İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/1987 K.2020/198

Davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirkete sigortalı bir araca vermiş olduğu bakım ve tamir hizmeti nedeniyle davalının müvekkili aleyhine şikayette bulunduğunu ve Sigorta Bilgi ve Denetim Merkezine bildirim yaparak müvekkili şirket kaydına şerh düştüğünü, yapılan ceza yargılaması sonuca müvekkili şirket yetkilileri hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiğini ve kararda belirtilen 5 yıllık denetim süresinin dolduğunu, ancak buna rağmen suistimal şerhinin kaldırılmadığını,

şerhin kaldırılması için gerek davalı şirkete gerekse Sigorta Bilgi ve Denetim Merkezine yapılan başvuruların sonuçsuz kaldığını,Sigorta Bilgi ve Denetim Merkezinin bu şerhin ancak sigorta şirketi tarafından kaldırılabileceğini belirttiğini, bu şerh sebebiyle müvekkilinin diğer sigorta şirketleriyle sözleşme yapamamakta olduğunu ileri sürerek SİSBİS kaydındaki müvekkili aleyhine olan suistimal şerhinin kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, zira müvekkilinin SİSBİS kaydının silinmesi hususunda yetki veya görevi olmadığını, kaldı ki söz konusu kaydın silinmesinin gerekmediğini ve istenemeyeceğini, zira ceza yaptırımı niteliğinde olmadığını, sektörde iş yapan kişilerin iş kabulleri ve risk değerlendirmelerini yapmalarını sağlayan bir bilgi havuzu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi(SİSBİS) 5684 Sayılı yasanın uygulanmasına yönelik yanlış sigorta uygulamalarının tespiti, bildirimi, kaydı ve bu uygulamalarla mücadele usul ve esasları hakkında yönetmelik dahilinde davacı şirketin kaydını oluşturduğu, bu kaydı davalı şirketin bildirimi üzerine ilgili yönetmeliğin 11.m. gereğince gerçekleştirdiği, bildirim sonucunda kaydı oluşturulanın Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi olduğu, davalı ... şirketinin sadece yasal yükümlülüğünü yerine getirdiği, bu anlamda davalının kaydın ortadan kaldırılması ya da silinmesi konusunda artık bir yükümlülüğü bulunmadığı gibi davalıdan da kaydın silinmesinin istenemeyeceği gerekçesiyle davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin 28.11.2018 tarihli cevabi yazısında suistimal kayıtlarının silinmesi hususunda görevinin olmadığının, talebin ilgili sigorta şirketince değerlendirilmesi gerektiğinin belirtildiğini, ayrıca Yanlış Sigorta Uygulamalarına İlişkin Genelge’nin 3.4.m. uyarınca kaydı oluşturan kurumun bu kaydı silebileceğinin belirtildiğini, müvekkili aleyhindeki kaydın çalışmasını olumsuz etkilemekte olduğunu, süresiz olarak konulan şerhin hakkın kötüye kullanılması teşkil edeceğini belirterek hükmün kaldırılmasını ve davanın kabulünü istemiştir.

GEREKÇE

Dava, Sigorta Bilgi ve Gözetin Merkezi veri tabanında kayıtlı oluşturulan suistimal kaydının silinmesi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

30/04/2011 tarihinde 27920 sayılı RG’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yanlış Sigorta Uygulamalarının Tespiti Bildirimi Kaydı ve Bu Uygulamalarla Mücadele Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik’in, “Bildirim Yükümlülüğü” başlıklı 11.m. “ Sigorta şirketleri yanlış sigorta uygulaması şüphesi nedeniyle tazminat talebini reddettiklerinde durumu ilgiliye yazılı olarak bildirmek ve Merkezde bu amaçla hazırlanan veri tabanına işlemek zorundadırlar.” şeklinde düzenlenmiş, verilerin kim tarafından silineceği hususunda bir düzenleme yapılmadığı görülmüştür.

Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı)’nın 01/11/2017 tarihli 2017/12 sayılı Yanlış Sigorta Uygulamalarına İlişkin Genelgesinde ise, yanlış sigorta uygulamalarına ve sigorta suistimaline ilişkin veriler hakkındaki esaslar belirlenmiştir.

Genelge’nin 3.4 m. uyarınca bu verilere ilişkin kaydın düzeltilmesine ilişkin başvurular Merkez tarafından 1 iş günü içerisinde kayda ilişkin değerlendirmeyi yapan kuruma güvenli elektronik ortamda iletilecek ve ilgili kurumca 7 iş günü içerisinde kayıt hakkında Merkez’e gerekçeli açıklama yapılacaktır. ...Anılan kaydı oluşturan kurum bu açıklamanın yanında gerekçesini belirterek SİSBİS’teki kaydı silebilecektir.

3.5 m. uyarınca tesis edilen işlem ise Merkez tarafından başvuruna sahibine gerekçeli olarak iletilecektir.

O halde ilk derece mahkemesince yukarıda belirtilen Genelge hükmü uyarınca davalı ... şirketine husumet yöneltilebileceği dikkate alınıp işin esasına girilerek ve deliller toplanarak bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353(1)-a-4-6 m. uyarınca hükmün kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmek üzere mahkemesine iadesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.