İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2025/486 K.2025/1064

Davanın reddine ilişkin verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkili tarafından yapılan kontrollerde diğer ticari defterleri mevcut olduğu halde pay sahipleri defterinin bulunamadığının tespit edildiğini, yapılan araştırmalarda şirket pay sahipleri defterinin en son İstanbul 4. ATM'nin 2019/541 esas sayılı dosyası için mahkeme kalemine teslim edildiğinin belirlendiğini, ilgili mahkeme kalemine sorulduğunda ise şirket pay defterinin şirket avukatına iade edildiğinin söylendiğini, davayı takip eden şirket avukatı ile şirket muhasebe birimi arasında defterin kaybedildiğini ve halihazırda bulunamadığını, müvekkili şirketin defterin kaybolmasında bir kusurunun bulunmadığını belirterek zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece; davacı şirketin pay defterini İstanbul 21. ATM’nin 2019/469 Esas sayılı dosyasına ibraz ettiği, İstanbul 21. ATM’nin 2019/469 Esas sayılı dosyasının İstanbul 4. ATM’nin 2019/541 Esas sayılı dosyası ile birleştirildiği ve pay defteri aslının mahkemeye gönderildiği, İstanbul 4. ATM’nin 2019/541 Esas sayılı dosyasının istinaf dairesine gönderilmesi işlemlerinde pay defteri aslının ilgili BAM dairesine gönderilmediği, talep eden şirket vekilinin pay defteri aslının iadesini talep ettiği ve mahkeme tarafından 25/04/2022 tarihinde davacı şirket vekiline pay defteri aslının iade edildiği,

talep dilekçesinde pay defterinin şirket avukatı ile muhasebe birimi arasında kaybolduğunun ileri sürüldüğü, herhangi bir afet ya da hırsızlık olayına dayanılmadığı, şirket pay defterinin kaybolmasında ileri sürülen iddialar ve dosya kapsamındaki belgeler gözetildiğinde, talep eden şirketin üzerine düşen dikkat ve özeni göstermediği gerekçesiyle şartları oluşmayan talebin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; pay defterinin şirket avukatı ile muhasebe birimi arasında kaybolduğunu, müvekki şirketin yönetim kurulunun defterin kaybolmasında dahlinin bulunmadığını, şirketin iradesi dışında gelişen bir durum olduğu, mahkemece yanılgılı değerlendirme yapıldığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacı şirketin pay defterinin zayi olduğundan bahisle açılan davada zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

6102 Sayılı TTK 82/7 madde uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaı uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 30 gün içerisinde ticari defterlerin zayi olduğuna dair belge verilmesinin talep olunması gerekmektedir.

Tacirin, TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ziyaa uğraması gerekmektedir. Bunun dışında tacirin defter ve belgelerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermesi gerekmektedir. Tacirin ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediği hallerde zayi belgesi verilmesi talep edilemez.

Somut olayda; davacı şirkete ait pay defterinin İstanbul 4 ATM'nin 2019/541 E. Sayılı dosyasına sunulmuş olup, sonrasında mahkeme yazı işleri tarafından davacı şirkete vekaleten avukatına 25/04/2022 tarihinde imza karşılığında iade edildiği dosyaya gelen yazı cevabı ve tutanaktan anlaşılmaktadır.

Davacı tarafça pay defterinin muhasebe birimi ile şirket avukatı arasında şirketin iradesi dışında kaybolduğunu ileri sürmekte ise de davacı tarafça ileri sürülen bu neden, kanunda tacirin iradesi dışında defterlerin yok olmasını sağlayıcı sebep olarak kabul edilen haller kapsamına girmediği gibi pay defterinin muhafazasında gerekli özenin gösterilmediği, zayi belgesi talep koşulları bulunmadığı anlaşıldığından zayi belgesi isteminin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle; karara yönelik ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde görülmeyerek davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.