İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2020/376 K.2020/381

İhtiyati tedbir talebinin reddine yönelik ara kararın ihtiyati tedbir isteyen/davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde; keşide tarihi 11.11.2019 ,130.000- TL bedelli çekin zilyedi iken vadesi gelmeden davacının rızası hilafına elinden çıktığını bu aşamadan sonra müvekkili davacının iş bu çekin kaybolduğunu ve bankadan tahsil edilme tehlikesi mevcut olduğundan zayi nedeniyle çek iptali davası açdığını,mahkemece ...

İkitelli şubesinin tevdii mahalli olarak tayin edildiğini , çekin davalı tarafından ilgili bankaya teminat olarak verildiğini dosyaya gelen cevap üzerine öğrendiklerini, mahkemece davaya konu çeki ibraz edene karşı istirdat davası açmak üzere mehil verildiğini , çekin davalıdan istirdadına karar verilmesini talep etmiş; davacı vekili 15/01/2020 tarihli dilekçesi ile çeki elinde bulunduran davalıdan sonra çekin ... ltd. Şti.

Ne devredildiğini ,adı geçen tarafından lehdar ve cirantalara karşı Anadolu ... İcra Dairesinin ... esas dosyasıyla icra takibi başlatıldığı,mağduriyet oluşmasını engellemek amacıyla hem tevdi mahalline hemde icra dosyasına yapılacak ödemelerin alacaklıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili ;müvekkilinin iyiniyetli 3. kişi olduğunu ,çekin kendisine ciro yolu ile geçtiği,müvekkilinin çekin durumunu bilmesi gibi bir durum söz konusu olmadığını ,Kaldı ki çek bankaya verildiğinde ödeme yasağı olduğunun şerh edilmesi sebebi ile müvekkilce kendisinden önceki ciro eden diğer şirkete iade edildiğini,icra takibine de davalı tarafça geçilmediğini,davalıya karşı dava açılmasın da davacının hukuki bir yararı olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.

İSTİNAFA KONU ARA KARARI

İlk derece mahkemesince;Davacıya çek istirdatı davası açmak üzere süre verildiği ve davacının çekin iadesi ve çek bedelinin ödenmesi talepli dava açtığı, dava konusu çek'in Anadolu ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında takibe konulduğunu, lehtar olan dava dışı kişinin dosyaya yapılacak ödemenin dosyada depo edilmesi için ihtiyati tedbir talep ettiği,ancak çekin iadesi ve bedelinin depo edilmesine ilişkin hususun yargılamayı gerektirdiği,ihtiyati tedbir kararı verebilmek için yaklaşık ispat şartı arandığı,ancak davacının yaklaşık ispatı yerine getiremediği gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili;çekin teminat olarak verildikten sonraki süreçte dava açıldıktan sonra 3. kişi eline geçtiği ,Anadolu ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığı, çek zayi davasında gerekli teminatın yatırıldığı, haklılıklarının "yaklaşık ispat ölçüsünde yerine getirildiği alacaklının çeki eline nasıl geçirdiği belli olmadığı, dava dilekçesi ekinde tüm belge ve evraklarının dosyaya sunulduğu talebin reddine ilişkin ara kararın kaldırılarak ihtiyati tedbir kararı verilmesine talep etmiştir.

GEREKÇE

6100 Sayılı HMK 389(2) Maddesi :"Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. " Aynı yasanın 390 Maddesi :"... davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır." hükmünü içermektedir.Geçiçi hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmiş olması,

ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Yaklaşık ispat durumunda; hakim o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte; zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Bu sebepledir ki;ihtiyati tedbire, karar verilirken haksız olma ihtimalide dikkate alınarak talepte bulunandan teminat alınması öngörülmüştür.

Somut olayda davacının ciranta olduğu çekin kaybolduğundan bahisle zayii nedeniyle açılan iptal davasında çeki ibraz eden davalı aleyhine TTK nun 665(1) maddesi uyarınca istirdat davası açılması için mehil verilmesi üzerine elde ki dava açılmıştır.Davacı tarafça; davalı ile herhangi bir ticari ilişki olmadığı,davacı elindeki çekin davalıya nasıl ulaştığı bilgisi olmadığı,davalıya borç bulunmadığı,çekin kaybından sonraki ciro silsilesinin bilinmediği, ticari defterler incelendiğinde haklılığın ispat olunacağı ileri sürülmektedir.

TTK nun 792(1) maddesi “Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.” şeklindedir.Çekin rıza dışı elden çıkması halinde ispat yükü, çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup,

ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için anılan hususta davacının yaklaşık ispat düzeyinde kanıt sunması gerekmektedir.Dosyaya davacı tarafça sunulan belgeler çekin ön yüzünün sureti ile çekin alındığına ilişkin makbuzdan ibarettir.Sunulanlar ile yaklaşık ispat düzeyinde bir kanaate varılamadığı gibi çekin de halen davadışı 3.şahıs elinde olduğu anlaşılmakla davanın tarafı olmayanları etkileyecek şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.Davacı ihtiyati tedbir isteyen vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden başvurusunun reddine karar

verilmiştir.