İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E.2025/98 K.2025/104

Görevsizliğe ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirketin, uluslararası nakliyat ve kargo işi ile uğraştığını, davalının, cari hesap ilişkisi çerçevesinde müvekkili şirketten hizmet aldığını, davalıya birtakım taşıma hizmeti sunulduğunu, taşıma hizmetleri neticesinde oluşan fatura ve cari hesaba dayalı borçların ödenmediğini, alacağın tahsili amacıyla İstanbul ... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, borca haksız ve kötü niyetli olarak, zaman kazanma amacıyla itiraz edildiğini, takibin durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını belirterek, itirazın iptali ile davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, müvekkili tarafından alıcıya dekoratif küçük masa lambalarının gönderilmesi hususunda anlaştıklarını, işlem itibariyle ticari bir iş, ticari nitelikte bir dava söz konusu olmadığını, işlem tüketici işlemi niteliğinde olduğundan Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğunu, paketlerin alıcı ...'a teslim edildiği hususunun ihtilafsız olduğunu ve teslim edilen gönderi ücretinin alıcıdan alınması gerektiğini, hizmet bedelinin fahiş olduğunu, neye göre alındığının belli olmadığını, sadece bir taşıma hizmeti olduğunu, tek bir işlem için defalarca fatura kesildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalının 1. sınıf tacir olmadığı, bilanço esasına göre defter tutan kimselerden olmadığı, yıllık alış satış hadlerine göre esnaf olduğu işletme hesabı esasına göre defter tuttuğunun anlaşıldığı, huzurdaki davanın davacının esnaf olması nedeniyle ticari bir dava olmadığı, davada, mahkeme görevli olmayıp, genel mahkemeler görevli olduğundan mahkemenin görevsizliğine, dosyanın görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; davalının cevap dilekçesinde taraflar arasında bir hizmet akdi gerçekleştiğini, akdin konusunu da taşıma hizmet ifasının oluşturduğunu kabul ettiğini, müvekkili şirketin hizmet edimini ticari faaliyet kapsamında ifa ettiği, davalının yurt dışındaki müşterisine ürününü ticari faaliyet kapsamında taşıttığının ortada olduğunu, sözleşmesel ilişkinin temelde mutlak ticari dava olduğunu, taşıma işlerinin TTK 850 vd maddelerinde düzenlenmiş olup, 850/3 maddesi uyarınca taşıma işlerinin ticari işletme faaliyeti olduğunu, kararın kaldırılarak Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; taşıma hizmetine dayalı cari hesap borcunun ödenmediği iddiasıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Ticari davalar; mutlak ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalar tarafların tacir (veya bir ticari işletme ile ilgili) olup olmadıklarına bakılmaksızın mutlak olarak ticari dava sayılır.

Nispi ticari davalar ise mutlak ticari dava olmamakla birlikte TTK'nın 19(1) gereği her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğan davalar ticari dava sayılır.

TTK'nın 5. maddesinde aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olup, asliye ticaret mahkemeleri ile asliye hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu düzenlenmiştir.

Bir yerde asliye ticaret mahkemesi bulunduğu takdirde, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve anılan yasanın 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara asliye ticaret mahkemesinde bakılacağı da hüküm altına alınmıştır. TTK'nın 850/3 maddesi "Taşıma işleri; ticari işletme faaliyetidir." hükmünü haizdir.

Taraflar arasında taşıma ilişkisi bulunduğu,taşıma sözleşmesinin TTK nda düzenlendiği ,davalının mesleki faaliyeti kapsamında hareket ettiği tüketici sıfatı bulunmadığı , bu durumda taşıma ilişkisinden kaynaklanan borcun tahsili için başlatılan icra takibinden doğan uyuşmazlığın ticari dava olduğunun kabulü gerekir. Mutlak ticari dava niteliğindeki eldeki davada davalının tacir olmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle; istinaf nedeni yerinde bulunan davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına, dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye iadesine karar verilmiştir.