İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2025/572 K.2025/615

Davanın reddine ilişkin verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; "... Mah. ... Sk. No: ... Bahçelievler/İSTANBUL" adresinde bulunan müvekkili şirket merkezinde yapılan tadilat dolayısıyla geçici taşınma sırasında genel kurul toplantı ve müzakere defterinin kaybolduğunu ve müvekkilince bu hususun 26.02.2025 tarihinde öğrenildiğini, Şirket merkezinin tadilat dolayısıyla geçici olarak taşındığını, işbu taşınma esnasında Bakırköy ... Noterliği 03.09.2015 tarih ... yevmiye numarası ile tasdiklenmiş genel kurul toplantı ve müzakere defterinin kaybolduğunu ve işbu kaybın 26.02.2025 tarihinde öğrenildiğini, neticede davanın kabulü ile Bakırköy ... Noterliği 03.09.2015 tarih ... yevmiye numarası ile tasdiklenmiş genel kurul toplantı ve müzakere defterinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, talep edenin ticari defterlerinin güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğunu, basiretli bir tacir gibi gerekli güvenlik önlemlerini aldığını ispat etmesi gerektiğini, ticari defterlerin yangın, hırsızlık, yer sarsıntısı, sel vb. gibi durumlardan ötürü zayi olmadığını, talep edenin kendi kusuruyla defterlerin kaybolduğunu, bu sebeple yasal şartlarını taşımayan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran davacı vekili; söz konusu genel kurul toplantı ve müzakere defteri, müvekkilinin şirketin gerekli tüm dikkat ve özeni göstermesine karşın elinde olmayan nedenlerle, tadilat yapılması dolayısıyla geçici taşınma esnasında kaybolduğunu, mevzuat hükümleri ve yerleşik içtihatlar uyarınca istinaf başvurusunun kabulü ile genel kurul toplantı ve müzakere defterinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; davacının saklamakla yükümlü olduğu genel kurul toplantı ve müzakere defterİnin zayi olduğundan bahisle açılan zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. 6102 Sayılı Kanunun 82/7.

Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaı uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği davanın hasımsız olarak açılacağı" düzenlenmiştir.

Davacının söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da zıyaı uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmesi ,ileri sürülen zayii sebebinin de defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, başka bir deyişle davacının irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması gerekmektedir.

Zayi belgesi kabulü için TTK'nın 82. maddesinde yazılı sebebler kapsamına davacıya kusur izafe edilemeyecek olan ve irade dışında meydana gelen olayların girebileceği gözetilerek tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni gösterip göstermediği incelenmelidir.

Somut olayda, davacı yasada sayılı sebeplere dayanmamış, geçici taşınma nedeniyle defterin kaybolduğunu iddia ettiğine göre Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle genel kurul toplantı ve müzakere defterinin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması gerekmesine,

somut olayda tacirin taşınmada defterlerini kaybetmesi olayının mücbir sebep olarak kabul edilemeyeceği, tacirin ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediği anlamına geldiği anlaşılmakla zayii belgesi verilmesi koşulları mevcut olmadığından davanın reddine dair karara ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.