İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2024/1306 K.2024/1206

İhtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin 30/07/2024 tarihli ek kararın alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz talep eden vekili, 14/06/2024 keşide tarihli, 13/07/2024 vade tarihli 160.625-TL bedelli senet düzenlendiğini, borcun vadesi geçmesine rağmen ödeme yapılmadığını, vadesi gelmeyen alacaklarını da alabileceklerinden endişe ettiklerini, borçlular hakkında takibe başlandığını, icra takibinden haberdar oldukları takdirde mallarını kaçırmasından endişe ettiklerinden borçluların menkul ve gayrimenkul mallarıyla üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARARI

Mahkemece, alacaklının, borçlulardan miktarı yazılı alacağının tahsilinin ifasının temini bakımından vaki isteği İİK'nın 257.maddesinin 1. fıkrasına uygun bulunan alacak rehinle temin edilmediğinden, adı geçen borçluların malları ile hak ve alacaklarının, İİK'nun da muayyen tahditler dairesinde ihtiyaten haczine, karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden borçlular vekili, ihtiyati haciz konusu yapılan senetlerin üzerinde ki imzanın müvekkiline ait olmadığını, ancak bu hususun ayrıca dava konusu yapılacağını, yetki yönünden HMK gereği borçlunun ikametgahı mahkemeleri yetkili olduğunu, müvekkilinin ikametgahının Adana olduğunu,yetkili mahkemenin Adana Mahkemeleri olduğunu,yetkisiz mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece, lehtarı ihtiyati haciz talep eden, keşideci ihtiyati hacze itiraz eden ...ltd Şti olan bonoda, Antalya Mahkemelerinin yetkili kılındığı, ödeme ve düzenleme yerinin gösterilmediği, HMKnın 17. maddesine göre yetki şartının geçerli olduğu,kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1 hükmü uygulanamayacağı,alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olmadığı,borçluların yerleşim yerlerinin Antalya Mahkemelerinin yargı çevresi içerisinde kalması nedeniyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili,HMK'nın 10, TBK'nın 89. maddesi gereği alacaklı müvekkilinin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğunu, mahkemece bir yetki sözleşmesi yapıldığından bahsedildiğini, bu hususun doğru olmadığını, yetki sözleşmesinin yazılı olarak ve her iki tarafında imzalarını taşıyacak şekilde yapılması ve yetkili kılınan mahkemenin açıkça gösterilmesi gerektiğini,ileri sürerek kararın kaldırılmasını ihtiyati haczin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İİK'nın 265. Maddesi uyarınca; borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; ....haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir... Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. İİK’nın 50’nci maddesinde HMK'nın yetkiye dair hükümlerinin kıyasen uygulanacağı düzenlenmiştir.

Mahkemece yetki itirazının yerinde görülmesi hâlinde ihtiyati haczin bu nedenle kaldırılmasına karar verilmekle yetinilir.Yetki itirazının kabulü hâlinde mahkemece HMK nın 20. maddesine göre, dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verilemez.

Birden fazla yetkili mahkemenin bulunması hâlinde ihtiyati haciz isteyen alacaklı, borçlunun yetki itirazında belirttiği yetkili mahkemede ihtiyati haciz talep etmek zorunda olmadığından, borçlunun HMK nın 20.maddesi anlamında yetkili mahkemeye ilişkin seçim hakkı bulunmamaktadır.

Yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılması halinde alacaklı, borçlunun yetki itirazında belirttiği yerle sınırlı olmaksızın yetkili herhangi bir yerden tekrar ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir.Dayanak belge bono olup mahkemenin yetkisi belirlenirken kıymetli evrak hükümlerine de bakılacaktır.Alacaklı,borçluların yerleşim yerlerinde, keşide veya ödeme yerinde,yetki şartı ile kararlaştırılan yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.Düzenleme yerinin gösterilmemesi halinde.

TTKnın 777/4 maddesi uyarınca düzenleyenin adının yanında yazılı olan yer, düzenleme yeri sayılır.Yetki şartının geçerli olması için HMK'nın 17. maddesine göre, bono düzenleyenin tacir olması şartı aranmaktadır.İhtiyati hacze yetki bakımından itiraz halinde; yetki itirazında bulunan borçlunun itirazlarını gerekçelendirerek ispat etmesi zorunludur.

Borçlunun itirazında yetkili mahkemeyi belirtmemesi veya gösterdiği mahkemenin yetkili olduğunu ispat edememesi hâlinde yetki itirazı reddedilmelidir. (Yargıtay 19. HD'nin 2008/10958 Esas - 2008/12419 Karar sayılı ilamı) Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,senette Antalya Mahkemelerinin yetkili kılındığı , borçlulardan birinin yerleşim yeri Antalya ,diğerinin Adana bulunduğu,

bonoya dayalı alacağın aranılacak alacak olduğu alacaklının ikametgahının yetkili olmadığı ,yetki şartı ,düzenleme yeri ,borçluların yerleşim yeri itibariyle Antalya ve Adana Mahkemelerinin yetkili bulunduğu,ihtiyati haciz kararını veren mahkemeyi yetkili kılan bir yetki kuralı bulunmadığı belirlenmekle, yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının yetkisizlik nedeniyle kaldırılmasına karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle ;itirazın kabulüne ilişkin ek karara yönelik istinaf nedeni yerinde görülmediğinden, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.