İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2022/685 K.2022/968

İhtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ek kararın ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; müvekkili şirketle karşı taraf borçlu arasında 27/09/2013 tarihli türev araçların alım satımına dair aracılık çerçeve hizmet sözleşmesi imzalandığını, bu kapsamda karşı tarafın cari hesap ekstresinde yazılı 5.803.596,89-TL borcu oluştuğunu ve borcunu ödemediğini belirterek alacak miktarı kadar ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARAR

Mahkemenin 05/01/2022 tarihli kararı ile davacının ihtiyati haciz talebinin kabulü ile; alacağın rehinle temin edilmemiş olması ve mevcut kanıtlara göre istem kanuna uygun görülmüş olmakla; 5.803.596,89-TL alacak yönünden % 15 teminat mukabilinde İİK'nun 257/1 maddesi gereğince borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarından borca yetecek miktarının İİKnun koyduğu sınırlar içinde ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati haciz kararına itiraz eden vekili; ihtiyati haciz talep edenin aynı konu ile ilgili İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/507 D.İş, İstanbul 15.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/860 D.İş ve İstanbul Anadolu 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 D.İş sayılı dosyaları ile ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/507 D.İş sayılı dosyasında görevsizlik kararı verildiği ve davanın derdest olduğunu, ayrıca talep konusunda tüketici mahkemelerinin görevli olduğunu belirterek belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece, ihtiyati haciz talep edenin aynı konuda İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/507 D.İş sayılı dosyasında, İstanbul Anadolu 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 D.İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz talebinde bulunduğu, işbu ihtiyati haciz talebinin 30.12.2021 tarihinde yapıldığı, İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/507 D.İş sayılı dosyasının açılış tarihinin ise 31.12.2021 olduğu, bu nedenle bu dosya için derdestlik itirazının yerinde olmadığı,

ancak İstanbul Anadolu 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 D.İş sayılı dosyasının 29.12.2021 tarihinde açıldığı ve bir karar verilmemiş olmakla iş bu dava dosyası açısından derdestlik itirazının yerinde olduğu gerekçesiyle ihtiyati hacze ilişkin kararın kaldırılmasına, ihtiyati haciz talebinin derdestlik nedeniyle HMK.nın 114/1-ı ve 115/2.maddeleri gereğince dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; somut olayda ihtiyati haciz koşullarının oluştuğunu, mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının doğru olduğunu, fakat kararın derdestlik nedeniyle itiraz üzerine kaldırılmasının doğru olmadığını, yapılan hatalı başvuru sonucunda talebin İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne tevzi edildiğini, 29/12/2021 tarihinde yapılan başvuru sonrasında 30/12/2021 tarihinde ilgili başvurudan vazgeçildiğine ilişkin dilekçe gönderildiğini, aynı tarihte ise işbu ihtiyati haciz başvurusunun yapıldığını,

dolayısıyla işbu ihtiyati haciz talebinin yapıldığı tarihte İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde yapılan başvurudan vazgeçildiğini ve derdest dosya bulunmadığını belirterek ek kararın kaldırılarak ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep eden, taraflar arasındaki sermaye piyasasında alım satım işlemlerinde aracılık çerçeve sözleşmesi uyarınca, borçluya tanımlanan hesapta yapılan işlemler nedeniyle hesabın eksiye düştüğü, sözleşme ve mevzuat gereğince borçlunun teminat tamamlama yükümlülüğünün bulunduğunu ancak bunu yerine getirmediğini, eksi teminatın müvekkil tarafından kapatılmak zorunda kalındığını, bu nedenle 5.803.596,89-TL alacaklı olduğunu belirterek ihtiyati haciz isteminde bulunmuş, mahkemece ihtiyati haciz başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece itiraz üzerine ise ihtiyati haciz talebinin bulunulduğu tarih itibariyle İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde derdest ihtiyati haciz talebi bulunduğundan itirazın kabulüne, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.İ.İ.K.'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

İ.İ.K'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İ.İ.K'nun 257/1. maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır.

İ.İ.K.'nın 257.maddesi hükmü uyarınca ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için muaccel bir para alacağının bulunması ön koşuldur. Varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak talebi yönünden ortada muaccel veya müeccel bir bir para alacağı bulunduğu söylenemeyecektir. İhtiyati hacze itiraz ise İ.İ.K.'nın 265. Maddesinde düzenlenmiş olup.

Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.

Somut olayda, borçlu/müşterinin piyasada gerçekleştirdiği türev araçları ve opsiyon alım satım işlemlerinde kazanç elde etmek amacıyla hareket ettiği ve işlemin boyutu dikkate alındığında borçlu/müşterinin hukuki işlem içerisinde tüketici olarak kabul edilmesi mümkün olmadığı anlaşıldığından, talep asliye ticaret mahkemelerinin görev alanına girmektedir.

Dosyanın incelenmesinde; talep eden tarafça, İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 Değişik sayılı dosyasında 29/12/2021 tarihinde konusu ve tarafları aynı olan ihtiyati haciz talebinde bulunulmuş. 30/12/2021 tarihinde (saat 16:42) ihtiyati haciz talebinden vazgeçildiğine dair dilekçe sunulmuştur.

İstinaf incelemesine konu edilen iş bu ihtiyati haciz başvurusunun yapıldığı 30/12/2021 günü saat:16:26 itibariyle, İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 Değişik sayılı dosyasından henüz karar verilmediği anlaşılmaktadır. Buna karşılık, İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 Değişik iş sayılı dosyasına aynı gün ihtiyati haciz talebinden vazgeçme dilekçesi sunulmuştur.

Daha önce yapılan ihtiyati haciz başvurusundan vazgeçildiğinden, ihtiyati haczin geçici hukuki koruma niteliği de dikkate alınarak, somut olayda İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/1042 D.iş sayılı dosyasının, istinaf incelemesine konu olan İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/2 D.İş sayılı dosyası yönünden derdestlik oluşturmadığı kabul edilmelidir.Bu nedenle mahkemece derdestlik gerekçesiyle itirazın kabul edilerek 05/01/2022 tarihli 2022/2 D.iş 2022/15 K. Sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi doğru olmamıştır.

Taraflar arasındaki “Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Çerçeve Sözleşmesi” ve bankacılık hizmet sözleşmesindeki “Sermaye Piyasası Araçları Alım-Satımına”ilişkin hükümler kapsamında, borçlunun sermaye piyasası işlemleri nedeniyle eksiye düşen hesabında teminat tamamlama yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle alacaklı aracı kurum tarafından bu yükümlülük yerine getirilerek cari hesaba yansıtıldığı, bu haliyle alacağın varlığı ve miktarı konusunda dosya kapsamı itibariyle yaklaşık ispat olgusunun gerçekleştiği, ihtiyati haciz koşullarının oluştuğu anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, mahkemece ihtiyati haciz kararına karşı itirazın reddine karar verilmesi gerekirken, itiraz kabul edilerek ihtiyati haczin kaldırılması doğru görülmediğinden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemenin 17/02/2022 tarihli ek kararının kaldırılmasına, bahsi geçen hata nedeniyle yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından, 05/01/2022 tarihli ihtiyati haciz kararına itirazın reddine karar vermek gerekmiştir.