanın kabulü yönünde hüküm tesis edilmiş ise de eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile sonuca varılması mümkün değildir.

3.5.O halde mahkemece, kural olarak sözleşmenin feshedilmediği veya işten el çektiği kanıtlanmadığı sürece imalatın yüklenici tarafından yapıldığının kabul edilmesine yönelik fiili karinenin aksini iddia eden davalı işverenin eksik kalan işi dava dışı . fir.masına yaptırdığına ve o firmaya ödeme yaptığına ilişkin tüm delilleri ile davacı firmanın iade edilen faturada belirlenen malların teslimine ilişkin tüm delilleri toplandıktan sonra konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi heyetinden iade edilen faturadaki malzeme ve işçilik ile asıl işveren tarafından düzenlenen .. tarihli kusurlu imalatlar listesinde bulunan malzeme ve işlerin davalı

adına dava dışı .. firması tarafından yapılıp yapılmadığı konusunda rapor alınarak eğer dava dışı firma tarafından yapıldığı kanaati hasıl olursa davalının karinenin aksini ispatladığı kabul edilerek ve her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı 3 adet fatura ve toplam ödemeye ilişkin ihtilaf bulunmadığı ile ..tarihli tutanakta imza inkarı yapıldığı gözden kaçırılmadan karar verilmesi gerekmektedir.

3.6.Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, sair hususlar incelenmeksizin, HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, Dairemiz kararına uygun şekilde, istinaf edenin sıfatı, istinaf itirazları uyarınca kazanılmış haklarda dikkate alınarak davanın yeniden görülerek eksikliklerin giderilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

M.T.