İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2024/1239 K.2024/1190

İhtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA VE TALEP

Davacılar vekili; davalının Üsküdar ... Noterliği 18.01.2024 tarihli ... yevmiye numaralı muvafakatnameye konu arazinin 2.b arazisi olduğunu söylediğini, müvekkilinin notere gittiğinde şüpheli ...'a; ...

Kazasker İstanbul Şubesi'ne ait iki adet birer milyon TL'lik çekleri 30.07.2024 tarihli ... seri nolu 500.000-TL, 28.02.2024 tarihli ... seri nolu 650.000-TL bedelli çekleri verdiğini, söz konusu çeklerden iki adet bir milyon TL'lik ve 500.000-TL bedelli çekleri yer sahibine verilmek üzere, 650.000-TL bedelli çekin ise tapu kadastro işlemlerini tamamlaması için gerekli masraflar ve müvekkili tarafından satın alınan taşınmaza ilişkin tapu işlemlerinin hızlandırılması için ...'a teslim edildiğini,

...'ın taşınmaz bedeline ilişkin çekleri ...'na teslim ettiğini söylediğini,...'nun taşınmazın orman arazisi olduğunu ...’a söylediğini ayrıca müvekkilinin numarasını ısrarla ...’dan istemesine rağmen vermediğini söylediğini, ayrıca davalının " araziyi 2,5 milyon TL’ye satın aldığımızı söyledim, sen de öyle olduğunu söyle 2.000.000- TL’ye satın aldığını söyleme'' dediğini müvekkiline bildirdiğini,tarafların karşılıklı Üsküdar ....

Noterliği'nin 18.01.2024 tarihli hak sahipliğinin devrine ilişkin muvafakatnameyi kendi aralarında feshettiklerini, 28.02 2024 tarihli 650 bin TL meblağlı çekin üçüncü şahıs tarafından bankaya ibraz edilerek ödemek zorunda kaldığını, 30.07.2024 tarihli ... seri nolu 500.000-TL edelli çekin şüpheli tarafından müvekkiline iade edilmediğinden müvekkilinin borcu olmadığı bir parayı daha ödeme tehlikesi bulunduğundan ...

Kazasker İstanbul Şubesi'ne ait 30.07.2024 tarihli ... seri nolu 500.000-TL bedelli çek bedelinin ödenmemesi, icra takibine konu edilmemesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, 30.07.2024 tarihli ... seri nolu 500.000-TL bedelli çeke ilişkin müvekkili davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ TEDBİR ARA KARARI

Mahkemece; 28/06/2024 tarihli ara kararı ile, talep yerinde bulunarak; "Dava tarihi itibariyle takibe konu edilmemiş olmak kaydıyla ve davalı ... yönünden sonuç doğurmak üzere çek bedelinin (500.000- TL) %50'si teminat [250.000,00 TL] ile talebe konu; Halkbank Kazasker İstanbul Şubesi'ne ait 30/07/2024 tarihli ... seri numaralı 500.000-TL bedelli çekin ödemesinin durdurulmasına, ihtiyati hacze ve takibe konu edilmemesine, icra takibine dayanak yapılması halinde icra takibinin iş bu dava sonura kadar İİK. nun 72/2. maddesi uyarınca tedbiren durdurulmasına" karar verilmiştir.

TALEP

Davacı vekili 01.07.2024 tarihli dilekçesi ile ihtiyati tedbir kararının yalnızca davalı yönünden sonuç doğurması halinde dava konusu çekin davalı tarafından kötü niyetle cirolanarak üçüncü kişilerce bankaya ibrazı halinde çekin tahsil edileceğini, parayı geri alabilmenin mümkün olmayacağını, davalının üzerine kayıtlı bir malvarlığı olmadığını,dolandırılarak 650.000-TL mağdur edilen müvekkilin ihtiyati tedbir kararının yalnızca davalı yönünden verilmesi sebebiyle 500.000-TL daha mağdur edileceğini ileri sürerek çeki ibraz edebilecek üçüncü kişiler yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

ARA KARAR

İstinafa konu 01/07/2024 tarihli ara karar ile "talebe konu evrakın kambiyo evrakı niteliğine haiz çek olduğu, davacı ...'ın tek yetkilisi olduğu yine davacı şirket emrine düzenlediği çekin unsurlarının tam olduğu, kambiyo evrakı olan çek için diğer kambiyo evraklarında da olduğu gibi kanun koyucu tarafından özel nitelikler ihdas edildiği, bunların en başında da kambiyo evrakının illetten mücerret olması/soyutluk ilkesinin geldiği,

keşidecinin çeki keşide etmekle ticari olarak tedavüle soktuğu, çekin cirolanarak tedavül ettiği, her bir cirantanın keşideci ile lehdar arasındaki hukuki ilişkiyi ve bu ilişkinin sıhhatini bilmesinin gerekmeyeceği, zira aksi düşüncenin ticari hayatın hızı ve mantığına da aykırı olduğu, tedbirin sadece taraflar arasında hüküm doğuracak şekilde kabul edildiği,

aksinin kabulü halinde ticari hayatın sekteye uğrayacağı ve kambiyo hukukunun en temel ilkesi olan mücerretlik ilkesinin uygulama alanının kalmayacağı, ezcümle çeki ciro yolu ile devralan/devralacak iyiniyetli 3. kişilerin müracat haklarının bu şekilde kısıtlanamayacağı gerekçesiyle talebin reddine karar verilmiştir.

GEREKÇE

Talep, davaya konu çekin davalı tarafından ciro edilme ihtimaline binaen üçüncü kişileri bağlayacak şekilde ihtiyati tedbir kararı verilmesi istemine ilişkindir. İİK'nın 72/2 maddesi "borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir.

İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde on beşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir."İhtiyati tedbir kararı ancak davanın tarafları arasında hüküm ifade edebilir. Davanın tarafı olmayan kişiler aleyhine hüküm verilemeyeceğinden, ihtiyati tedbir kararı da verilemez.

Davacı vekili çekin ciro ihtimali bulunduğundan başkaca davalılar hakkında dava açıldığı ileri sürülse de dava dilekçesinde davalı olarak sadece ... bulunmaktadır. Kambiyo senetleri nedeniyle İİK 72/2 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesi halinde kambiyo senedinin, ciro kabiliyeti bulunduğundan elinde bulunduran üçüncü şahısların hukukunun etkilenmemesi için "davanın tarafları arasında hüküm ifade etmek üzere" kaydı konulur.

Açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbir kararının sadece davalı ile sınırlı olarak karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. İstinaf nedeni yerinde görülmeyen davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.