İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2024/1257 K.2024/1283

İhtiyati hacze itirazın reddine ilişkin 27/06/2024 tarihli ek kararın ihtiyati hacze itiraz eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Talep eden vekili; müvekkilinin gemilere yakıt tedariki ile iştigal eden bir şirket olduğunu, ... IMO numaralı, Rus Bayraklı, M/V "...” isimli gemiye 01.11.2022 tarihinde İstanbul limanında yakıt tedarik edildiğini, temin edilen yakıt için düzenlenen fatura karşılığı 28.850-USD'nin müvekkiline ödenmediğini, geminin ihtiyati hacze başvurulan tarihte Tuzla Liman Sahasında olduğunu belirterek müvekkili şirketin TTK'nın 1352/1 maddesinin (l) bendi uyarınca deniz alacağı bahşeden 28.850-USD tutarındaki alacağının teminat altına alınması amacıyla ... IMO numaralı, Rus Bayraklı, “...” isimli geminin ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARAR

Mahkemece 15/05/2024 tarihli kararla, talep dilekçesi ekinde sunulan fatura ve yakıt teslim belgelerinden ihtiyati haciz talep eden şirketin M/V "...” isimli gemiye 01/11/2022 tarihinde İstanbul'da yakıt tedarik ettiği, faturadaki yakıt miktarı ile teslim belgesindeki miktarların birbiri ile uyumlu olduğu, talebe konu yakıt alacağının TTK'nun 1352/f.1-(l) bendi uyarınca deniz alacağı niteliğinde olduğu, dosya arasına alınan equasis kayıtlarından ... firmasının geminin maliki ve işleteni olarak gözüktüğü, buna göre ihtiyati haciz için TTK'nın 1369.maddesinde aranan koşulun mevcut olduğu,

30/11/2022 tarihli 28.850-USD bedelli yakıt faturasından dolayı talep eden ... Şirketinin davalı gemi donatanından toplamda 28.850-USD tutarınında alacağının bulunduğu hususunun TTK m.1362 anlamında yaklaşık olarak ispatlandığı, talebe konu alacak bakımından ihtiyati haciz koşullarının oluştuğu gerekçesiyle talebin kabulü ile 28.850-USD alacak ile sınırlı olarak ... IMO numaralı, Rusya bayraklı, ... isimli geminin ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili 03/06/2024 tarihli dilekçesi ile ihtiyati haciz kararının talep eden vekili tarafından İstanbul ...

İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası üzerinden uygulanarak geminin seferden men edildiğini, ihtiyati haciz talep eden ... ile ... isimli geminin donatanı/işleteni ... arasında talep edilen miktarda herhangi bir borç ilişkisinin bulunmadığını, geminin donatanı/işleteni ... ile ... (tedarikçi) arasında akdedilen 10/11/2022 tarihli Petrol Ürünleri (yakıt ikmali) Tedarik Sözleşmesine sadık kalınarak faturaların düzenlenmesinden tam altı gün sonra üç adet faturanın toplam tutarı olan 6.258.040-Ruble ödeme yapıldığını,

bahsi geçen yakıt tedarikinden kaynaklı olarak herhangi bir borcun bulunmadığını belirterek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece 27/06/2024 tarihli ek kararla; talep eden vekili tarafından, talep dilekçesi ekinde sunulan fatura ve yakıt teslim belgelerinden ihtiyati haciz talep eden şirketin M/V "...” isimli gemiye 01/11/2022 tarihinde İstanbul'da yakıt tedarik ettiği, faturadaki yakıt miktarı ile teslim belgesindeki miktarların birbiri ile uyumlu olduğu, yakıt tedariki hususunda itiraz eden vekilinin bir itirazının bulunmadığı, itiraz eden vekilince 03/06/2024 tarihli itiraz dilekçesinde yalnızca talebe konu borcun bulunmadığından bahisle ihtiyati hacze itiraz edildiği,

itiraza dayanak olarak bir kısım sözleşme, fatura, ödeme evrakları ile e-posta yazışmaları ibraz edildiği, ibraz edilen sözleşmeye talepte bulunanın taraf olmadığı, sözleşmeye taraf olan dosya dışı ... firması tarafından aynı yakıt tedarikine ilişkin düzenlendiği belirtilen faturanın Ruble cinsinden düzenlendiği, bu faturaya istinaden yapılan ödemenin Ruble cinsinden yapıldığı ve ödemenin yapıldığı hesabın talepte bulunana ait olmadığı, e-posta yazışmalarında kullanılan adresin talepte bulunana ait olup olmadığının belirsiz olduğu,

İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati hacze itirazın ancak teminat, mahkeme yetkisi ve ihtiyati haciz sebebine ilişkin olarak yapılabileceğinin düzenlendiği, ödemenin talepte bulunan hesabına yapılıp yapılmadığı hususu ile talebe konu fatura için ödeme yapıldığı hususlarının yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili; müvekkili donatan tarafından tedarikçi ... firması arasında donatana ait gemiye yakıt tedariki konusunda 10/11/2022 tarihinde sözleşme imzalandığını, müvekkili donatanın bu sözleşmeye ihtiyati haciz talep eden şirketin yetkilisinin gönderdiği 14/11/2022 tarihli e-maildeki talebe istinaden taraf olduğunu, Rusya ile yaşanan ödeme sıkıntıları nedeniyle bu kısıtlamaları aşmak amacıyla alacaklı şirkete yapılacak ödemelerin bu şirket üzerinden yapılması hususunda anlaşmaya varıldığını, ... tarafından düzenlenen faturalar nedeniyle 6 gün sonra müvekkili tarafından bu fimaya 6.258.040 Ruble ödeme yapıldığını,

bu firmanın kendilerine alacaklı tarafından bildirilen firma olduğunu, müvekkilinin talep eden alacaklıya borcunun bulunmadığını, ... tarafından düzenlenen 01/11/2022 tarihli ve aynı miktarlı ... nolu 1.961.800 Ruble bedelli faturanın talep eden alacaklı tarafından 28.850-USD bedel olarak değiştirilerek yeni bir alacak süsü verilmeye çalışıldığını belirterek ihtiyati haciz kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, ihtiyati haciz talep eden şirket tarafından karşı taraf borçlu şirkete tedarik edildiği iddia edilen akaryakıtın ödenmeyen bedeli nedeniyle TTK'nın 1352 vd. maddeleri maddesi uyarınca geminin ihtiyaten haczi istemine ilişkindir.TTK'nın 1352. maddesi uyarınca, bir geminin ihtiyati haczi, sadece Kanun'da sınırlı olarak sayılmış olan deniz alacakları için istenebilir.

Aynı maddenin 1. fıkrasının (l)bendi uyarınca, "Geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için sağlanan eşya, malzeme, kumanya, yakıt, konteynerler dâhil teçhizat ve bu amaçlarla verilen hizmetlerden kaynaklanan alacaklar" deniz alacağı olarak kabul edilmiştir. Talebe konu alacak da anılan yasa maddesine göre deniz alacağı niteliğindedir. Bu nedenle, talebe konu alacak için geminin ihtiyati haczinin talep edilmesi mümkündür.

Ancak, bunun için talep edenin, alacağının varlığını gösteren belgelerini sunması ve alacağını yaklaşık olarak ispat etmesi gerekir. TTK'nın 1353/4. maddesi uyarınca, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için, talebe konu alacağın deniz alacağı olması yeterlidir.

Ancak bu durum, alacaklının alacağını yaklaşık olarak ispatlama yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz; alacaklının ayrıca, alacağın deniz alacaklarından olduğunu ve parasal değerini yaklaşık olarak ispat etmelidir (TTK m.1362).

Diğer taraftan ihtiyati hacze itiraz ise İİK'nın 265. maddesinde düzenlenmiş olup; madde hükmüne göre "borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder." İhtiyati haciz talep eden tarafça TTK.nun 1363/1.fıkrasına uygun şekilde 10.000 özel çekme hakkı tutarı karşılığı 425.623,00 TL bedelli nakit teminatın depo edildiği anlaşılmaktadır.

Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü'nün 14/05/2024 tarihli yazısında; ihtiyati haciz talep edilen geminin Novorossiysk/Rusya Federasyonu Limanından Tuzla/Türkiye Limanına uğraklı olduğu ve geminin Tuzla Demir Sahasında bulunduğu bildirilmiştir. Talep edenin, alacağına dayanak gösterdiği fatura ve belgelerden, karşı taraf alıcıya akaryakıt teslim ettiği hususu anlaşılmakta olup, esasında karşı taraf alıcı şirket tarafından teslim olgusu inkar edilmemektedir.

Muteriz tarafça dava dışı ... isimli tedarikçiye fatura bedelinin ödendiği, bu firmanın ihtiyati haciz talep eden firma tarafından bildirildiği, ödemelerin bu firma aracı kılınmak suretiyle yapıldığı iddia edilmiş ise de muteriz firma ile dava dışı şirket arasındaki sözleşmede ihtiyati haciz talep eden şirketin imzasının bulunmadığı, fatura konusu akaryakıtın muteriz firmaya teslim edildiği hususunda ihtilaf olmadığı,

bu durumda ihtiyati haciz talep eden firmanın alacağı hususunda yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği, muteriz tarafça ileri sürülen hususların incelemenin sınırlı yapıldığı ihtiyati hacze itiraz yargılamasında değil, yargılama ile açıklığa kavuşturulabileceği, bu aşamada yaklaşık ispatın bulunduğu dikkate alındığında mahkemece muteriz vekilinin itirazının reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle; mahkemece ihtiyati hacze itirazın reddine dair ek kararında bir isabetsizlik bulunmadığından, ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.