İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2019/285 K.2019/210

İlk derece mahkemesince verilen 10/10/2018 tarihli ara kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Davacı vekili, müvekkilinin seramik alımına ilişkin davalı şirketle arasında taahhütname bulunduğunu, bu taahhütnameye göre davalının malları 15/09/2018 tarihine kadar müvekkiline teslim edeceğini taahhüt ettiğini, bunun neticesinde müvekkilinin davalıya 3 adet emre yazılı çeki davalıya teslim ettiğini, davalının taahhütlerini yerine getirmemesi nedeniyle çekleri iade etmesi istendiğinde iade edilmediğini müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ilk etapta bu çekler yönünden %115 teminat karşılığında çeklerin üzerine ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın tarafları arasında geçerli olmak kaydı ile çek bedellerinin %15 i oranında teminat yatırılması karşılığında çeklerin ödenmemesine dair ihtiyati tedbir kararı verilmesine, iyiniyetli üçüncü kişilerin korunması gerektiğinden bu tedbirin üçüncü kişileri de kapsayacak şekilde verilmesi gerektiğine dair talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran davacı vekili; müvekkilinin çekleri davalıya avans olarak vermesinden sonra, davalı şirketin, taahhüt edilen malları müvekkiline teslim etmediğini, şirketlerin konkordato hileleriyle başka şirketleri kurtardığı ve bedelsiz çeklerin tahsiliyle ticaret ahlakına uygun çalışan şirketleri zora soktuğunu, davalıya ticari adresinden ve telefonlarından ulaşılamadığını, davalı şirketin hakim hissedarının dolandırma ve kaçma hazırlığı içerisinde olduğunu, çek bedelinin %115'ini depo etmeye hazır olduklarını, tedbir kararı verilmesinin yasal bir zorunluluk olduğunu,

müvekkilinin zararına engel olacağını belirterek ihtiyati tedbir talebinin ret kısmının kaldırılarak; dava konusu çeklerin bankaya, davalı yahut üçüncü kişiler tarafından ibrazı halinde ödenmemesi için çek bedelinin %115'i olarak belirlenecek teminat karşılığında ihtiyati tedbir (ödeme yasağı) kararı verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Davacı tarafın talebi üzerine İİK 72/2 maddesi gereğince davanın tarafları arasında geçerli olmak üzere çeklerin ibrazında ödenmemesi ,icra takibinde bulunulmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmiştir.

Davaya konu çekler hakkında TTK nun 818/d atfıyla uygulanması gereken 683-685 maddeleri uyarınca çekler üzerine keşideci tarafından devir yasağı konulabilecekken konulmadığı , ancak davalı hakkında açılan menfi tesbit davasında davacı tarafça ; kanunen tedavülü ciro yolu ile mümkün olan çeklerin hamilleri hakkında ibrazında ödenmemesi ve icra takibine konu edilmemesi yolunda ihtiyati tedbir kararı taleb edildiği anlaşılmaktadır.Bir dava da ancak taraflar hakkında (tarafların lehinde ve aleyhinde) hüküm verilebilir.

Dava da taraf olmayan üçüncü kişiler hakkında hüküm verilemez. Dava da taraf olmayan kişi hakkında ise hüküm verilemeyeceği gibi ihtiyati tedbir kararı da verilemez. Zira hüküm ancak taraflar arasında etkisini gösterir.

Açıklanan sebeblerle davada taraf olmayan kişilerin hukukunu etkiler şekilde talep olunan ihtiyati tedbir isteminin üçüncü kişiler yönünden reddine karar verilmesinde isabetsizlik olmayıp davacı vekilince ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde görülmediğinden davacı /ihtiyati tedbir isteyen vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.