İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2023/1877 K.2023/1731

Yetki itirazının kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkili şirketin 2005 yılında savunma sanayinin ihtiyaçları doğrultusunda otomatik bomba atar (...) projesini hayata geçirerek ürettiğini ve bu ürünün silahlı kuvvetler envanterine girdiğini, davalı şirketin haksız rekabet niteliğinde eylemlerde bulunarak müvekkili şirket çalışanlarını kendi bünyesine transfer ederek müvekkilinin ... projesine ilişkin gizli bilgilerini edinip müvekkilinin iş ürününü hukuka aykırı olarak birebir taklit ederek bu konuda açılan ihaleye girdiğini ve ihaleyi alarak müvekkilini zarara uğrattığını,

davacının müvekkilinin iş planlarını ele geçirmek için proje başındaki müvekkili şirket çalışanını ayartarak kendi bünyesine kattığını, proje bilgilerini ele geçirerek ürünün taklidini ürettiğini, müvekkilinin 26 personelinin personelinin davalı şirket tarafından ayartıldığını, müvekkilinin ürününü ürettikten sonra savunma sanayinde açılan iki ihaleyi aldığını, davalı şirketin eylemlerinin haksız rekabet niteliğinde olduğunu belirterek, davalının haksız rekabet niteliğindeki eylemlerinin tespitine ve önlenmesine, 100.000-TL maddi ve 100.000-TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili; HMK'nın 6. maddesi gereğince genel yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri mahkemesi olup, kanunun 16. maddesi gereğince de haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğunu, haksız rekabet iddiası nedeniyle haksız fiilin işlendiği iddia edilen yerin müvekkilinin merkezi bulunan Kapaklı ilçesinin bağlı bulunduğu Çerkezköy adliyesi yetki sınırları içerisinde olduğunu, bu nedenle yetkili mahkemenin Çerkezköy Asliye Hukuk (ticaret)Mahkemesi olduğunu belirterek, davanın yetki yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece; haksız rekabet haksız fiilin özel bir türü olduğundan, haksız rekabete dayalı davalarda genel yetki kurallarının uygulanacağı, HMK'nın 16. maddesi uyarınca haksız rekabete ilişkin davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğunu, davacı şirketin yerleşim yerinin Küçükçekmece, davalının ise Tekirdağ olduğu,

haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olmakla birlikte, dosya kapsamındaki bilgi belgelere göre haksız fiilin işlendiği iddia edilen yerin de davalının adresi olduğu,davacı şirketin adresinin Küçükçekmece/ İstanbul olduğu da dikkate alındığında, mahkemenin HMK'nın 16. maddesine göre yetkili olmadığı, dolayısıyla gerek HMK'nın 6. maddesine göre genel yetkili mahkemenin davalının ikametgahı mahkemesi olduğu, gerek özel yetkiyi düzenleyen 16. maddesine göre de mahkemenin yetkili olmadığı,

HMK'nın 16. maddesine göre davacının yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olması ve davacı vekilinin talepleri nedeniyle, davanın Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesinin gerektiği gerekçesiyle, davanın mahkemenin yetkisizliği nedeniyle usulden reddine, kararın kesinleşmesi ve talep halinde dosyanın Bakırköy Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili; mahkemenin yetkisizlik kararı doğru olmakla birlikte, mahkeme tarafından doğru şekilde yetkisizlik kararı verilerek, dosyanın yanlış mahkemeye gönderildiğini, HMK'nın 6. maddesine göre genel yetkili mahkemenin davalının yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, HMK'nın 16. maddesine göre ise haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğunu, müvekkilinin haksız fiil ile haksız rekabete yol açtığı iddiası ile açılmış işbu davada,

haksız fiilin işlendiği iddia edilen yerin müvekkili şirketin merkezi olarak kabul edilebileceğini, müvekkilinin merkez adresi ise Kapaklı/Tekirdağ olup, Çerkezköy Adliyesi sınırları içerisinde bulunduğunu, Çerkezköy Adliyesinde asliye ticaret mahkemesi bulunmadığından, ticaret mahkemesi sıfatıyla Çerkezköy Asliye Hukuk Mahkemelerinin yetkili olduğunu, dolayısıyla kararın aksine dosyanın Çerkezköy Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesinin gerektiğini belirterek, kararın kaldırılarak yetkisizlik kararına istinaden dosyanın Çerkezköy Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi ile haksız rekabetten kaynaklanan maddi ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkindir. TTK’nın haksız rekabete ilişkin hükümlerinde mahkemelerin yetkisine ilişkin özel bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenle haksız rekabet ile ilgili davalarda yetkili mahkeme HMK’daki yetkiye ilişkin genel kurallara göre belirlenmelidir.

Bu kapsamda HMK'nın 6. maddesindeki genel yetki kuralı gereğince davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Ayrıca haksız fiillere ilişkin HMK’nın 16. maddesi hükmü ile, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili kılınmıştır.

Somut olayda davacı şirketin adresi, Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin yetki çevresinde yer alan Küçükçekmece, davalının adresi ise Çerkezköy mahkemelerinin yetki çevresinde yer alan Kapaklı ilçesi olup, haksız rekabet olgusunun gerçekleştiği iddia edilen yer de yine davalının yerleşim yeri olan Kapaklı ilçesidir. HMK'nın 19/2. maddesinde. "Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir.

Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz" hükmü mevcuttur. Somut olayda davalı vekilince yasal süresinde yetki itirazında bulunulmuştur.

HSK Genel kurulunun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararıyla, davalının yetki itirazında bildirdiği Çerkezköy ilçesinin yargı çevresini de kapsayacak şekilde Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi kurularak 01.09.2021 tarihinden itibaren faaliyete geçirilmiş olup, 17.01.2023 olan dava tarihinde davalının yerleşim yeri ve haksız fiilin işlendiği yer bakımından Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi yetkilidir.

Bu durumda davalı vekilince yetki itirazında her ne kadar Çerkezköy Asliye Hukuk Mahkemesi yetkili mahkeme olarak gösterilmişse de, ticari dava niteliğindeki işbu dava bakımından Çerkezköy ilçesi Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresi kapsamında yer almakta olup her iki mahkeme arasındaki ilişki görev ilişkisi niteliğinde bulunduğundan, davalı vekilinin yetki itirazı geçerlidir.

Bu nedenle mahkemece yetkisizlik nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi doğru olsa da, kararın kesinleşmesi ve talep halinde dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi hatalıdır.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün HMK'nın 353(1)a-3 maddesi uyarınca kaldırılarak, dosyanın görevli bulunan Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

08/11/2023