İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2022/2237 K.2022/1683

İhtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin ara kararın ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Davacı vekili İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/272 D.İş sayılı dosyasına sunduğu ihtiyati tedbir talepli dilekçesinde özetle; taraflar arasında 18.12.2015 tarihli mekanik tesisat işleri ekipmanları tedarik ve hizmet sözleşmesi ve aynı tarihli zeyilname imzalandığını, sözleşme ve zeyilname konusu iş gereği davalıya 2015 yılında ortaya çıkabilecek ihmal, kusur, taahhüt ve ayıplara karşılık olarak 3 yıl süreli 9 adet teminat mektubu verildiğini, davalının talebi üzerine zorunluluk olmamasına rağmen 4 yıldır her seferinde teminat mektuplarının süresinin uzatıldığını,

davacının sözleşme gereklerini belirtilen sürede yerine getirmesine rağmen davalı ve ... arasında geçici kabul tutanağı düzenlenememiş olup, inşaatın birçok kez durarak 7 yıla uzadığını, sözleşme ve cihaz tesliminden 7 yıl geçmesine rağmen davalının kötü niyetli olarak teminat mektuplarını elinde tuttuğu, 7 yıl boyunca cihazları fenni kurallara uygun şekilde muhafaza etmediğini teminat mektuplarının nakde dönüştürülmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARAR

İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/272D.iş 2022/299 Karar sayılı kararı ile yaklaşık ispat sağlandığından ihtiyati tedbir talebinin %15 teminat karşılığında kabulüne karar verilmiş,teminat dosyaya yatırılmıştır.

İTİRAZ

İhtiyati tedbire itiraz eden davalı vekili İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/272 D.İş sayılı dosyasına sunduğu ihtiyati tedbire itiraz talepli dilekçesinde; dava açıldıktan sonra davacı tarafından ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğunu, ihtiyati tedbirin dava açıldıktan sonra asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebileceğini, ihtiyati tedbir kararının haksız olup tedbir koşullarının oluşmadığını, belirlenen teminat miktarının düşük olduğunu, teminat mektubu iadesinin sözleşmede şarta bağlanmış olup şartların gerçekleşmediğini, geçici kabul işlemleri sebebiyle müvekkili şirkete kusur izafe edilemeyeceğini,

davacının yükümlülüklerinin sona ermediğini, ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/272 D.İş sayılı dosyasının 20.10.2022 tarihli ek karar ile ihtiyati tedbire itiraz talebi değerlendirilmek üzere İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderildiği görülmüştür.

ARA KARAR

Mahkemece, geçici hukuki korumalara, özel de ihtiyati tedbire ve ihtiyati hacze karar verilirken haksız olma ihtimalide dikkate alınarak talepte bulunandan teminat alınması öngörüldüğünü, geçici hukuki korumalarda, bazen karşı tarafın dinlenmemesi,

tüm delillerin ayrıntılı bir biçimde incelenmesine yeterli zamanın olmaması gibi sebeplerle yaklaşık ispat yeterli görüldüğünü, bu çerçevede ispat ölçüsü bakımından bir yenilik getirilmemekle birlikte, “Yaklaşık ispat” kavramı kullanılarak doktrinde kabul gören ifade tasarıya alındığını, burada hem tam ispatın aranmadığı belirtilmiş hem de basit bir iddianın yeterli olmadığı vurgulanmak istendiğini, her ne kadar davalı tarafça sözleşme şartlarının davacı tarafından yerine getirilmediğinden bahisle ihtiyati tedbir kararının kaldırılması talebinde bulunulmuş ise de dosya kapsamı mevcut delil durumu,

davanın mahiyeti gereğince ihtiyati tedbire konu olan teminat mektupları ile ilgili yargılamanın devam ettiğini, İstanbul 12. ATM 2022/272 D.İş sayılı dosyası ile verilen ihtiyati tedbir kararında, tedbir koşullarına ilişkin yaklaşık ispat koşulu sağlandığı kanaatiyle usul ve yasaya karşı bir aykırılık bulunmamakla ihtiyati tedbir kararına itirazın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbire itiraz eden davalı/ karşı yan vekili, müvekkili şirket tarafından yapımı gerçekleştirilen ...

Projesi kapsamında ihtiyati tedbir talep eden ile 24.07.2015 tarihli Mekanik Tesisat İşleri Ekipmanları Tedarik ve Hizmet Sözleşmesi ve 18.12.2015 tarihli Zeyilname imzalandığını, işbu sözleşmeye istinaden ihtiyati tedbir talep eden şirket tarafından müvekkili şirkete teminat mektubu verildiğini, davacı tarafından Ankara 11.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/663 E. Sayılı dosyası ile dava açıldığını, mahkemenin 02.06.2022 Tarih 2021/663 E. 2022/437 K. Sayılı kararı ile yetkisizlik kararı verdiğini, yetkisizlik kararı üzerine dava İstanbul 14.ATM'nin 2022/614 esas sayılı dosyasına kaydolduğunu, dava açıldıktan sonra,

davanın görüldüğü mahkeme dışında İstanbul 12. ATM'nin 2022/ 272 D.İş esas sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğunu, mahkemece tebligat yapılmadan ve müvekkili dinlenmeden teminat mektuplarının nakte çevrilmesinin tedbiren durdurulmasına karar verildiğini, itiraz hakkında karar verilmek üzere dosyanın İstanbul 14.ATM ye gönderildiğini,İst.14.ATM nin 2022/614 esas sayılı dosyası üzerinden tedbire itirazın reddine karar verildiğini, davacı yan tarafından davanın görülmekte olduğu İstanbul 14.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/614 E. Sayılı dosyası üzerinden ihtiyati tedbir talep edilmesi gerektiğini,

davanın görülmekte olduğu mahkeme harici başka bir mahkemede ihtiyati tedbir talep edilmesi kanuna aykırılık teşkil ettiğini, banka teminat mektuplarının ödenmesine engel olabilecek ihtiyati tedbir kararının verilebilmesi için, ödeme talebinin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olacağının likit (kesin) delillerle ispat edilmesinin gerekli olduğunu,mahkemece mektupların değerinin %15 i oranında (1.630.567,67-TL) teminat yatırılması koşuluyla ihtiyati tedbir kararı verdiğini, bu teminat miktarının muhtemel zararları karşılayacak oranda ve miktarda olmadığını, kesin teminat mektubu,

tüm cihazların devreye alınması ve işin tamamlanmasından sonra işveren ile mal sahibi arasında geçici kabul anlaşması imzalandıktan sonra işveren tarafından tedarikçiye iade edileceğini, geçici kabul tutanağı imzalanmadığını,işverenin iflasına karar verildiğini, teminatın iadesi geçici kabul yapılması şartına bağlandığını, dava konusu teminat mektuplarının iadesi geciktirici şarta bağlı olduğunu, bu şartın gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespit edilmesi gerektiğini, Projenin tamamlanamamasının sebebi dava dışı işverenden kaynaklandığını, projeden kaynaklı müvekkili şirketinde zarara uğradığını,

müvekkili şirketin herhangi bir kusuru bulunmadığını, teminat mektuplarının sözleşmenin uygulanması esnasında ortaya çıkabilecek kusur, taahhüt ve ayıplara karşılık olarak verildiğini, geçici kabulün yapılıp cihazların devreye alınmaması sebebiyle cihazların ayıplı olup olmadığı bilinmediğini, riskin devam etmesi ve sözleşme hükümleri nazara alındığında teminat mektubunun iade talebi haksız olduğunu, itirazın reddine ilişkin ek kararınn kaldırılarık ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Eldeki davanın ilk olarak Ankara Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığı, mahkemece 06/06/2022 tarihli yetkisizlik kararının "taraflara 06/08/2022 tarihinde tebliğ edildiği, tarafların kanun yollarına başvurmaması üzerine 09/09/2022 tarihinde kararın kesinleştiği, davacının yetkisizlik kararının kesinleşmediği evrede İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesinden 26/08/2022 tarihinde ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğu,

mahkemece 14.9.2022 tarihinde ihtiyati tedbir kararı verildiği ,eldeki yetkisizlik kararı ile Ankara Asliye Ticaret Mahkemesinden yetkisizlik kararı ile gelen dosyanın 20.9.2022 tarihinde esas davaya bakan İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesine tevzi edildiği anlaşılmaktadır.İhtiyati tedbir karar tarihi itibariyle eldeki dosya henüz bir mahkemede esas almadığından HMK 390(1) maddesi uyarınca ihtiyati tedbir isteminin tevzi edildiği mahkemenin davanın esasına bakmaya yetkili ve görevli mahkeme olduğunun kabulü gerekir.

Bu nedenle mahkemenin görevi bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesinde kanuna aykırılık bulunmamaktadır. İtiraz üzerine ise ihtiyati tedbir dosyası anılan mahkemeye itiraz karara bağlanmak üzere gönderilmiştir. HMK nun 390.maddesi karşı yan tarafından ileri sürüldüğü üzere yorumlandığında ,yetkisizlik ,görevsizlik kararının henüz kesinleşmediği evrede geçici hukuki koruma talebinde bulunulamayacağı sonucuna götürecektir.

Somut olayda işin tamamlandığı, ekipmanın tedarik sözleşmesi nedeniyle karşı yana teslim edildiği, üç yılılk süre ile verilen teminat mektiuplarının tarafların anlaşımazlığı nedeniyle yedi yıla uzadığını, bu güne kadar sürelerinin uzatıldığı,gereksiz yere komisyon giderine katlandığı,karşı yan tarafından yapılacak tazmin talebi nedeniyle telafisi imkansız zarara uğrayacağını ileri sürülerek teminat mektuplarının tazmininin engellenmesi talep edilmiştir.

HMK'nın 389. maddesi, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." şeklindedir.İstinaf başvuru dilekçesi içeriğinden de anlaşıldığı üzere davalı karşı yan tarafından üstlenilen işin mekanik tesisat işlerinin malzeme tedarikinin davacı tarafından yapıldığı,asıl işveren ... şirketinin iflas ettiği,karşı yan davalı tarafından işin tamamlanamamasının sebebi olarak ... şirketi

gösterilerek müvekkiline kusur atfında bulunulamayacağı beyan edilmiştir.Ancak aradan geçen zamana göre, geçici kabulün yapılamamasında davacı/ihtiyati tedbir isteyen şirketin de kusuru bulunduğu ileri sürülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle dosyaya sunulan deliller kapsamında, davacının iddialarının ispatı bakımından yaklaşık ispatın sağlandığı,ihtiyati tedbir kararı verilmesinin şartlarının mevcut olduğu ,ilk derece mahkemesince yerleşik yargı uygulaması gereği %15 oranında yeterli teminat alındığı anlaşılmakla ihtiyati tedbire itirazın redddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiş, ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.