İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/2099 K.2019/1458

İlk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, 08/03/2018 tarihinde Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu'nun müvekkiline 2017 yılına ait defter, fatura, senet, bordro, makbuz ve belgeleri müdürlüğe bildirilmesini istediğini, müvekkilinin işletme defteri hariç tüm belgeleri Vergi Dairesi Denetim Kuruluna ertesi gün teslim etmek üzere yola çıktığında aracı ile kaza yaptığını, aracın büyük hasar gördüğünü, bu konuda kiralama şirketinden hasar raporu istenebileceğini, kaza sırasında araçtan 1.050- TL para, macbook bilgisayar, cüzdan, kredi kartları ve şirkete ait makbuz ve faturaların çalındığını,

bu durumun müvekkili tarafından Beylikdüzü Polis Merkezi Amirliğine 17/04/2018 tarihinde şikayetçi ifade tutanağı ile tutanak altına alındığını, müvekkilinin geçirdiği ameliyatlar, kullandığı ilaçlar gerekse de yaşadığı kaza sonucu her ne kadar 2017 yılına ait belgelerin çalındığına ilişkin tutanak tutulsa da mücbir sebep yüzünden bu güne kadar dava açılamadığını, ticari işletmeye ait 2017 yılının fatura, makbuz ve vergilendirmeye esas diğer belgelerin TTK 82/7 maddesi gereğince zayi olduğunun tespiti ile tarafına zayi belgesi verilmesini dava ve talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının ticari defter ve belgelerini Vergi Dairesi Denetim Kuruluna götürürken çaldırdığını, bu durumu emniyete 17/04/2018 tarihinde şikayet yolu ile bildirdiğini açıkça beyan ettiği, 6102 sayılı kanunun 82/7. maddesi gereğince tacirin ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde talepte bulunması gerekli olup, bu süre hak düşürücü süre olduğundan ve ziyaının öğrenildiği tarihin üzerinden yaklaşık 10 ay geçtiği, dava tarihi olan 01/02/2019 tarihine kadar 15 günlük hak düşürücü süre geçmiş olduğu gerekçesiyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; mücbir sebep yüzünden bugüne kadar dava açılamadığını, mahkemece gerek dava dilekçesinde, gerekse duruşma sırasında sunulan polis tutanakları, 112 acil tutanağı, hastane kayıtları ve mücbir sebebi dikkate almadan, delilleri toplamadan karar verdiğini, bu nedenlerle kararın kaldırılarak talebi gibi zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık davacının işletme defteri hariç vergiye esas belgeler ve sair evrakların zayi olduğundan bahisle açılan zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.6102 Sayılı TTK 82/7 madde uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaı uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde ticari defterlerin zayi olduğuna dair belge verilmesinin talep olunması gerekmektedir.Dosya kapsamı incelendiğinde;

davacının ticari defter ve belgelerini vergi dairesi denetim kuruluna götürürken çaldırdığı, bu durumu emniyete 17/04/2018 tarihinde şikayet yolu ile bildirdiği anlaşılmakla hakdüşürücü sürenin 17/04/2018 tarihinden itibaren işlemeye başladığı,

davanın ise 01/02/2019 tarihinde açıldığı gözönüne alındığında somut olayda davacının olayı öğrendiği tarihten itibaren 15 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra zayi belgesi talep ettiği ve mücbir sebeb iddialarının kanıtlanamadığı anlaşıldığından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından hükme yönelik ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde görülmeyerek başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.