İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/1297 K.2019/927

İlk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin .... isimli firması ile gümüş takı imalatı ve toptan satış işi ile iştigal ettiğini, ...

Bankası Kayseri Şubesi'nin.... ....nolu hesabından verilme; ... çek nolu, keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 20/12/2017 olan 25.000- TLbedelli çek, ... çek nolu, keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 20/01/2018 olan 50.000- TL bedelli çek, ... çek nolu, keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 20/02/2018 olan 75.000- TL bedelli çek, ... çek nolu, keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 20/03/2018 olan 75.000- TL bedelli çek, ... çek nolu, keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 20/04/2018 olan 75.000- TL bedelli çeklerin meşru hamili olduğu olduğunu,

söz konusu çeklerin Sultanahmet'teki işyerindeki kasasından bankasına götürdüğü sırada çalındığı veya kaybolduğunu, zayi edilen çeklerin üçüncü şahısların ellerine geçmesi halinde müvekkilinin mağdur olacağını, uygun olan bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasını ve çeklerin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, dava konusu iki adet çekin ibraz edilerek ibraz edenler aleyhinde istirdat davası açıldığından davanın ... Bankası Kayseri Şubesinin ... çek numaralı 20/12/2017 keşide tarihli, 25.000-TL bedeli çek ile, ...

Bankası Kayseri Şubesinin .... çek numaralı 20/01/2018 keşide tarihli, 50.000-TL bedelli çekler yönünden davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, diğer çeklerin ise yapılan ilanlara, beklenen süreye rağmen süresi içerisinde bulunduğuna dair herhangi bir bildirimde bulunulmadığı ve yasal süresi içerisinde mahkemeye ibraz edilmediği gerekçesiyle, davanın diğer çekler yönünden kabulüne; ...

Bankası Kayseri Şubesinin ... çek numaralı 20/02/2018 keşide tarihli, 75.000-TL bedeli çek, ... Bankası Kayseri Şubesinin ... çek numaralı 20/03/2018 keşide tarihli, 75.000-TL bedeli çek, ... Bankası Kayseri Şubesinin ... çek numaralı 20/04/2018 keşide tarihli, 75.000-TL bedelli çeklerin zayi nedeniyle ayrı ayrı iptaline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; müvekkilinin elinde bulunan çeklerin arzusu hilafına çalışması veya kaybolması nedeniyle zayi olduğundan teminatları yatırılmak suretiyle açılan davada 3 çek yönünden kabul, elde bulunduran feri müdahillerin ortaya çıkması nedeniyle 2 çek hakkında da davanın esası bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğini,

karar verilmesine yer olmadığı kararının verilen çeklerle ilgili olarak süresi içinde istirdat davası açtıklarını ve çekişmeli yargı usulüne göre bu yargılamaların akıbetinin belli olmaksızın karar verildiğini,teminat yatırmak suretiyle iptalini istedikleri 5 adet çek bakımından iptal kararı verilmek suretiyle davanın bitirilmesi veya açılmış olan istirdat davalarının sonucunun beklenmesi yönünde ara karar verilmesini gerekirken kısmi kabul yoluna gidilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, TTK’nun 818/1-s yollamasıyla 757-764. maddeleri hükümlerine göre zayii nedeniyle çeklerin 3. kişilere ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve çeklerin kayıp nedeniyle iptali istemine ilişkindir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayii olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.

Yargıtay 11.Hukuk Dairesi’nin yerleşik içtihatlarına göre, çek iptali istemlerinde yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, mahkemece çek iptali isteminde bulunan talep edene, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması için süre verilmeli ve istirdat davasının açılması halinde çek iptali davasının konusuz kaldığı düşünülerek esas hakkında karar verilmesine yer olmadığı, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulması gerekir.Somut olayda;

zayi edildiği bildirilen senete ait ilanlar yapılmış, ilana havi gazeteler Türk Ticaret Sicil Müdürlüğünün 26/12/2017 tarihli ve ... sayılı, 02/01/2018 tarih ve 9485 sayılı ve 09/01/2018 tarih ve 9490 sayılı gazeteleri incelenmiş, yalnızca ... Bankası Kayseri Şubesinin .. çek numaralı 20/12/2017 keşide tarihli, 25.000,-TL bedeli çek ile, ...

Bankası Kayseri Şubesinin ... çek numaralı 20/01/2018 keşide tarihli, 50.000-TL bedeli çek yönünden feri müdahale talebi eden vekili tarafından çekin ellerinde olduğundan bahisle beyanda bulunulduğu ve hamiller hakkında istirdat davası açıldığı anlaşılmaktadır.Dava konusu zayii olduğu iddia edilen iki adet çekin hamillerinin ortaya çıkarak mahkemeye ibraz edildikleri dolayısıyla ,çeklerin zayii olmadığının anlaşılması nedeniyle iptal kararı verilemeyeceği gibi hamile karşı açılan istirdat davasının sonucunun beklenmesi gerketiğine ilişkin iddianın yasal hiç bir dayanağı bulunmadığından açılan istirdat davasının neticelenmesinin beklenmesinde

yarar bulunmamaktadır.Davacı vekilinin istinaf sebebleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.