İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2018/1337 K.2018/929

İlk derece mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil şirketin 2012-2013-2014-2015- 2016 yıllarına ait yevmiye defterleri, kebir defterleri, bunlara ait fatura, fiş ve bir takım makbuzların da bulunduğu çantanın çalınarak zayi olduğunu belirterek iş bu defterlerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, Şirkete ait ticari defter ve belgelerin şirket merkezinde kalması gerektiği, bunların şirket yetkilisinin evinde bulunmasının mutad ve olağan kabul edilemeyeceği, davacının özen yükümlülüğünü yerine getirmediği gerekçesiyle açılan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran davacı vekili; müvekkilinin üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirerek gazete ilanı verdiğini, ilgili kolluğa şikayette bulunarak usuli işlemleri yerine getirdiğini, mahkemece eksik inceleme yapıldığını, bilirkişi tarafından eksik olduğu belirtilen belgelerin tarafından talep edilmediğini, belgeleri müvekkilinden temin edip sunmak için süre talep edilmişse de mahkemenin bu talebi değerlendirmediğini, eksik belgeler ve hatalı bilirkişi raporu ile davanın reddine karar verildiğini belirterek kararın bozularak kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

6102 Sayılı Kanunun 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaı uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği davanın hasımsız olarak açılacağı"düzenlenmiştir.

Davacının söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması gerekmektedir.

İleri sürülen mücbir sebebin de defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, başka bir deyişle davacının irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması gerekmektedir.

Somut olayda, 2012-2013-2014-2015-2016 yıllarına ait yevmiye defterleri, kebir defterleri, bunlara ait fatura, fiş ve bir takım makbuzların araç içinde çalındığının iddia edildiği, tacirin araç içinde ticari defterlerini bırakması nedeniyle tacirin ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediğinin kabulü gerektiği, davanın reddine ilişkin kararda bir isabetsizlik bulunmadığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.