İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2020/202 K.2022/1507

Davanın reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkili şirkete Nakliyat Sigorta Poliçesi ile sigortalı ...A.Ş. tarafından Hong Kong'da yerleşik ... firmasından 332 koli küçük ev aletlerine ait yedek parça emtiası satın alındığını, söz konusu emtiaların Hong Kong'dan Kocaeli'ye nakliyeci firma olarak davalının sorumluluğunda sevk edildiğini, gümrük giriş işlemlerinin tamamlanması sonrasında aynı gün ... nolu konteynerin dahili nakliye aracıyla antrepoya nakledildiğini, emtianın konteynerden tahliyesi sırasında yapılan kontrollerde/ konteynırın üst kısmının delik ve konteynır içerisindeki 42 kap emtianın ıslanmak suretiyle hasarlı olduğunun tespit edildiğini,

bu hususun 20.07.2017 tarihinde antrepo sorumlusunun ve araç şoförünün imzalarının bulunduğu tutanak ile imza altına alındığını, söz konusu emtiaların taşınması sırasında dava konusu zararın meydana geldiğini, taşıma işinin davalı .... tarafından üstlenildiğini, navlun faturalarının taşıma işleminin bu firma tarafından üstlenildiğini gösterdiğini, dolayısıyla meydana gelen hasardan taşıyıcı firmanın sorumlu olduğunu, müvekkili şirkete yapılan hasar ihbarı neticesinde düzenlenen ekspertiz raporunda hasarın 5.018,89-TL olduğunun tespit edildiğini, hasar bedelini sigortalıya 17.08.2017 tarihinde ödeyen müvekkili şirketin,

TTK 1472 madde hükmü gereğince sigortalısının haklarına halef olduğunu, müvekkilinin davalıdan 28.10.2017 tarihli rücu yazısı ile meydana gelen hasarın karşılanmasının talep edildiğini, ancak davalı taşıyıcı tarafından hasara ilişkin olarak herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek 5.018,89-TL rücuen tazminat alacağının 17/08/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; müvekkili şirketin dava konusu taşıma işinde sadece aracı şirket konumunda olduğunu, bu nedenle müvekkili şirkete husumet düşmeyeceğini, kaldı ki müvekkili şirkete süresi içerisinde yazılı bir müracaat yapılmadığını belirterek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, geminin 20/07/2017 tarihinde Evyap Limanına geldiği ve sigortalı emtianın içerisinde bulunduğu ... numaralı konteynerin 21/07/2017 tarihinde Derince Gümrüğü'nden çıkış yaparak Dizayn Konsept Gümrüklü Antrepoya sevk edildiği, bu süreç zarfında herhangi bir hasar tutanağı düzenlenmediği, emtiadaki ıslaklık hasarının ilk defa ... numaralı konteynerin Dizayn Konsept Gümrüklü Antrepoda yapılan tahliyesinde ortaya çıktığı, tutanakta yalnızca antrepo sorumlusu ve şoförün imzasının bulunduğu, hasarın taşıyana bildirildiğine ilişkin herhangi bir delilin dosyada yer almadığı,

TTK m.1186 gereğince ziya veya hasarın haricen belli olması durumunda en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında, haricen belli olmaması halindeyse eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde taşıyana ihbar edilmesi gerektiği, ihbar yükümlülüğünün yerine getirilmemesi halinde eşyanın konşimentoda yazılı olduğu şekilde teslim edildiği ve herhangi bir zıya veya hasar söz konusu ise bunun taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiği yönünde karine doğduğu,

eldeki dosyada davacının bu iki karinenin aksini ispat ederek davalının sorumluluğunu ispatlaması gerektiği, ancak konteynerin taşımanın herhangi bir safhasında delinmiş olduğunun dosya kapsamından anlaşılamadığı ve taşımaya konu konişmentolardaki "..." kaydı gereği emtiaların hasarsız teslim edildiği davacı tarafından ispatlanamadığından davalının söz konusu zarardan sorumlu olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; taşımanın gerçekleştiği konteynerde delik olduğu fotoğraflarla sabit olduğundan ayrıca bir hasar bildiriminde bulunulmasına gerek bulunmadığını, davalı firmaya taşınmazı için tam ve hasarsız olarak verilen emtianın taşıma sırasında davalının denetim ve kontrolü altındayken hasara uğradığını, emtiadaki hasarın davalının hakimiyetinde iken gerçekleşmesi nedeniyle davalının hasardan sorumlu olduğunu, emtiaların yükletilmesi, istifi, taşınması sırasında meydana gelen hasarlardan taşıyıcı sorumlu olduğundan hasarın meydana gelmesinde de davalının kusurlu ve sorumlu olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; davacı tarafından 19/01/2017 tarihli nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalanan, sigortalı tarafından satın alınan küçük ev aletlerine ait yedek parça emtiasının, Hong Kong'dan Türkiye/Kocaeli Evyap limanına kadar taşınması sırasında konteynerin delik olması sonucu emtiaların ıslanarak hasarlanması nedeniyle ödenen 5.018,89-TL hasar bedelinin TTK'nun 1472. maddesine göre halefiyete dayalı olarak davalıdan tahsili istemine ilişkindir. 20/07/2017 tarihinde ...A.Ş.

Antrepo sorumlusu ve araç şoförü ile birlikte düzenlenen teslim tutanağında, alıcı firmaya ait ürünleri getiren FCIU549908-4 nolu konteynerin tahliyesi sırasında konteynerin üst tarafındaki yırtıktan dolayı 42 kap eşyada ıslanmadan kaynaklı hasar bulunduğu tespit edilmiştir.

Hasarın meydana geldiği konteynerin Hong Kong limanında JIN LONG isimli gemiye yüklendiği, 20/07/2017 tarihinde Evyap Limanına tahliye edildiği, 21.07.2017 tarihinde eşyanın ithalatının yapılmasına müteakip 10 TD 420 plakalı araçla Dizayn Konsept isimli antrepoya götürüldüğü somut olayda taşımanın bu şekilde gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Dava dışı ... Ltd tarafından düzenlenen 12/06/2017 tarihli ara konşimentoda "CY/CY" ile "Shipper's Load, Count and Sealed", dava dışı ...

Ltd. Tarafından düzenlenen ana konşimantoda "CY/CY" ile "...", dava dışı ... Ltd tarafından düzenlenen 13/06/2017 tarihli konşimentoda ise "CY/CY" ile "Shipper's Load, Count and Seal" ve "FCL/FCL" kayıtları yer almaktadır.CY/CY kaydı, taşıyanın eşyayı limandaki konteyner sahasında teslim alıp yine konteyner sahasında teslim edeceği; dolayısıyla eşyanın limandan gönderilenin deposuna karayoluyla taşınması gerekmekteyse, bunu üstlenilmediği.

"SHIPPER'S LOAD, COUNT AND SEALED" kaydı ise emtianın konteyner içerisine yüklenmesi, istifi, sayımı ve konteyner kapısının mühürlenmesi işlemlerinin bizzat yükleten tarafından gerçekleştirildiği.

"FCL/FCL" kaydının ise konteynerin tamamının tek bir yükleten tarafından tek bir alıcıya sevk edildiği anlamına gelmektedir.Davalı tarafından ... isimli gemi ile konteynerin taşınmasına ilişkin olarak; sigortalıya 17/07/2017 tarihli 2.250-USD bedelli navlun faturası düzenlediği TTK 917 vd. hükümleri çerçevesinde eşya taşıtmayı üstlendiği, TTK m.921 vd hükümleri uyarınca taşıyanın sorumluluğu hükümlerine tabi olduğundan pasif husumet ehliyetini haiz bulunduğu anlaşılmaktadır.

TTK m. 1185/1 uyarınca, zıya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şarttır. Zıya veya hasar haricen belli değilse, bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde gönderilmesi yeterlidir.

İhbarnamede zıya veya hasarın neden ibaret olduğunun genel olarak belirtilmesi gereklidir, TTK'nın 1185/2. maddesi uyarınca, eşyanın incelenmesi tarafların katılımıyla, mahkeme veya yetkili makam ya da bu husus için resmen atanmış uzmanlar tarafından yapılmışsa bildirime gerek olmadığı hüküm altına alınmıştır. Teslim ve sevk irsaliyesi ile antrepoda düzenlenen tutanak, sadece antrepo sorumlusu ile kara taşıyıcısı şoförün imzasını içermektedir.

Tutanakta deniz taşıyanının yahut bir temsilcisinin (acentenin) imzası bulunmamaktadır. TTK 1185.madde gereği taşıyana hasar ihbarı yapılmadığı bu nedenle hasarın taşıyanın sorumluluğu dışında meydana geldiğine ilişkin davalı taşıyan lehine karine mevcut olduğunun kabulü gerekmektedir. 11/08/2017 tarihli Ekspertiz raporuna göre hasarın yağmur sularının, konteynerın tavanında bulunan delik kısımdan içeri girerek emtiaları ıslatması ile oluştuğu şeklinde görüş bildirilmiştir.

Dosyada alınan bilirkişi raporunda da bahsedildiği üzere mutat uygulama gereği konteyner hasarlarına ilişkin hasar tutanaklarının düzenlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak dosyada ... numaralı konteynerin tavanındaki delinmenin denizyolu taşıması sırasında meydana geldiğine yahut konteynerın baştan itibaren elverişsiz olduğuna dair, gerek yükleme ve tahliye limanında liman yetkilileri tarafından, gerekse gemide düzenlenmiş herhangi bir hasar tutanağı bulunmamaktadır.

Bu durumda hasarın deniz taşıma sürecinde olabileceği gibi sonrasında da olabileceği, konteynerdeki hasarın neden ibaret olduğunun taşımanın hiç bir evresinde incelenip bir tutanağa bağlanmadığı anlaşılmakla davacı tarafça karinenin aksinin yasal delillerle ispatlanamadığı sonucuna varıldığından davacı vekilinin davalı taşıyanın sorumluluğunun ispatlandığına yönelik istinaf nedeni yerinde görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle; davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf nedenleri yerinde olmadığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.