İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2022/1165 K.2025/1143

Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalı bankadan kredi aldığını, davalının müvekkilinin hesabından 31/07/2019 tarihinde "periyodik hizmet komisyonu" adı altında iki farklı işlmele 4.200-TL ve 5.250-TL olmak üzere toplam 9.450-TL kesinti yaptığını, kesintilerin iadesi için davalı aleyhine İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, davalının itirazının iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davalı bankanın periyodik hizmet komisyonu adı altında davacıdan sadece belli bir tarihte iki adet tahsilat yapmasının dayanağının bulunmadığı ve alacağın likit olduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile davalının icra takibine itirazının 10.187,10-TL üzerinden iptali ile takibin devamına, takipten sonra asıl alacak olan 9.450-TL'ye takip tarihinden itibaren avans faizi ile davalıdan tahsiline, %20 oranındaki 2.037-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili, genel kredi sözleşmesinin 8. maddesi uyarınca krediler üzerinden komisyon alınabileceğini, TCMB'nin 2006/1 sayılı Tebliğinin 4. maddesine göre kredilerden tahsil olunacak masrafların serbestçe belirleneceğini, periyodik hizmet komisyonunun, kredi ve bankacılık işlemlerinin karşılığı olarak tahsil edildiğini belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, ticari kredi kullandırımı ve bankacılık işlemleri sırasında davalı banka tarafından davacıdan tahsil edilen masraf ve ücretlerin iadesi için başlatılmış icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Bankalarca masraf ve komisyon adı altında yapılan tahsilatların yasal dayanağı, kredi kullandırım tarihlerinde yürürlükte bulunan 2006/1 sayılı Tebliğ hükümleridir.

09/12/2006 tarihli Resmi Gazete’de TCMB tarafından yayınlanmış, 2014/6 sayılı Tebliğ ile güncellenen 2006/1 sayılı Tebliğin 4. maddesinde reeskont kaynaklı krediler dışındaki kredilere uygulanacak faiz oranları ile faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının serbestçe belirleneceği kabul edilmiştir.

Tebliğin 6/2. maddesine göre bankalar, TCMB'ye bildirdikleri azami oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını vadelerine göre şubelerinde görülebilecek şekilde ilan eder ve bu oranları internet sitelerinde yayımlar.

Bu durumda, ticari kredilerde ve bankacılık işlemlerinde bankalar tarafından alınacak olan masrafların hukukilik denetimi yapılırken öncelikle, kredi sözleşmesiyle belirlenen bir oran olup olmadığı araştırılmalı, olması halinde bu oran üzerinden masraf tahsil edilebileceği kabul edilmeli, sözleşmeyle bir oran belirlenmediğinin tespiti halinde ise, bankanın masraflara ilişkin olarak belirlediği ve ilan ettiği oranlar bulunup bulunmadığı tespit edilmeli, varsa yine bu oran üzerinden masraf tahsil edilebileceği kabul edilmeli,

ilan edilen bir tutar bulunmaması halinde ise tahsil edilen masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Hükme esas alınan bilirkişi ek raporunda, banka kayıtlarına göre davacının davalı bankadan ticari kredi kullandığı, davalının davacının hesabından 31/07/2019 tarihinde "periyodik hizmet komisyonu" adı altında 4.200-TL ve 5.250-TL kesinti yaptığı, söz konusu kesintilerin dayanağının bulunmadığı, işlemiş faizin avans faiz oranı üzerinden 742,15-TL olduğu, talebin ise 737,10-TL olduğu görüşü bildirilmiştir.

Davalı banka tarafından dosyaya sunulan bilgi ve belgelerde savunmasına esas teşkil eden 14/05/2018 tarihli genel kredi sözleşmesinin tüm sayfaları bulunmamakta olup, davalı vekilinin istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü "Faiz, Komisyon, Vergi, Fon ve Masraflar" başlıklı 8. maddesi tespit edilememiştir. Ne var ki davalı vekilinin bulunduğunu iddia ettiği 8. madde metninde dahi davacıdan tahsil edilen komisyon konusunda belirlenen bir oran veya rakam bulunmamaktadır.

Ayrıca davalı vekili, davacı şirketin müvekkili bankadan ticari krediler çektiğinden davaya konu komisyonun hak edildiğini iddia etmekte ise de, 31/07/2019 tarihinde yapılmış 4.200-TL ve 5.250-TL kesintilerin genel kredi sözleşmesiyle bir ilişkisi tespit edilmemiştir.

Buna göre davalı banka tarafından hangi amaçla ve hangi kritere göre yapıldığı anlaşılamayan ve açıklanamayan, bu nedenle de bankacılık uygulamasına göre uygun bir oranda olup olmadığı değerlendirilmesi de yapılamayan kesintilerin iadesine karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davanın kabulü kararında isabetsizlik bulunmadığından davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.