İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2020/1500 K.2021/1331

İlk derece mahkemesince verilen davanın kabulüne dair kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkili bankanın, 20/07/2006 tarihli kredi sözleşmesi, bu sözleşme ile ilgili 20/07/2006 tarihli garanti sözleşmesi ve 03/08/2009 tarihli sözleşme nedeniyle davalıdan asıl borçlu ...

Limited Şirketi'ne kefaleti nedeniyle kredi borcundan, faizinden ve gecikme cezasından kaynaklanan toplam 128.455,62-USD ve yatırılmış devlet resmi 1,4 AZN alacaklı olduğunu, asıl borçlu ve müştereken sorumlu davalı aleyhine Azerbaycan Cumhuriyeti Bakü Şehri Bingedi İlçe Mahkemesinde 2(001)–4065/2014 sayılı alacak davasını açtığını ve bu davanın kabul edildiğini, mahkemenin vermiş olduğu kararın 04/07/2014 tarihinde kesinleştiğini, borcun ilama rağmen bugüne kadar halen ödenmediğini,

bu sebeple davalı aleyhine icrai takibat yapılabilmesi için işbu tenfiz talebinde bulunma zaruretinin doğduğunu beyanla davalı aleyhine verilen ve kesin hüküm haline gelen Azerbaycan Cumhuriyeti Bakü Şehri Bingedi İlçe Mahkemesi'nin vermiş olduğu 03/06/2014 tarihli ve 2(001)–4065/2014 sayılı kararının tanınmasına ve tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı davadan usulüne uygun şekilde haberdar edildiği halde cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalarda ise Azerbaycan'daki yargılama sürecinde kendisine tebligat gönderilmediğini beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, tenfize konu yabancı mahkeme kararının kamu düzenine aykırı olmadığı, Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti arasında ilâmların tenfizini mümkün kılan 2004/6988 sayılı kanunla onaylanmış uluslararası bir anlaşmanın mevcut olduğu, ilamın Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmeyen bir konuda verildiği, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bir yönünün bulunmadığı, davalının vekil ile mahkemede temsil edildiği, MÖHUK 54/1 maddesinde yer alan tenfiz koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı istinaf dilekçesinde; davacı tarafa borca mahsuben vermiş olduğu taşınmazların değerinin düşük gösterildiğini, mahkemece tenfiz istemine konu olan kararın kamu düzenine aykırı olup olmadığının araştırılmadığını ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizine ilişkindir. 5718 sayılı MÖHUK'un 54. maddesine göre yabancı mahkeme kararının tenfizine karar verilebilmesi için.

Türkiye Cumhuriyeti ile ilamın verildiği devlet arasında karşılıklılık esasına dayanan bir anlaşma yahut o devlette Türk mahkemelerinden verilmiş ilâmların tenfizini mümkün kılan bir kanun hükmünün veya fiilî uygulamanın bulunması, ilamın Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmeyen bir konuda verilmiş olması veya davalının itiraz etmesi şartıyla ilamın dava konusu veya taraflarla gerçek bir ilişkisi bulunmadığı halde kendisine yetki tanıyan bir devlet mahkemesince verilmiş olmaması, hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması,

o yer kanunları uyarınca, kendisine karşı tenfiz istenen kişinin hükmü veren mahkemeye usulüne uygun bir şekilde çağrılmamış veya o mahkemede temsil edilmemiş yahut bu kanunlara aykırı bir şekilde gıyabında veya yokluğunda hüküm verilmiş ve bu kişinin kişinin yukarıdaki hususlardan birine dayanarak tenfiz istemine karşı Türk mahkemesine itiraz etmemiş olması koşullarının varlığı gerekmektedir.

Buna karşılık, MÖHUK’da kabul edilen sisteme göre, tenfiz hakimince yabancı mahkeme kararı esastan incelenemez ve hukuka uygunluğu denetlenemez.

Somut olayda, Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyet arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması nedeniyle mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizine ilişkin karşılıklılık esasının bulunduğu, tenfizi istenen mahkeme kararının 04/07/2014 tarihinde kesinleştiği, ilam konusunun münhasıran Türk mahkemelerinin yetkisine girmediği, Azerbaycan mahkemesindeki yargılamasında davalının avukat ile temsil edildiği, hükmün Türk kamu düzenine aykırılık taşımadığı anlaşılmış olup, davanın kabulüne yönelik ilk derece mahkemesi kararı doğru olduğundan, davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.