İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2018/2535 K.2020/187

Davanın kısmen kabulüne ilişkin hükmün davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, Taraflar arasında 17/05/2013 tarihli franchising sözleşmesi imzalandığını, ancak davalı tarafın iş bu sözleşmeye aykırı davranılarak mal ve hizmetlerin sürümünü yapma ve artırma yükümlülüğünü yerine getirmediğini, iş bu sözleşmenin belirli süreli olduğunu, sözleşmenin ihlali nedeniyle sözleşme gereğince 5.000-TL ceza bedeli 200-kg çiğ köfte bedeli olan 1.598-TL olan ihtarname gideri olan 117,46-TL nin tahsili amacıyla davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, iş bu takibe itiraz edildiğini, takibin durduğu belirtilerek itirazın iptaline, takibin devamına ve %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi talep edilmiştir.

CEVAP

Davalı yasal sürede cevap vermemiş, bilahare sunduğu beyan dilekçesinde: davacının kendisine asma dolabı göndermesi gerekirken bunun gönderilmediği, uzun süre isim tabelasının gelmediği, ayrıca ışıklama sistemlerinin yeterli olmadığını, kurum paketinde olan çiğ köfte buz dolabının randımanlı çalışmadığını, gönderilen çiğ köftelerde sıkıntılar yaşadığını, gerekli ilginin gösterilmediğini ve iflas ettiğini belirterek ,davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, 50-kg miktarında ve 340-TL değerindeki acılı çiğ köfte ürününün davalıya teslim edildiğinin ispatlanamadığı,davacı vekilinin bu kısımdan davadan feragat ettiği, 165-kg miktarındaki 1.122-TL değerindeki acılı çiğ köfte tutarının 1.122-TL ürün bedeli ve 23.79- TL işlemiş faizin davacı tarafça tahsilinin talep edilebileceği, sözleşmenin 8.10 maddesinde belirtilen 12 aylık süreden önce iş yerini kapatması sonucunda cezai şart alacağının doğduğu ,bu alacak yönünden, 5.000-TL cezai şart ve 110,96-TL işlemiş faizin talep edilebileceği gerekçesiyle itirazın anılan miktarlar yönünden iptali ile %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, ihtarname masrafının yargı giderine dahil edilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı; icra takibi ile mahkeme kararı arasında 605,95-TL fark olduğunu, borcun likit olmadığını, savunmasında iflas ettiğini belirttiğini, ancak dikkate alınmadığını, işletmeyi kapatmasında davacının faktörünün büyük olduğunu, davacının sözleşmedeki sorumluluklarını yerine getirmediğini, bu nedenlerle %20 tazminat bedelinin kaldırılmasını, cezai bedel olan 5.000-TL'nin iptal edilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Beykoz İcra Dairesi'nin ... sayılı icra dosyasında davacı tarafça davalı aleyhine 200-kg çiğ köfte bedeli ve sözleşme ceza bedeli ile işlemiş faiz ve ihtar masrafı olmak üzere toplamda 6.862,70-TL nin tahsili talep edilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen franchising satış sözleşmesinin davalı tarafından süresinden evvel fesih edilmesi üzerine ,sözleşme gereğince tahakkuk eden cezai şartın ve bedelsiz verilen ürün bedellerinin davalıdan tahsili talep edilmektedir.

Sözleşmede franchise alanın 12 ay süre ile bayii olmayı kabul ettiği ,bu taahhüdün ihlali ve şubenin kapanması halinde 5.000-TL cezai şartı uygulanacağı, ,kendisine bedelsiz olarak verilen ürünlerin tamamını nakit olarak çiğköftemiss'e ödeyeceği kararlaştırılmıştır.

Yapılan bilirkişi incelemelerine göre davalının taahhüt süresinde bayii kapattığı hususunda uyuşmazlık olmayıp ,davalı bayiinin davacının kusuru nedeniyle kapandığını kanıtlayamamıştır.Bedelsiz verilen ürünlerin değeri emsal faturalara göre değeri hesaplanarak ve koşulları oluştuğundan cezai şarta hükmedilmesinde isabetsizlik olmayıp ,davalının cezai şartın kaldırılmasına yönelik istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

İİK’nun 67.maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davasında borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilebilir.Bedelsiz ürünlerin ödenmesi isteminde alacak likit ise de ,sözleşmenin ihlali nedeniyle tahakkuk ettiği ileri sürülen cezai şart istemi tazminat kabilinden olup genel olarak yargı uygulamasında tazminat alacaklarının likit olmadığı kabul edilmektedir.

Buna göre cezai şart üzerinden icra inkar tazminatına hükmedilmesi yerinde olmadığından hükmün kaldırılmasına ve itirazın 6.256,75-TL alacak için itirazın kısmen iptaline takibin devamına ,bedelsiz ürün miktarı (1.122-TL) üzerinden hesaplanan icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline ,cezai şart bedeli bakımından (5.000-TL) icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.